Specialistische kennis: niet wachten tot kalf is verdronken!
05 februari 2010
De commissie De Wit voelde de accountant weer kritisch aan de tand over zijn rol bij de kredietcrisis. Een terugkerend fenomeen bij commotie in de financiële wereld. De kritiek richt zich op de waarde van de accountantsverklaring, de rechte rug van de accountant en wat de informatieplicht van de accountant richting het maatschappelijk verkeer is.
Dat leidt de aandacht alleen maar af van die veel fundamentelere vraag, namelijk: Was de risico-inschatting van de accountant wel juist en beschikte hij wel over toereikende informatie om tot een deugdelijk oordeel te komen?
De kredietcrisis heeft nogmaals glashelder gemaakt dat in de huidige financiële wereld de accountant constant on top of things moet zijn. Financiële constructies zijn zeer complex, wet- en regelgeving is sterk aan wijziging onderhevig en ook duiken met de regelmaat van de klok perverse prikkels op die tot kort daarvoor onbekend leken.
Wil de accountant dit echt tijdig doorgronden dan vergt dat diepgaandere actuelere kennis van branches, producten, structuren en wet- en regelgeving. Alleen de accountants die over deze diepgaande kennis beschikken kunnen effectieve risicoanalyses uitvoeren, de juiste controlemaatregelen definiëren en beweringen van management deugdelijk toetsen.
Een rondje langs de velden leert echter dat de accountant nu onvoldoende wordt ondersteund in het verkrijgen en actueel houden van deze kennis:
- De opleidingsinstituten besteden te weinig aandacht aan het belang van specialistische kennis, de wijze waarop deze kan worden vergaard en hoe die kennis efficiënt in de controle kan worden aangewend. Wellicht zal de splitsing basisaccountant/specialistische accountant zorgen voor een verbetering, we wachten het af.
- Het NIVRA speelt nauwelijks een proactieve rol in de vorm van ontsluiting van specialistische informatie aan de beroepsgroep.
- De toezichthouders, die logischerwijs over diepgaande kennis beschikken, wenden de kennis vooral achteraf vanuit toezichthoudend perspectief aan.
- Accountantskantoren hebben specialisatie deels ingebed door middel van accreditatie, specialistische afdelingen en specifieke cursussen. Zij worstelen echter met de wens tot brede ontwikkeling vanuit de arbeidsmarkt en vooral het efficiencyvraagstuk. Het is namelijk moeilijk aantoonbaar wat de exacte waarde is van de investeringen in specialistische kennis.
Dit alles beperkt de fundamentele keuze om specialistische kennis structureel op te bouwen en efficiënt te ontsluiten naar de professionals.
Met de huidige reactieve houding van alle betrokkenen in de accountantswereld blijven we zodoende achteraf met de kennis van nu een ander oordeel vormen over de beslissing die toen genomen is...
Waar hebben we dat eerder gehoord?
Peter Smit (NIVRA Young Professionals)
Reacties (6) | Reageer
Geplaatst door Carel - 1-3-2010 21:30:45
De heer Smit slaat met dit artikel de spijker op zijn kop!
Verandering lijkt op dit moment helaas niet direct te verwachten doordat de markt een diepgeworstelde en soms zelfs onbewuste neiging heeft naar "all inclusive accountants".
Ook de heer Smit maakt zich schuldig aan deze bevooroordeling door te stellen dat er vanuit de arbeidsmarkt een wens bestaat tot brede ontwikkeling. Deze "wens" wordt vooral gevoed door de kantoren zelf die in hun wervingsacties een brede ontwikkeling tot een pre hebben gebombardeerd. Ik ken voldoende studenten die zich juist heel graag willen specialiseren, maar als je door je werkgever wordt vertelt dat breed ontwikkelen het beste is dan pas je je als student snel aan.
Geplaatst door Matthijs de Boer - 12-2-2010 10:12:36
De kredietcrisis heeft glashelder gemaakt dat het stellen van wat slimme vragen geen inzicht geeft in de risico's die er bestaan. Ook de gedetailleerde kennis van producten biedt onvoldoende oplossingen om mogelijke risico’s in de juiste samenhang te zien. Waar vinden wij als accountant dan houvast bij onze risicoanalyses? In mijn ogen legt de auteur de vinger op de zere plek daar waar hij wijst op de in de financiële wereld aanwezige "perverse prikkels" bij het ontwikkelen en verspreiden van (complexe) financiële producten (of mooie verhalen). Ga op zoek naar deze drijfveren en ontdek de zaailingen van de toekomstige crisis!
Geplaatst door Marc Schweppe - 11-2-2010 10:29:37
Beste Peter, je geeft in je betoog aan ook het een en ander te verwachten van het NIVRA. In dat verband wijs ik je graag op het nieuwe project Kennis Delen, waarvan de eerste resultaten tijdens de jongste Accountantsdag zijn gepresenteerd. Dit project richt zich met name op het in beeld brengen van de belangrijkste risico's per sector, op basis van de collectieve kennis van leden en andere stakeholders. Zie de info over het project op www.nivra.nl, bereikbaar via de button rechts op de homepage.
Geplaatst door Lars Mion - 9-2-2010 15:20:48
Ik kan me zo voorstellen dat de zaken in dit artikel door sommigen als rechtvaardiging worden gezien voor het niet functioneren van de accountant.
Er wordt aangegeven wat van de accountant wordt verwacht qua kennis om daarna te verklaren waarom deze daar niet aan heeft kunnen voldoen, wat mij als een brevet van onmacht in de oren klinkt.
Het is naar mijn mening nog steeds zaak dat de accountant zelf bij aanvaarding van de opdracht dient vast te stellen of hij ter zake voldoende deskundig is.
Daarentegen vind ik wel dat de punten die worden aangedragen over de ondersteuning in het verkrijgen van kennis hout snijden. Ik zie ze dan echter eerder als redenen dan als rechtvaardiging.
Geplaatst door Johan Visser - 8-2-2010 10:45:28
Prima verhaal.Maar ... Zonder meer branche en specialistische kennis kan een Accountant zijn werk inderdaad niet goed doen.Een rechte rug is echter nog veel belangrijker.Woorden (en kennis)zonder daden zijn immers slechts holle vaten.
Geplaatst door Tom Koning - 5-2-2010 15:28:29
Wij zijn het geheel met de auteur eens. Ken de klant is het motto. Vooral bij complexe financiele instellingen vraagt dit veel meer inspanning dan een gesprek bij de klant en een checklist.
In de checklist van vandaag staat immers de kennis van vorig jaar! En in het dossier van vorig jaar de kennis van twee jaar geleden.