Boeren positief gestemd ondanks recessie

maandag 21 december 2009 | 0 reacties

Het overgrote deel van de agrarisch ondernemers (78 procent) heeft afgelopen jaar negatieve gevolgen van de crisis ondervonden. Voor komend jaar zijn de ondernemers positief: tweederde verwacht een beter bedrijfsresultaat. Dat blijkt uit de jaarlijkse ondernemersenquête van GIBO Groep Accountants en Adviseurs in samenwerking met LTO Noord Advies en MKB Adviseurs.

zie ook

De grootste belemmeringen voor 2010 zijn de nieuwe wet- en regelgeving voor het mestbeleid en de stagnerende vraag/afzet.

Bijna 2.000 ondernemers deden mee aan deze enquête, waarvan 600 agrarisch ondernemers.

Crisis treft ook agrarische ondernemers
De recessie laat duidelijk zijn sporen na. Waar in 2008 nog maar eenderde van de agrarische ondernemers negatieve gevolgen van de recessie ondervond, is dat in 2009 gestegen naar driekwart van de agrariërs. Bijna één op de vier ondernemers heeft problemen met de financiering van hun bedrijf en van deze groep heeft bijna 60 procent moeite met het nakomen van de huidige financiële verplichtingen. Eén op de drie ondernemers ondervindt problemen met het verkrijgen van een financiering.

Een goed regeringsbeleid voor agrarisch Nederland?
Welke prioriteiten moet de overheid volgens de agrarische sector stellen? Op deze vraag geeft 36 procent van de respondenten aan dat de overheid werk moet maken van het verminderen van de administratieve lasten. Dat er duidelijkheid moet komen over de toeslagrechten na 2013 geldt als tweede prioriteit (26 procent).

De overheid zegt de regeldruk te willen verlagen. Richting niet-agrariërs is de overheid enigszins succesvol: een kleine 15 procent van die groep geeft aan dat de regeldruk is verminderd. Maar voor agrarisch ondernemers is er geen verlichting van de administratieve lastendruk. Maar liefst 96 procent merkte in 2009 niets van een afname van de regeldruk. Mede daardoor oordeelt de sector met een 6,3 zuinig over het regeringsbeleid gericht op het ondernemersklimaat.

Kansen voor 2010
Agrarisch ondernemers zien als grootste kansen het verbeteren van de efficiëntie op het bedrijf (43 procent). Eén op de zes boeren ziet als belangrijke uitdaging voor de toekomst het aannemen van bekwaam personeel. Vorig jaar zag een kwart kansen in een samenwerkingsverband, dat is voor 2010 nog maar 14 procent. Eenderde van de ondernemers overweegt schaalvergroting.

Bedreigingen voor 2010
Agrarisch ondernemers zien de nieuwe regelgeving voor het mestbeleid als de grootste bedreiging (60 procent) voor het komende jaar. De helft van de ondernemers vreest voor (verdere) stagnerende vraag/afzet van agrarische producten. Belemmeringen door te beperkte uitbreidingsmogelijkheden spelen een minder grote rol: vorig jaar gaf 33 procent aan dit als bedreiging te zien, voor 2010 ziet een kwart van de respondenten dit als bedreiging.

Ook de angst voor een gebrek aan gekwalificeerd personeel voor het komende jaar is fors gedaald van 26 naar 9 procent. Nieuwe wet- en regelgeving voor gewasbescherming - in 2008 nog door 43 procent van de ondernemers als bedreiging gezien - is nu voor nog 26 procent een bedreiging. De angst voor stijgende rente is echter wel met 10 procent toegenomen van 34 naar 44 procent.

Toekomst eigen bedrijf
Ondanks een slecht jaar zijn ondernemers positief over de toekomst van hun bedrijf. Voor de prestaties van het eigen bedrijf, in vergelijking met de concurrentie, geeft men gemiddeld een 6,7 als rapportcijfer. Slechts één op de elf ondernemers geeft zichzelf een onvoldoende ten opzichte van de concurrentie. Tweederde van de ondernemers verwacht in 2010 beter te gaan presteren dan in 2009. Bijna de helft van de ondernemers is van plan te gaan investeren in 2010. Van deze investeringen is 43 procent meer dan 100.000 euro.

Balans werk en privé
Bijna een kwart van de ondernemers geeft de balans tussen werk en privé een onvoldoende. Het gemiddelde rapportcijfer is met een 6,3 een krappe voldoende. Iets meer dan eenvijfde van de huidige agrarische bedrijven werkt met één of meer personeelsleden (exclusief gezinsleden). Van de leeftijdscategorie 18 t/m 50 jaar heeft één op de acht ondernemers een werknemer in dienst. Bij de leeftijdscategorie 51 jaar of ouder heeft bijna één op de vier ondernemers een werknemer in dienst. Negen van de tien werknemers op agrarische bedrijven krijgt van de werkgever een voldoende voor hun vaardigheden en inzet.

Om eigen arbeid te verlichten of te verminderen wil 8 procent van de agrarische ondernemers in 2010 personeel aan gaan nemen. Eén op de vijf boeren wil komend jaar meer werk gaan uitbesteden.