Fair value is geen accountantstechniek

Geplaatst door jules muis - 27-2-2009 4:09:22

Philip,

een prachtige ontmoeting van bijna honderd jaar goed loodgieters denkwerk (sluitende goedern en geldbeweging), met begin 21e eeuwse technologisch enthusiasme.

Ik weet niet helemaal wat ik er mee aan moet.

Enerzijds moeten we iedere bijdrage/product dat ons beter in staat stelt de volledigheid van de opbrensten te vangen, zij het door betere controls of zij het met betere accountants controle, verwelkomen. Ik had voor mezelf een sluitende goederen en geldbeweging ideologie al 40 jaar geleden entropisch begraven; maar realiseer me nu dat dat met de (r)evolutie in computertechniek misschien voorbarig is geweest; en dat er een nieuwe kans ligt deze zinnige doelstelling voetjes te geven. Van de andere kant denk ik niet dat de wereld momenteel in zo'n diepe put zit omdat we geen sluitende goederen en geldbeweging op micro niveau konden bouwen. Niemand zal de ratio van controle systemen die de volledigheid van de opbrengsten garandeert betwisten; noch in goede noch in slechte tijden. Waar het in deze crisis om gaat is een sluitende opbrensten/geldbeweging op MACRO niveau, ondanks een gebrek aan dubbel boekhouden - kosten=baten=kosten etc- op het punt van inkomsten realisatie op datzelfde macro niveau: Iedereen zich rijkrekenend op basis van een booming economie op basis van zich steeds versterkende hefboom constructies, op basis van there is no bloody limit, op basis van 'want dat is wat ze boven mij willen horen, op basis van 'dan laten we ze boven horen wat ze horen willen', op basis van 'zo'n spel kan lang duren', en 'ik zal wel niet de laatste zijn die het licht uitdoet aan de einde van de tunnel'. Het eindresultaat is bubbles.Die of doorgeprikt moeten worden, of zichzelf doorprikken door shere implosion.

Dan is zo'n stukje software op micro nieveau per definitie wel erg nuttig maar oh so soft. En zal de commercie/markt arbitreren of het ook 'ware' is

Dus daar moeten we het over hebben. En kijken of dit model ook macro een verschil uit kan maken. En zo niet, ons niet moeten doen afschrikken het dan maar gewoon alleen micro in te voeren, maar wel bewust blijven van de beperkingen.

Ik vind het wel genoeg; of in academische termen, "ik heb gezegd"

Alaaf?

Jules Muis

Geplaatst door jules muis - 25-2-2009 16:14:22

Wie had dat nu verwacht: Ontdekken we - en eigenlijk heel toevallig dank zij deze website- nog prachtige doorstart potentie van een naar we dachten bijna uitgestorven deskundigheidstak binnen de accountantsfamilie. Iemand die daar hard aan werkt, met de meest geavanceerde technieken; en inspiratie en kennis put uit wat ik misschien voorbarig half afgeschreven/half de lucht in geprezen heb. En per saldo als een nuttige maar te smalle weg heb beschreven. Raast daar een paar dagen later toch een electrische digitale auto over die me het nakijken geeft.

Dus, ja graag Philip, ik leer graag bij en af. Heb decennia-lang de latente belangstelling voor de Nederlandse bedrijfs-economie goed en graag en enthusiast zien verkopen door Vliegende Hollandse Collegae, opgewekt, gezien en academisch met respect behandeld, maar practisch nooit overgenomen. Misschien zit het er nog steeds in, dus van mij zul je alleen horen: "Go for it" als je erin gelooft. En ik ontvang graag het beloofde materiaal, zal er goed naar kijken.

Je "wait a minute" cri de coeur, en enthusiaste suggestie dat de bedrijfs-economische school 'a l'hollandaise' zeker niet dood is. En grotere kansen dan ooit heeft. En nog sterk leeft in de peeskamertjes van onze diepere ook jonge denkers gewapend met de meest moderne technieken, deed me denken aan Jaques Brel's "Ne Me Quitte Pas" :"......en op oude grond ziet men vaak het graan heel wat hoger staan dan op verse grond....(vert: Ernst van Altena).
Dus laat maar komen, die powerpoints, dat al dat andere goede nieuws wat je te bieden hebt. Ik ben er erg in geinteresserd, maar wat minder hoopvol dat het om een 'silver bullet' gaat. Dat verhaal ben ik misschien toch te oud voor, en heb ik al te veel gehoord. Maar geloof je graag als je suggereert dat het om meer gaat dan het opwarmen van een lijk. Cloning van een sterke DNA misschien, met genetic engeering naar de mogelijkheden en noden van de 21e eeuw? Kunnen we weer zaken doen!


Nog even in de huid kruipend naar die veelbelovende buitenlandse aspirant bekeerlingen die vermorzeld door het kredietcrisisgeweld zich willen laven aan de ongekende kunstjes van onze traditionele bedrijfs-economische school. Van hen toch nog een practisch vraagje: Wat de bedrijfs-economische school anno 2007/8 nu echt betekend heeft Nederland moreel en instrumenteel te wapenen tegen die snodaards van Lehman et al? Waar waren al die bedrijf-economische poortwachter die/toen de poorten van de Nederlandse financiele instellingen wagenwijd open werden gezet om die financieel giftige troep binnen te halen/laten? In hoeveelheden die naar verhouding Nederland veel zwaarder blootstelt aan collectieve financiele risico's dan de meeste andere landen?

Geplaatst door jules muis - 24-2-2009 16:57:59

Dit is voor de twee Jantjes,

met een knipoog naar Voorzitter Jan, op wiens muziek ik al gedanst heb. Rest dus een poging tot een serieus antwoord op Jan Weezenberg:

1) Ja, het terugvallen op de de oude beproefde "bedrijfs-economische traditie" heeft zo zijn/haar verleidingen. Want het heeft enerzijds het beroep/mijzelve in de decennialange opbouwfase van het beroep/onszelve veel nuttigs en vooral degelijks geleerd; en het economisch principe als van toepassing in verslaggeving erin gehamerd; zodat we normale winsten van speculatieve winsten en verliezen konden onderscheiden, leerden denken in instandhoudingsdoelstellings termen, vervangingswaarden van historische kosten en actuele marktwaarden onderscheiden, dit alles onder de wat gewaagde aanname van onderling vertrouwen en de beste intenties van alle marktpartijen. Die tijd is voorbij.
2) de bedrijfseconomische traditie heeft ook een andere kant gehad, die het heeft gedevalueerd over tijd tot de romantiek van het karrespoor; met als resultaat dat we het kind met het badwater hebben weggegooid. 'Onze' Nederlandse school, sterk steunend en lenend en stelend van enkele diepdenkers aan onze Oostgrenzen, kreeg over tijd ook een sterk fundamentalistisch karakter, ten koste van nuttige alternatieve benaderingen van cashflow, exit values, inflatie accounting, tot en met het huidig uit de hand gelopen financial engeneering samenzwering. Eigenlijk hebben beide extremen, die geen ruimte lieten voor concurerende scholen, zichzelf voorbij gelopen. Daar komt nog bij dat beiden hun denkschool tot exclusieve ideologie verhieven en geen ruimte schiepen hun aannames en uitkomsten practisch en resultaatsgericht, empirisch zo je wil, te toetsen. Vandaar dat de bedrijfeconomische richting vastliep in een grote disconnect tussen theorie en praktijk (het masker viel toen Philips begin jaren 90 de nolens volens de vervangingswaarde vaarwel zei) ; en het masker van het andere extreem is nog steeds bezig te vallen, as we speak.

Dus voor mij is het vervangen van de ene gekte met de ander geen alternatief. Wij moeten het of/of denken vervangen door het en/en. Ik heb jarenlang vergeefs ervoor gepleit de onvermijdelijke zachtheid van fair value accounting- dus het experimenteel karakter ervan- maar tegelijkertijd haar grote relevantie expliciet te erkennen door een integraal fair value financieel verslag als toelichting bij een traditionele jaarrekening te eisen. Dan kunnen we daar een halve generatie of zo mee spelen, zonder dat we de vermeende vastigheid van wat we nu hebben (vermeend omdat 'mixed attribute' precies is wat het zegt, als we maar lang genoeg blijven aanmoderen uiteindelijk meer mix dan attribute) loslaten. Deze en/en benadering nodigt ons dan ook uit voor uitleg van het verschil, allemaal zeer educatief voor stakeholders.
Helaas, ik zal nog even moeten wachten. Maar terug naar een exclusieve bedrijfs-economische benadering, neen dank je wel: Zoals traditioneel opgevoerd in Nederland sluit het te veel andere dingen uit, is te veel exclusief eerder dan inclusief, zoals het (niet) maken van systemic links met de macro-economie, alternatieve waarderings methodes, haar negering van financiering als driver en stoorzender, haar lalaland aannames van vervangingswaardenvaststelling en haar basispremissen over de goedheid van de mens in een for profit beerput setting, en haar uiterste kwetsbaarheid waar het financiele instellingen aangaat, opererend in een financial engeneering hoogstandje setting. Zo hoog dat niemand meer de hersenen kan vinden.

Je hebt met dit antwoord waarschijnlijk meer gekregen dan je om gevraagd hebt, en misschien zeker niet wat je wilde horen, maar mijn antwoord op je vraag is: de bedrijf-economische richting zoals het ons geleerd is? Alsjeblieft niet. Ben er zeer dankbaar voor wat het me geleerd heeft, maar ben blij dat ik ontdekt heb, moest het wel zelf doen, waar het ons ook verblinde. Kortom een nuttig maar veel te smal pad.

vr.groet,

jules muis

Geplaatst door Jan Weezenberg - 23-2-2009 23:12:51

Geachte Heren Helderman en Muis,

In de discussie over fairy value (sorry voor de verspreking) mis ik
de essentie

"Hoe geef je aan dat een betrouwbaar beeld is gepresenteerd"

Heel lang geleden maakte ik kennis met de standaard accountansverklaring.
"Nagezien en akkoord bevonden".
Plus de toelichting: "opgemaakt volgens de regels van goed koopmansgebruik "

Dat goed koopmanscgebruik hield io.a. in dat de huid van de beer niet werd verkocht voordat het beest ordelijk doodgeschoten was. Dus geen bonussen over schijnwinsten door opwaartse herwaardering of winsten uit deelnemingen waarbij op de betaalde goodwill niet is afgeschreven.

En een stukje voorzichtigheidbenadering (waardering laagste van historische prijs dan wel actuele waarde).

Meevallers worden niet op dezelfde manier door de gebruikers van de informatie gebruikt als de tegenvallers.
Het verbieden van stille en geheime reserves is dan een redelijke maatregel.
Evenals het vrbieden van de trucs van balansverkorting.


Een en ander is niet veel meer dan gezond verstand ingebed in bedrijfskundige bedrijfseconomie.

Vroeger was een accountant "een deskundige op het gebied van de bedrijfseconomie, de administratieve organisatie en de controle"

Dat imago zijn we waarschijnlijk kwijtgeraakt door het niet stelselmatig vasthouden aan deze bedrijfseconomische principes in het kader van de rapportering over het bedrijfseconomisch handelen van de gecontroleerde organisaties.

Naar mijn mening heeft de waanzinnige regeldrift van de IFRS geen bestaansrecht, omdat de essentie van gezond verstand in die regelgeving ontbreekt.

Fairy value is niet te berekenen omdat de verwachtingen per definitie nooit uitkomen zolang we onderdnemingen beschouwen als subsystemen van veel grotere open systemen met enorm veel interacties tussen de subsystemen.

Veel accountants weten niet meer dat bij de doelstellingen van interne controle de eerste vragen zijn : is het beleid waarop het bedrijfseconomisch handelen is gebaseerd juist geweest. Met als vervolgverhaal: zijn de verwachtingen waarop het bedrijfseconomisch handelen is gebaseerd juist (en wellicht: volledig) geweest.

Als het antwoord op deze vragen ontkennend is, is het vervolg om tot fairy value te komen een rekensommetje met 1*n vergelijkingen en 3*n onbekenden.

Met vriendelijke groet,
Jan Weezenberg