Ernst & Young en het verdwenen jaarverslag - transparant genoeg zo?

vrijdag 20 maart 2009 | 4 reacties

Het bericht dat Ernst & Young Nederland stopt met het publiceren van een eigen jaarverslag, heeft geleid tot felle kritiek van Marcel Pheijffer en een neutrale reactie van het NIVRA.

In deze zaak valt de term ‘transparantie' regelmatig. In mijn maartcolumn noemde ik dat een versleten en nietszeggend stopwoord. Het besluit van Ernst & Young, controleur van een kwart van de Nederlandse beursfondsen, belangrijkste accountant in de Nederlandse financiële sector en als cruciale pijler in de Nederlandse financiële structuur ‘too big to fail', illustreert adequaat wat ik bedoelde.

Volgens Ernst & Young is er "nauwelijks vraag" naar het jaarverslag.

Laten we eens kijken naar de feiten en naar wat het kantoor en andere partijen in het verleden over het onderwerp zeiden.

Maart 2004 (1)
AFM-bestuurder Paul Koster merkt tijdens de NIVRA Accountantsdag 2003 op dat de grote accountantsfirma's "nogal armzalige jaarverslagen" publiceren en stelde later in het FD dat "juist een accountant in zijn eigen verslaggeving het goede voorbeeld zou moeten geven".

Mede naar aanleiding daarvan inventariseerde 'de Accountant' (maart 2004) de wensen van ‘het maatschappelijk verkeer' en wat andere insiders. Een paar willekeurige citaten:

Jos van Niekerk, directeur van de belangenorganisatie van institutionele beleggers SCGOP (nu Eumedion): "De rol die de accountant heeft, betekent dat zijn jaarverslag een voorbeeldfunctie moet hebben op het gebied van transparantie en verantwoording."

Martin Noordzij, secretaris economische zaken van werkgeversorganiatie VNO-NCW vindt de jaarverslagen "belangrijk voor het maatschappelijk verkeer" en wil onder meer informatie over de verhouding tussen omzet uit audit en uit adviesdiensten.

Henk Verhoek (NIVRA) denkt onder meer "aan een segmentering van de omzet tussen grote en mkb-klanten, per bedrijfstak bouw, transport etc. en naar profit en non-profitcliënten."

Uit het artikel blijkt dat de diverse 'gebruikers' vooral informatie willen over: kwaliteit, personeel, omzet en bedrijfsresultaat per divisie en per bedrijfstak, onafhankelijkheid (eventueel omzet per klant of klantengroep uitgesplitst naar audit- en adviesfee), intern toezicht op onafhankelijkheid, strategie en beloning van partners.

Maart 2004 (2)
In hetzelfde nummer beoordeelde een jury de big four-jaarverslagen. Het oordeel: Wolligheid troef, het kan en moet concreter en beter.

Toenmalig Ernst & Young-woordvoerder Toby Ellson zegt in een reactie onder meer dat het kantoor hard werkt aan verbetering. En ook: "De vele duizenden hits op onze website geven aan dat er behoefte is aan een digitale versie van ons jaarverslag."

Maart 2005
'de Accountant' publiceert voor de tweede maal een jurybeoordeling. Conclusie: het moet nog beter, maar de kantoren zijn serieus op de goede weg.

Reactie Ernst & Young, raad van bestuur: "We zijn zeer blij met de positieve reactie van de jury op ons jaarverslag. Dit jaar hebben we voor het eerst een formeel jaarverslag uitgebracht dat zoveel mogelijk voldoet aan de wet- en regelgeving ter zake. Alhoewel we dit als organisatie van maatschappen niet verplicht zijn te doen. Naast de vele positieve reacties op het verslag zien we de reactie van de jury dan ook als een extra steuntje in de rug om op de ingeslagen weg verder te gaan."

2007
Bij het jaarverslag 2006/2007 op de Ernst & Young-site, staat de volgende opmerking: "Dat het jaarverslag inmiddels veel meer is dan een standaardcommunicatiemiddel, mag duidelijk zijn. Zo is de editie van vorig jaar zo'n vierduizend keer van ey.nl gedownload. Dit jaar kunt u het hele jaarverslag ook gelijk online lezen."

Maart 2009
Ernst & Young stopt helemaal met het publiceren van een jaarverslag. Woordvoerder Karel Zwaan licht toe waarom:
"We hebben deze beslissing genomen omdat er nauwelijks vraag was naar onze jaarverslagen."

Tot zover de feiten. Transparant genoeg zo?

P.S.: Over de jaarcijfers 2007/2008 publiceerde Ernst & Young Nederland zelfs geen persbericht. Op de website figureren onder Facts & Figures tot op heden nog steeds de omzetcijfers van 2006-2007 ("Dit is een stijging van 4,6% ten opzichte van het jaar daarvoor.").
Het 'transparantieverslag' vermeldt de recentste jaaromzet (2007/2008) wel (evenals personeelsaantallen), maar zonder enige ontwikkeling of duiding. Vergelijking met het (naar nu blijkt allerlaatste) jaarverslag leert dat de omzet sinds 2006/2007 is gedaald, met bijna vijf procent.

Tom Nierop

Reacties

Geplaatst door Johan Visser - 23-3-2009 10:50:14

Beste Herman, een goed jaarverslag maakt een transparantieverslag ongetwijfeld overbodig.Of omgekeerd.Waar het bij E&Y om gaat is dat de hogere legerleiding geen gevoel voor hun maatschappelijke rol lijkt te hebben.Een schilder die zijn eigen huis niet schildert omdat dat van de wetgever niet hoeft heeft geen enkel respect voor zijn eigen vak.Alle Accountantsorganisaties horen een excellent jaarverslag te presenteren.Kwestie van geloofwaardigheid en goed fatsoen.Accountancy heeft een belangrijke moreel-ethische dimensie , simpel gezegd je moet er op kunnen vertrouwen.Als Accountantsorganisaties cijfers doelbewust manipuleren(of weglaten) dan zagen ze de tak door waar ze op zitten.Zie de laatste AN voor een niet Big4 voorbeeld van onjuiste presentatie van jaarcijfers.

Geplaatst door Herman van Brenk - 21-3-2009 10:22:12

Ik begrijp alle commotie over het jaarverslag van E&Y niet zo goed. Als alle andere kantoren wel een jaarverslag blijven publiceren, dan krijgt E&Y vanzelf wel een achterstand en zal zij dit op een andere wijze moeten recht trekken door iets over zichzelf te publiceren.

Verder vind ik het een beetje overbodig om een jaarverslag te publiceren en een transparantieverslag. Een jaarverslag is niet verplicht, dus laat E&Y vrij om te beslissen dit niet meer te publiceren. Een transparantieverslag is verplicht.

Mijn voorstel is dan ook om de eisen voor het transparantieverslag op te schroeven, zodat hierin zaken over omzet, onafhankelijkheid, kwaliteit, personeel, strategie, beloningsbeleid, etc. worden opgenomen.

Geplaatst door Arnout van Kempen - 20-3-2009 15:30:42

Wie was die accountant die ooit voorstelde om de accountantsverklaring maar geheim te houden, uit vrees voor claims? Misschien valt consistentie toch te ontdekken.

Geplaatst door Johan Visser - 20-3-2009 12:02:29

Beste Tom,goed stuk.Conclusies:bij E&Y hebben ze ernstig last van geheugenverlies,consistentie in hun uitlatingen is ver te zoeken en ze hebben omzetverlies geleden(is geen schande) en proberen dat te verbloemen.(en dat is een grote schande).Wat rot voor heel veel E&Y ers die met hart en ziel hun vak beoefenen en zo door de legerleiding in de steek worden gelaten!