'Op deze ruit is geen glasbewassing toegepast!'

Geplaatst door Herman van Bemmelen - 22-2-2011 13:49:56

Een grote broek aantrekken kan gemakkelijk leiden tot een te grote broek. Een goed overdenken van het eigen kunnen kan overschatting van de eigen capaciteiten voorkomen.
Hoe kan je nu als accountant stellen dat je geen accountantscontrole hebt toegepast? Als je voor de (tucht)rechter komt, dan kan je ook niet volhouden dat je geen accountant bent, als je beroepshalve daarmee in het maatschappelijk verkeer optreedt.
Als je een verantwoording voor je neus krijgt, dan maak je van je accountantsvaardigheden gebruik. Dus voer je naar mijn mening accountantscontrole uit. Weliswaar hoeft dat geen onderdeel te zijn van werkzaamheden die moet leiden tot een goedkeurende verklaring bij een verantwoording. Bij een verantwoording van welke aard dan ook die niet aan de normaal te aanvaarden voorwaarden voldoet, zal een weldenkend accountant meewerken. Er komt dan zelfs niet op dat geen accountantscontrole is toegepast, want het stuk gaat niet zo de deur van de accountant uit met zijn zegen.
Het geven van garanties zoals Dick van Onzenoort voorstelt lijken mij wat overmoedig. Een mij bekend voorbeeld is dat een accountant meer dan 30 jaar een firma als cliënt had. Al die jaren heeft hij niet alleen de cijfers van hun onderneming samengesteld maar ook hun privéaangiften opgesteld. Bij de onderneming heeft hij de resultaten vergeleken met de marges en resultaten die soortgelijke bedrijven maakten en dat leidde nimmer tot enig idee dat er iets niet in orde was. Bij de aangiften inkomstenbelasting controleerde hij ook het jaarlijkse privégebruik van de afzonderlijke familieleden. Ook daaruit bleek in al die jaren een naar niveau per jaar en in de loop der tijd geen bijzonderheden uit en het niveau was begrijpelijk naar de maatschappelijke positie van betrokkenen. Groot was de verbijstering bij die accountant toen hij van deze firmanten vernam dat zij in Luxemburg enkele miljoenen hadden gestald vanuit de niet opgegeven omzet van hun onderneming. Een bedrag dat in relatie tot de omzet van hun onderneming als fors moet worden gekenmerkt. Een en ander heeft toen wel geleid tot passende actie. Maar ondertussen had onze vakgenoot er wel zijn buik van vol.
Enige relativering van wat wij verklaren lijkt mij daarom verstandig.

Geplaatst door Sander Haasbroek - 11-2-2011 13:41:13

Een zinvolle discussie. Het (voorheen) vermelden van de bewoordingen 'geen accountantscontrole toegepast' leidde ook bij mijn cliënten van tijd tot tijd tot de vraag wat ik dan eigenlijk wel had gedaan. Het afstemmen van het banksaldo volgens het dagafschrift met het saldo in de administratie/jaarrekening is in de ogen van een cliënt controle en voor ons alleen bij een controle-opdracht, niet bij samenstellen. Maar nu, laten wij voortaan de genoemde bewoordingen achterwege, dan gaat de gemiddelde cliënt ervan uit dat wij gecontroleerd hebben. Dat deden zij voorheen ook, alleen konden wij toen wijzen naar de bewoordingen 'geen accountantscontrole toegepast'. Niet dat de cliënt daar veel begrip voor opbracht (en terecht) maar wij konden weer met een gerust hart het weekend in. Wat de VGC hierover zegt is eigenlijk niet van belang, hier geldt hetzelfde als destijds met de GBR: welke cliënt leest dit?
De oplossing ligt naar mijn mening dus niet (alleen) in het weglaten van de bewuste bewoordingen (of bepaalde delen uit de samenstellingsverklaring, die overigens zelden gelezen wordt), maar met name in het naar de gebruiker (maatschappelijk verkeer) duidelijk maken waar een accountant bij welke opdracht voor staat. Iedere accountant zal dat met de cliënt ongetwijfeld bespreken (en vastleggen in een opdrachtbevestiging) maar daarmee bereiken wij niet dat maatschappijbreed duidelijk wordt wat een accountant doet. Wat mij betreft een taak voor onze beroepsorganisatie.

Geplaatst door Dick van Onzenoort - 9-2-2011 13:33:54

Beste Joris, ook jij weer dank voor de aanvulling, die je betoog wat breder trekt dan in je oorspronkelijke bijdrage.
Uiteraard ben ik met jou en Paul eens dat onze verklaringen en rapportages niet uitblinken in duidelijkheid. Echter, ik heb al wel eens in een artikel in AccountancyNieuws betoogd dat wij -accountants- een wat grotere broek aan moeten trekken en onze verklaring JUIST als een soort verzekeringspolis moeten inzetten. Dus laten we eens durven te stellen dat een goedkeurende verklaring betekent dat het bedrijf nog één jaar na datum van de verklaring bestaat en dat het bedrijf -na controle- 'fraudevrij' is. In heldere bewoordingen. En overbodige zaken weglaten, zoals ook Paul aangeeft. Lijkt me de moeite van een discussie waard, toch??

Geplaatst door Joris - 9-2-2011 10:39:45

Dick, dank voor de aanvulling. Alhoewel mijn voorbeeld vrij specifiek was, doelde ik op onze rapportages in bredere zin. De huidige verklaringen zijn inderdaad een hele verbetering maar de opmerkingen die bijvoorbeeld worden gemaakt in de rapportages uit hoofde van richtlijn 4410, de opmerkingen die gemaakt worden bij inzage in dossiers door collega's en de zinsnede "Deze risico-inschattingen
hebben echter niet tot doel een oordeel tot uitdrukking te brengen over de effectiviteit...." in de verklaring.
Blijft niet gewoon het probleem dat gebruikers ons 'verhaaltje' net als een verzekeringspolis eigenlijk niet willen, totdat opportunisme hen daartoe dwingt?

Geplaatst door Yuri van der Sman - 8-2-2011 10:37:19

Nog steeds zullen de meeste controlerende accountants toch streven naar een zo goed mogelijke relatie met hun klant. Idealiter worden zij (ooit) een graag geziene gast die op basis van vertrouwen en door kennis en kunde meerwaarde weet te leveren bij klanten.

Door de steeds groter wordende (financiële) belangen heeft de risico-aversie echter ook een steeds grotere vlucht genomen. Of dit terecht is, blijft een moeilijke discussie vind ik. Immers, vertrouwen is al lang niet meer de spil van onze (contract)maatschappij. Sterker nog, of het nu in het publieke debat is of in de banken van onze vakopleidingen: wantrouwen schijnt zekerheid te kunnen bieden.

Hoewel we allemaal graag werken op basis van een gezonde vertrouwensbasis zijn er maar weinigen die (als eerste) deze stap durven te zetten. Persoonlijk vind ik dat, hoe begrijpelijk het wellicht ook is, treurig om te zien. Want geef nou toe, je kunt toch nog steeds prima naar buiten kijken...