Spookcijfer: Dienders in een spreadsheet
vrijdag 22 juli 2011 | 
2 reacties
"Ruim een kwart van de politiemensen heeft vaak geestelijke of lichamelijke problemen door het zware werk dat ze moeten doen. Dat veroorzaakt uitval en het kost inspanning en geld om de dienders weer gezond en fit te krijgen. De kosten daarvoor liggen rond een kwart en een half miljard euro."
Dat schrijft onder andere dagblad Trouw in juni. Even googlen leert dat er op inoverheid.nl heel andere bedragen worden genoemd - jaarlijks 99 tot 210 miljoen euro - en dat Dagblad De Limburger er een kop boven heeft geplaatst die aan duidelijkheid niets te wensen overlaat: "Gebrek weerbaarheid kost politie kapitaal."
Het rapport - in opdracht van de korpschefs - blijkt een gedegen stuk werk. Een van de zaken die tijdens het lezen opvalt is dat het gebrek aan weerbaarheid juist een grote rol speelt bij medewerkers die niet te maken hebben met klantcontact, en dus niet - zoals de argeloze lezer zou verwachten - bij de agent op straat die regelmatig de confrontatie aangaat met het schuim der natie.
Maar daar gaat het hier niet om. Hoe zit het met de cijfers? Er blijkt een verschil te bestaan tussen de persoonsgebonden kosten - de cijfers op inoverheid.nl - en organisatiegebonden kosten. Samen opgeteld leiden ze tot de cijfers in Trouw. Verreweg de grootste kostenposten komen voort uit verminderde productiviteit en daar lijkt het methodisch ook fout te gaan. Onder het kopje 'Persoonsgebonden kosten' blijkt dat medewerkers die geen, minder of minder goed werk leveren een productiviteitsverlies leiden van tussen de 44 en 127 miljoen. Onder het kopje ‘Organisatorische kosten' is te lezen dat de tijd die teamleden van een mentaal verminderd weerbare politiemedewerker besteden om diens uitval of beperkte effectiviteit op te vangen ook nog eens tussen de 63 en 210 miljoen kost.
Het is gek dat deze cijfers bij elkaar worden geteld. Stel dat een minder weerbare medewerker per jaar honderd uur minder productief is en dat zijn uurkosten 40 euro zijn. Dan leidt dat onder het kopje persoonsgebonden kosten tot een kostenpost van 4.000 euro, omdat wel salaris voor die improductieve uren wordt betaald. En onder het kopje organisatiegebonden kosten leidt het nogmaals tot kosten omdat een collega het werk van zijn niet weerbare collega voor zijn rekening moet nemen.
Afgezien daarvan: de cijfers zijn gebaseerd op een 'expert panel' van lijnchefs die met enorme bandbreedtes tot schattingen komen. Dat blijkt onder meer uit deze zinsnede: ‘(...) één of meer van de 4 tot 6 beïnvloede weerbare collega's zijn 100 uur per jaar minder productief (...)'.
Wie er zulke grote onzekerheden op na houdt, kan maar beter geen cijfers publiceren.
Reacties (2) | Reageer
Geplaatst door nart wielaard - 8-9-2011 15:40:10
Beste Tiddo
Als auteur van dit stukje een wat verlate reactie.
Ik begrijp je inhoudelijk punt. Dat staat dan op zijn minst erg ongelukkig geformuleerd. Want het leest alsof de agenten inspringen voor collega's die er niet zijn.
Verder: je stelt zelf al dat het gaat om een eerste verkenning. Probleem is echter dat - zodra er getallen worden genoemd - het in de media niet meer wordt overgenomen als een eerste verkenning, maar als een ergheidsrapport. Cijfers zijn feiten, ook als ze boterzacht zijn. Dat is ongewenst, in my humble opinion, en dat is dan ook een van de redenen voor deze rubriek.
Geplaatst door Tiddo Folmer - 11-8-2011 16:10:02
Dag redactie van spookcijfer,
Interessant om te zien dat ons rapport door jullie is geanalyseerd voor de aflevering van Spookcijfer van 22 juli 2011.
Jullie conclusie dat we een dubbeltelling hebben gemaakt door grijs verzuim (persoonsgebonden kosten) en productiviteitsverlies van collega's (organisatiegebonden kosten) bij elkaar op te tellen is onjuist. De laatste post slaat niet op de vervangingskosten van verminderd weerbare collega's, maar op het effect dat deze vaak extra aandacht vragen in de vorm van bijvoorbeeld (langere) gesprekken op de werkvloer en minder inzet in koppelsgewijs optreden.
Dat er grote onzekerheden zijn in de schattingen van die laatste post komt ons inziens ook afdoende tot uiting in de grote bandbreedte die we voor de uitkomsten hanteren, namelijk tussen 63 en 210 miljoen euro. Opgemerkt moet worden dat de lijnchefs, elk met een operationele ervaring van tientallen jaren en dagelijks op de werkvlioer aanwezig, zelfs het hoogste getal als bescheiden ervoeren.
Het rapport was overigens bedoeld om een eerste bedrijfseconomische analyse van een groot probleem binnen de politie in kaart te brengen. Als zodanig is het naar onze mening zeker een gedegen verkenning.
Met vriendelijke groet,
Tiddo Folmer
adviseur Andersson Elffers Felix