Hoe OK is de OK-Score?
woensdag 7 september 2011 |
5 reacties
Ondanks 'verbluffende' resultaten krijgt Willem Okkerse met zijn OK-Score binnen de accountancy niet echt voet aan de grond. Hoe komt dat? Is een doorbraak aanstaande of blijft het revolutionaire rating-model de sterlingmotor van de financiële analyse?
Het deze week te verschijnen septembernummer van Accountant bevat een geschiedenis en uitgebreide verkenning van de methode en de discussie daarover.
Willem Okkerse, econometrist, claimt met zijn ratingmodel op basis van jaarstukken als een soort thermometer de financiële gezondheid van bedrijven expliciet en beter te kunnen peilen dan accountants en gevestigde rating agencies dat doen en kunnen.
Okkerse's vinding wordt in de praktijk ook toegepast, maar niet door de grootste partijen in de werelden van accountancy, beleggen en creditrating. Al meer dan tien jaar botert het niet tussen Okkerse en de accountantswereld. In het artikel laten naast Okkerse zelf diverse betrokkenen en deskundigen hun licht schijnen over de redenen hiervan en over de perspectieven van de OK-Score.
Zo zegt Fritz Witt, hoofddocent credit rating advisory aan Business Universiteit Nyenrode en oud-directeur van concurrent URA Ratings, dat hij Okkerse "verbluffende dingen" heeft zien doen. Als een van de redenen waarom grote kantoren niet met hem in zee gaan noemt hij dat "Okkerse weigert de details van zijn model uit de doeken te doen. Beroepsregels eisen dat ze zich kunnen verantwoorden voor de methoden die ze toepassen. Zuur voor Okkerse, want inderdaad zijn accountants vaak niet getraind of ervaren het interpreteren van cijfers zoals bij ratinganalyses gebeurt. Maar ik begrijp hun houding wel."
Jacques de Swart, directeur van de Quantitative Analysis Group van PwC en sinds eind 2010 hoogleraar toegepaste wiskunde aan de School of Accountancy & Controlling van Nyenrode (zie ook interview in Accountant, april 2011) is een van de weinige big four-vertegenwoordigers die serieus op de zaak willen ingaan. Ook hij staat beslist niet afwijzend tegenover Okkerse's rating-aanpak en ziet daar veel potentieel. "Want inderdaad laten accountants geavanceerde wiskundige analysetechnieken om beschikbare cijfers beter te begrijpen ongebruikt."
Naast bovengenoemde personen en Okkerse zelf komen in het artikel aan het woord: Barbara Majoor (Deloitte), Gertjan Kaart (Graydon), de OK-ratingdienst-gebruikers Ron Boer (Boer & Olij Effectenhuis) en Paul de Goed (accountantskantoor Stighter & Partners), en toezichthouder op Okkerses operaties Evert-Jan Lammers (adviesbureau Instifin).
Reacties (5) | Reageer
Geplaatst door Willem D. Okkerse MBA - 19-9-2011 15:05:57
@ Matthijs Pool
Allereerst dank voor uw gewaardeerde vragen
Ad.1 Waarom geen banken.
Ik denk dat u die vraag beter aan de banken moet stellen. Natuurlijk kan er bij (niet alle) maar wel veel kredietaanvragen de OK-Score worden bepaald.. Gezien de kosten van een OK-Score t.w. vanaf vijf basispunten van het balanstotaal, kan dit uitermate gemakkelijk worden opgevangen door de afsluitprovisie. Dat is het probleem niet.
Maar..... vergeet daarbij het volgende niet.... De bank wil eigenlijk helemaal geen lager door de OK-Score afgedwongen rente-tarief. M.a.w. de bank ziet er geen voordeel in om gebruik te maken van de OK-Score. Nee, zij zullen de OK-Score slechts zien als veroorzaker van MINDER rente inkomsten, en dat is nou niet echt de bedoeling van de banken.
Het feit van de signalering van echt slechte kredieten is daarbij maar bijzaak aangezien DE KOSTEN van die slechte kredieten verdisconteerd zitten in hun (uitermate povere) default risico patroon. De goeden moeten zoals dat wordt gezegd onder de kwaden lijden. Anders gezegd : indien de banken gebruik willen maken van de OK-Score scheelt dat rente inkomsten terwijl het risico toch al is betaald. De facto wordt daarmee de ondeskundigheid van hun [lees de rating systematiek van banken] afgewenteld op het bedrijfsleven.
Waarom deze bewering ? Indien dit niet zo zou zijn, kunt u dan verklaren waarom de zes banken Allianz, Achmea, ING, BNPaysBas, Robeco en SNS die in dezelfde AEX beleggen in de periode 2003-2010 slechts minder dan 40% rendement maakten tegenover de AEX Gross Return 49% en de OK-Score AEX Portfolio 144% rendement ? Ook deze banken baseren zich net als de OK-Score op de FA van diezelfde AEX ondernemingen, alleen blijkbaar werkt hun FA dus minder niet waar..? En als het daar al onvoldoende werkt om zelfs maar in de richting van de OK-Score te komen dan behoeven wij evenmin aan te nemen dat het beter werkt bij hun kredietbeoordelingen
Of dit kortzichtig is van banken laat ik aan anderen over. Uit dit antwoord moge blijken dat wij a.h.w. veel aleer een “gediplomeerd” medestander van de accountant c.q. zijn cliënt TEGEN de nukken van de bank zijn, dan een gewaardeerde partij doro de bank bij de beoordeling van een bankkrediet.
Ad. 2
Als u onze website bezocht zou hebben met daarop onze achtergrond, dan zou het u duidelijk zijn geworden dat ik als voorzittend partner van een adviesorganisatie [dus geen accountants] met dit wetenschappelijk onderzoek ben begonnen. Doel was om zoals u zegt niet alleen de “oranje” bedrijven tijdig te signaleren maar ook om achteraf te kunnen bepalen wat de inbreng van een adviestraject was geweest.
Niet alleen is er bij een OK-Score bepaling van b.v. een OK-Klasse 10 een direct hands on dek gewenst; vaak is er dan nog wel - zij het beperkte tijd - tot recuperatie. Maar ook in de gevallen waarin een onderneming doorzakt van OK-Klasse 3 naar OK-Klasse 8 (niet faillissementsverontrustend) maar wel zorgelijk. Ook dan kan de RvC of Directie met de adviestak van de accountants een adviestraject in gaan. Ook hier fungeren wij meer als partner van de accountants omdat ZIJ volgens ons data format de onderliggende cijfers moeten ophoesten. Uiteraard kan dit ook door bedrijven rechtstreeks ZONDER hun accountant maar omdat wij geen ambitie hebben in aanvullende adviestrajecten komen wij veelal toch weer uit bij de adviestak van de bedrijfsaccountant.
Resumé : wij zijn niet uit op scalpen maar verzorgen met de OK-Score een vroegtijdige waarschuwing.
Een kleine vergelijking nog met de autowereld. Vroeger ging een mecanicien met een checklistje langs en in een automobiel. Vinkte alles af en kwam tot bepaalde conclusies. Tegenwoordig wordt de auto met een centrale stekker op de computer aangesloten en die diagnose is maatstaf voor de verdere behandeling.
Wat het OK-Rating Institute nu heeft gemaakt is een dergelijk centrale stekker met de bijbehorende software die voor 95% van alle auto’s (lees bedrijven) geschikt is.
groetend
Willem Okkerse
Geplaatst door Matthijs Pool - 18-9-2011 1:01:36
Beste heer Okkerse,
Uit het artikel blijkt dat u al geruime tijd bezig bent accountants te overtuigen van het nut en de kwaliteit van OK-score. Even los van de vraag of dit succes heeft, vraag ik mij af waarom u met de OK-score niet bij banken aanklopt. Bij iedere kredietaanvraag is het toch gemakkelijk de OK score te laten bepalen.
Scheelt een hoop werk voor de bijzonder beheer afdelingen.
Ik vraag mij daarnaast af of er ook voorbeelden zijn van bedrijven waarvoor een OK-score is berekend en die zeg maar in het 'oranje' zitten; waarna er met genomen acties een dreigende faillissement kon worden afgewend? In zo'n geval kan de OK-score ook voor het bedrijfsleven interessant zijn. Waarom op de bank of de accountant wachten als je het ook zelf kunt doen?
Geplaatst door Willem D. Okkerse MBA - 17-9-2011 9:53:10
Ik heb vooral eerst maar even de tijd genomen om de inhoudelijke commentaren op het artikel af te wachten.
Het aantal (2) geeft waarschijnlijk redelijk weer, hoe groot de (des)interesse is van de accountantskantoren, ondanks dat de heer Mock de spijker precies op zijn kop slaat door aan te geven dat de goedkeurende accountants in een direct volgend faillissement nu door curatoren geconfronteerd kunnen worden met het verwijt dat zij het oordeel over de continuïteit hebben geveld zonder gebruik te hebben gemaakt van AL het beschikbare accountantsgereedschap.
Een zeer wijze opmerking.
Want als de OK-Score het faillissement (zie b.v. Innoconcepts over de jaarcijfers 2008) wél ziet aankomen en de accountant niet, dan is de maatschappelijke schade mede voor rekening van die accountant. Omdat die accountant tijdens die gerechtelijke procedure - op grond van zijn eigen cijfers en het gebruikelijke hoor en wederhoor -
zelf óók nog eens de OK-Score mag bepalen en er dan uiteraard wederom een faillissementsvoorspelling uitrolt, zal dat zijn positie niet versterken...
In ieder geval dank ik de heer Mock voor deze briljante inbreng.
Arnout van Kempen stelt aan het slot een zeer interessante vraag.
Geen accountantsvraag maar eigenlijk één van een psycholoog; aangezien ik er met één ben getrouwd, als vraag ook één die mij redelijk bekend voorkomt.
In de vraag proef ik echter een zeer serieuze ondertoon van gerede twijfel. Ik zal proberen hierop in te gaan. Allereerst ben ik blij dat sinds lange tijd er nu weer eens een serieus artikel in een professioneel vakblad is verschenen. Journalisten in Nederland blijken echter altijd de positieve en negatieve bevindingen in een soort balans te willen brengen voor de lezer. Stel je voor dat er eigenlijk niets negatiefs te melden valt...Dan wordt het een advertorial en dat is tegen de kwaliteitsjournalistiek. Op de keeper beschouwd is in dit artikel de inbreng van alle geïnterviewde derden positief; desalniettemin ademt de setting een vorm van cognitieve dissonantie m.a.w. de objectief weergegeven positieve feitelijkheden worden - om het maar zo te zeggen - niet echt ondersteund door de begeleidende tekst. En daarover gaat de journalist nu eenmaal en heeft hij de journalistieke vrijheid.
Dit is zeker het geval met het m.i. ontbreken van de pointe van de OK-Score en het kwaliteitsverschil met de bestaande orde. Intussen geef ik sinds 2006 college aan de Universiteit van Leuven. Niet in Nederland. In België is die pointe wel degelijk gevallen. In India intussen ook. Als met de selectie van AEX ondernemingen in OK en NOK groepen er tussen 2003-2010 een rendement gemaakt kan worden van 144% in vergelijking met de AEX Gross Return van 49% is het kwaliteitsoormerk niet alleen neergelegd maar ook extern bevestigd.
Na ons zojuist beëindigde onderzoek van 1,5 jaar van de S&P 100 kwam het daarbij door de OK-Score aan te brengen schisma tussen goede en slechte ondernemingen nog iets duidelijker uit de bus. De OK-Score Klasse 1 ondernemingen uit de S&P 100 bereikten als geselecteerde groep een gemiddeld rendement van meer dan 20% (compounded). Dit terwijl de S&P Gross Return niet meer doet dan 9%.
Begrijp daarmee wat de pointe kan zijn voor b.v. de Nederlandse pensioenen en begrijp welke wereldrol de OK-Score op het vlak van credit-ratings vanuit dat kleine landje zou kunnen spelen. Maar dan moeten partijen wel WILLEN samenwerken...
Geplaatst door Harry Mock RA - 9-9-2011 15:16:35
Het is toch verbluffend om te lezen hoe de voorspellingen van Willem Okkerse
helaas zijn uitgekomen. Ahold, Landis ,Innoconcepts staan nog vers in het geheugen, en als de betrokken accountants in de OK score hadden geloofd en deze hadden toegepast, waren ze gewaarschuwd om de clausule van de continuiteitsveronderstelling op te nemen in de accountants verklaringen .
Ook de Stirlingmotor, uitgevonden in 1816, heeft aanvankelijk geen doorbraak gekend , maar wordt anno 2011 in specifieke praktische toepassingen nog steeds gebruikt,Er schijnt ook een rol voor het Stirlingprincipe te zijn weggelegd bij de ontwikkeling van hybride automobielen.
Dat de grote kantoren allemaal zelf proberen het OK-wiel uit te vinden is eigenlijk een
compliment voor de heer Okkerse, hier spelen vooral commerciele afwegingen een rol.
De curator kan in de toekomst de controlerende accountant die een goedkeurende verklaring heeft gegeven voor een onderneming die kort daarna failliet is gegaan verwijten dat hij zijn oordeel over de continuiteit heeft geveld zonder gebruik te hebben gemaakt van al het beschikbare accountantsgereedschap.
Ik kijk uit naar de eventuele resultaten van een test in een wetenschappelijke setting
op Nyenrode.
Geplaatst door Arnout van Kempen - 9-9-2011 9:12:55
Als ik ,me goed herinner heeft vooral Jules Muis op deze site regelmatig aangedrongen op een inhoudelijke reactie op de OK-score, ik heb er zelf ook wel eens om gevraagd. Mooi te zien dat er nu eens een inhoudelijk artikel is verschenen. En wat mij betreft een helder artikel ook. Ik ben benieuwd wat de heer Okkerse zelf van de inhoud van het artikel vindt.