'Openbaar register voor bv-aandelen' (FD)

woensdag 26 januari 2011 | 3 reacties

Er moet een openbaar register komen voor aandelen in bv's en niet-beursgenoteerde nv's. Notarissen kunnen dan zien wie er achter allerlei transacties zitten en zo effectiever vastgoedfraude tegengaan.

zie ook

Laurens Berentsen en Klaas Broekhuizen

Den Haag

Nu tasten notarissen nog vaak in het duister over de personen die achter aandelentransacties zitten omdat handelsregisters van de Kamers van Koophandel en het Kadaster ruimte laten om inzicht in eigendomsverhoudingen eenvoudig te omzeilen.

Dit stellen de Tweede Kamerleden Jeroen Recourt en Ed Groot vandaag in een initiatiefnota van de PvdA. Zij zeggen staatssecretaris Frans Weekers van Financiën (VVD) te willen helpen om fiscale fraude aan te pakken.

Mocht Weekers de plannen niet steunen, dan komen Recourt en Groot met een initiatiefwet. Weekers heeft al euro 150 mln ingeboekt voor het afdichten van veelgebruikte routes voor vastgoedfraude. Volgens Recourt en Groot zijn de kosten voor het bedrijfsleven van hun voorstel een fractie hiervan.

De PvdA'ers komen met hun voorstel bij de behandeling van wijzigingen in de Wet op het notarisambt. Deze wijzigingen zijn er ook op gericht om de integriteit in het notariaat te bevorderen. Dat gebeurt onder meer door het toezicht te verscherpen en het ambtsgeheim van de notaris aan te passen.

Na de wetswijziging kan een notaris zich niet langer op zijn ambtsgeheim beroepen als hij zelf over de schreef is gegaan. De SP vindt dat het ambtsgeheim verder moet worden beperkt. Notarissen zouden ook openheid van zaken moeten geven als er bij het Openbaar Ministerie verdenkingen bestaan van met name vastgoedfraude door hun cliënten.

De mogelijkheid van een centraal en openbaar register van aandelen in bv's zoals die de PvdA nu voorstelt, is al eerder aan de orde geweest. Toenmalige minister van Justitie Ernst Hirsch Ballin liet het idee in 1994 onderzoeken om 'misbruik met en door rechtspersonen' te bestrijden.

De PvdA stelt verder voor om de notaris in te schakelen bij alle aandelentransacties, ook bij certificaten van aandelen. Alle opgemaakte akten moeten direct voor iedereen te zien zijn. Aandelen aan toonder in niet-beursgenoteerde nv's moeten worden afgeschaft, menen de initiatiefnemers, omdat ook hiermee fraude wordt gepleegd.

In combinatie met een centraal aandeelhoudersregister krijgt de notaris beter zicht op mistige constructies met bv's en niet beursgenoteerde nv's. Onduidelijke belangen van natuurlijke en rechtspersonen en witwasconstructies kunnen beter worden tegengegaan, omdat een register de geldstromen inzichtelijker maakt.

Het Openbaar Ministerie krijgt volgens de initiatiefnemers ook meer zicht op de pogingen van de onderwereld om geld te investeren in de bovenwereld. De notaris is zelf ook beter in staat om de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme na te leven. Zo kan er beter belasting worden geheven, zowel overdrachtsbelasting als inkomstenbelasting.

Recourt en De Groot stellen dat er de laatste jaren veel aandacht is voor notarissen die moedwillig of uit onkundigheid frauduleuze transacties begeleiden, vooral in de vastgoedsector. Om de goedwillende notarissen tegemoet te komen, moeten die wel voldoende instrumenten in handen krijgen om hun werk grondig te doen. De voorstellen in de nota moeten daarbij helpen.

Reacties

Geplaatst door Ellen Timmer (Pellicaan Advocaten) - 11-2-2011 9:45:53

Verder mis ik in de discussie dat vorig jaar de wet op controle van rechtspersonen door het parlement is aangenomen. Op grond van die wet gaat het ministerie van justitie onder meer registreren wie de aandeelhouders van kapitaalvennootschappen zijn. De vraag is waarom er daarnaast dan nog een ander landelijk register zou moeten komen.

Geplaatst door Lucienne van der Geld - 8-2-2011 17:36:45

Netwerk Notarissen onderschrijft de door de Tweedekamerleden genoemde waarborgfunctie van de notaris in het rechtsverkeer. Verdere ondersteuning van de zijn poortwachtersfunctie is daarbij welkom. De voorstellen van Recourt en Groot kunnen daaraan een bijdrage leveren. Netwerk Notarissen is van mening dat de notaris nóg een grotere rol kan spelen bij de bestrijding van de vastgoedfraude als er een nieuw systeem voor huizenoverdracht zou komen. Samen met professor Van Mourik bepleiten Netwerk Notarissen een vereenvoudiging van de huizenoverdracht. Het plan heeft voordelen waarmee niet alleen kopers en verkopers maar waarmee ook de bestrijding van de vastgoedfraude wordt geholpen.

Geplaatst door Frank Erkens - 27-1-2011 12:34:33

Het initiatief van Recourt en Groot is een mooi voorstel, maar heeft weinig toegevoegde waarde. In de eerste plaats hebben notarissen, andere professionele dienstverleners (zoals accountants) en banken al de mogelijkheid en de wettelijke plicht om bij twijfel (risicovollere transacties) in het kader van de WWFT al vragen te stellen over de eigendomsverhoudingen en de identiteit van de UBO´s. Daarom is nieuwe wetgeving niet nodig, maar is het wenselijk dat al bestaande wetgeving eindelijk wordt gebruikt. In de tweede plaats heeft het geen zin als alleen in Nederland deze verplichting wordt ingevoerd. Zoals we vaker bij de introductie van nieuwe wetgeving hebben gezien zal dan alleen maar een verplaatsing van het probleem plaats vinden. Buitenlandse vennootschappen, stichtingen administratiekantoren en trustmijen zullen ter afscherming van de aandeelhouders de aandelen in Nederlandse OG mijen gaan houden. Per saldo meer administratieve rompslomp en feitelijk geen oplossing van een bestaand probleem. Ik stel dan ook voor meer in te zetten op het verbeteren van de kennis van de professionele dienstverleners en het professionaliseren van hun dienstverlening op het terrein van de WWFT. Substance over form!