De profetische DNB-brief uit 1995

dinsdag 21 april 2009 | 26 reacties

'Vestzak-broekzak', las ik vandaag als kop van de rubriek Bartjens in het FD. Heeft deze stoffige beeldspraak nog enige betekenis in het digitale tijdperk? Jawel, steeds meer zelfs. Met het steeds verder omhoog delegeren van de gaten in de balans van onze financiële instellingen richting staatsbalans, van de vestzak van de krijtgestreepte bankier naar de broekzak van Jan en Jannetje Splinter. NV Nederland tel uit je winst.

Zo gaat het in niet alleen in het land der cijferaars, zo gaat het ook in verantwoordingsland. Tot dusver althans.

Toezichthouders en ander financiële poortwachters zijn hard bezig de oorzaken van hun eigen falen in beeld te brengen en remedies voor te stellen voor de toekomst. "Ich habe es nicht Gewusst", het was een 'Act of God' en 'geheimhoudingsplicht' vormen de rode draad in vrijwel al deze zelfdiagnoses.

Makkelijk, maar het gaat voorbij aan de vraag of dat inderdaad zo is, en of zo'n dunne uitleg voldoende hout snijdt om de veiligheid van onze financiële toekomst beter te garanderen. Het is een soort van vestzak-broekzak dynamiek tussen een betere toekomst en een verassend heden.

Met als prettige bijkomstigheid dat er geen prijs aan verbonden is en, heel belangrijk, dat we het nu toch echt wel begrijpen. Zonder te graven naar wat het verleden nog te bieden heeft aan inzicht in waar het nu echt fout is gegaan. Zodat er echte lessen getrokken kunnen worden.

Neem het onlangs gepubliceerde rapport van de commissie Maas. Dat rapport geeft een uitstekende analyse hoe het eigenlijk moet. Maar de commissie vergeet mee te nemen dat we al veel eerder uitstekend wisten hoe het moet, en waar de risico's echt liggen.

Het volkomen buiten beeld laten van de op deze site gepubliceerde brief van De Nederlandsche Bank uit 1995, die op indringende wijze - avant la kredietcrisis - de grondoorzaken van de huidige crisis in kaart brengt, is daar een voorbeeld van. Een stuk dat iedere zinnige Nederlander, of hun volksvertegenwoordigers, moet doen uitschreeuwen: "MAAR WAAR WAREN JULLIE, TOEN ALLES ZICH VOLGENS JULLIE EIGEN SCRIPT VOLTROK?"

Op die vraag komt geen antwoord, omdat de vraag niet wordt gesteld. Omdat in het rapport Maas zelfs geen verwijzing staat naar dat DNB-stuk. Een stuk dat nota bene is getekend door dezelfde Tom de Swaan (destijds werkzaam bij DNB) als de Tom de Swaan die nu lid is van Commissie Maas.

In dit geval kan niet handig gebruik worden gemaakt van de geheimhoudingsplicht: het stuk is openbaar, bevond zich al vele jaren in de bibliotheek van het NIVRA en is nu op het internet te vinden. Ook het lamme excuus dat niemand de kredietcrisis heeft voorspeld gaat niet op: de brief uit 1995 is profetischer dan welk ander stuk dan ook.

Dat laat ons zitten met de kernvraag, die de commissie Maas niet aan de orde heeft gesteld. Hoe kunnen toezichthouders, die de kernoorzaken van systeemrisico's in 1995 zo goed begrepen, het ruim tien jaar later toch laten gebeuren? En wat doet ons er op vertrouwen dat de toezichthouders die hardhandig herinnerd moeten worden aan hun eigen script, het in de toekomst niet wéér laten gebeuren?

Die vraag mag het accountantsberoep zelve zich overigens ook stellen.

Reacties

Geplaatst door Arie W. Schmidt - 21-5-2009 14:17:53

Beste Henk,
Onder verwijzing naar bovengenoemde DNB brief en in aansluiting aan jouw uit mijn hart gegrepen commentaar wil ik de profetische woorden van collega Izeboud memoreren tijdens zijn onderscheiding december 2002. Betrokkene gaf toen het beroep een opmerkelijke boodschap mee. Houd als accountants op jezelf te omschrijven als vertrouwenspersoon van het maatschappelijk verkeer. Wie zo hoog te paard zit, kan alleen maar vallen. Een goede controleur zijn van de jaarrekening van de client is al heel wat. Overigens in de Bijbel werd er reeds voor gewaarschuwd dat niemand twee heren kan dienen. Maar ja, accountants weten zich verzekerd van een wettelijk gegarandeerde basis voor de afzet van hun controle-activiteiten. Een comfortabele uitgangspositie welke, frivool gesproken, doet denken aan die van de broodbakkers uit hoofde van "Het Onze Vader ".

Geplaatst door R van Rie - 21-5-2009 13:11:38

“….niet het laatste woord zal zijn over de richtingen strijd tussen zakelijk en de kern van publieke dienstverlening; over….”
Daar kan men echter zeer lang en zeer bedachtzaam over wikken en wegen.Zelfs tot men een ons weegt. We kunnen naast dat ene ook een volgend wiel voorzichtig ontwerpen gaan, maar biedt deze weg van afwegingen uiteindelijk een degelijk en verstandig antwoord of enkel uitstel ?
Ofwel moet de vraag inderdaad zo gesteld worden ? Is het “richtingen”-dilemma niet allang geleden beantwoord en waarom een antwoord weigeren wat voorhanden is ?
Men kan van een eerzame doch alleenstaande lijster niet verwachten dat het zijn nestje met inhoud verwaarloost, terwijl het gedwongen wordt om eerst alle andere nesten stormbestendig te maken.
“Wiens brood men eet diens woord men spreekt.”,is toch een redelijk aanvaardde levenswijsheid en langs deze lijn ligt een antwoord voor het oprapen. òf de wal;,òf het schip.
Soms is er moed en geen bravoure nodig om zout in de wonde, voordat zij stinken gaan, te wrijven in tegenstelling tot het wel of niet afwegen of die put gedempt moet worden of dat er misschien verderop nog een interessantere is.

Geplaatst door jules muis - 20-5-2009 19:25:47

Dit rijk debat biedt, via een omweg gekenmerkt door een ijzig zwijgen van de DNB over haar eigen goede inzichten van bijna een generatie geleden, een weelde aan materiaal om de sociologie van formele en informele poortwachters aan de orde te stellen. Niet dat dat een nieuw verhaal zal zijn - 'de vertrouwensman is dood' vaststelling is niet van vandaag.

Maar een gedachtenuitwisseling waar we verder borduren op de richtingenstrijd tussen vermeende en/of erg vocale idealisten, realisten, en de overwegend zwijgende cynici ligt op tafel; en komt op deze accountant.nl site voordurend aan de orde. Overwegend door
beroeps eenpitters, incl.yours truly, de "organisation men" ieder debat handig en begrijpelijk uit de weg gaand.

Het thema verdient een collectief mentale wortelkanaal behandeling; als we tenminste de verwachtingen die we hebben, creeeren, propageren, ontkennen, als poortwachters, collectief en/of individueel, redelijk en orderlijk willen managen. Dat zal zo zijn zolang we een beroep hebben, per definitie en bij voortduren uitgedaagd te bepalen of het accent gelegd moet worden op ZAKELIJK of PUBLIEKE dienstverlening. En als het zakelijke zijn plaats verdient in die vergelijking, en daar hebben we met het privatiseren van een publieke functie wel voor gekozen, waar de grenzen getrokken moeten worden. En of we die niet al te ruim hebben getrokken zodat de publieke taak in het gedrang komt. Of, voor de dramagangers en drammers onder ons, we niet al op het punt zijn gekomen waar de wal het schip keert. En wie dan wel bepaalt waar die wal wordt opgetrokken; en door wie.

Voorlopig speelt die discussie zich nog af in de zandbak van het bloggersbestaan.

Ik leg even het schepje en emmertje terzijde in de overtuiging dat dit niet het laatste woord zal zijn over de richtingen strijd tussen zakelijk en de kern van publieke dienstverlening; over zandkastelen en vestigingswerken; over kasteel heren en kasteel bouwers; over rovers, Robin Hoods, en roependen in de woestijn. Over de existentiele keus van het beroep, en andere financiele poortwachters, om het zout in de pap, of de pap in het zout te zijn.

Tot nu toe is de keus voor het laatste. Stilzwijgend aanlengen maar. met uiteindelijk te veel pap, te weinig zout. Dat maakt het roersel wel erg flauw. Maar is wel erg zakelijk

Geplaatst door henk koot - 20-5-2009 15:31:21

Als je 40 jaar geleden de accountantsopleiding volgde aan de universiteit trad je toe een monneken&nonnenorde. De in het beroep besloten taak was het dienen van het maatschappelijk verkeer. Dat daar ook nog een redelijk salaris bij hoorde was een bijkomstigheid; te genant om over te praten.
20 jaar later was de mentaliteit drastisch veranderd, weinig critische geesten tijdens colleges van kantoorgebonden hoogleraren, die ook konden zorgen voor de banen. Nu ging het eerst om de leasebak en de munten; dat er nog een maatschappelijke taak verricht diende te worden was tot bijzaak verworden.

Een en ander culmineerde tijdens de poging tot fusie van Nivra/Novaa in het gerucht dat goede commerciële mensen zonder meer de titel RA toegekend dienden te krijgen.

Maar zoals bekend, hoe sneller de temperatuur stijgt hoe eerder het omslagpunt wordt bereikt: patiënt hersteld of gaat dood.

Wat betreft het accountantsberoep lijkt het laatste het geval;

Kern van de functie was dienen van het maatschappelijk verkeer, niet de belangen van de gecontroleerden, maar het toestaan van koppeling van controle met lucratievere advisering in een commercialiserend beroep leverde een dodelijke gifpil.

Grondslag van de wettelijke bevoegdheid zoals geregeld in de wet is het dienen van het algemeen maatschappelijk belang. Wetgeving wordt in principe ontworpen om het algemeen belang te dienen. Het beroep dient daarom te worden ontdaan van de wettelijke bescherming nu accountants niet meer zoals vroeger het algemeen belang op het netvlies hebben maar de eigen portemonnaie.
Dat zet accountants met beide voeten op de grond: naast het torenhoge voetstuk waarop zij recht menen te hebben.

Geplaatst door A.W. Schmidt - 8-5-2009 17:22:34

Geachte heer Paape,
Dank voor uw uitvoerige reactie. Het door mij gebezigde woord schandalig is wat boud, maar lokt in ieder geval een reactie uit. De door u geschetste problemen voor accountants roepen bij mij associaties op met "de burgermeester in oorlogstijd".
Arie W. Schmidt

Geplaatst door Leen Paape - 8-5-2009 14:50:44

Geachte heren Pronk en Schmidt,

ik begrijp nu dat ik deel ben geworden van deze discussie. De heer Pronk stelt dat ik heb gezegd dat je beter geen klokkenluider kunt worden en de heer Scmidt wil mij graag aan de schandpaal nagelen. Collega Jules Muis neemt het voor me op, waarvoor dank. Wellicht is het goed als ik een duit in het zakje doe. Het nu volgende is een deel van een column in Het Financieele Dagblad van 23 januari 2009 van de hand van de hooggeleerde collega's Winters en Cools, bepaald niet de eerste de besten:
Wet- en regelgevers die op schandalen reageren, hebben geprobeerd dit probleem op te lossen met regelgeving die klokkenluiders arbeidsrechtelijk beschermt. Sarbanes-Oxley (SOX) beschermt klokkenluiders tegen vergelding en verplicht in Amerika beursgenoteerde ondernemingen een klokkenluiderreglement te hebben dat garandeert dat werknemers misstanden intern kunnen rapporteren zonder gevaar voor hun baan.
De Nederlandse Governance Code schrijft hetzelfde voor als best practice. Handhaving van dit soort externe bescherming blijkt uitermate problematisch. Amerikaans onderzoek laat zien dat werknemers in de VS die de SOX-bescherming inroepen, maar in 3,6% van de gevallen gelijk krijgen.
Tot zover hun citaat. Inderdaad stel ik dat het bepaald risicovol is om klokkenluider te willen zijn en dat je dus wel even goed moet nadenken. Als je nog een hypotheek en/of alimentatie te betalen hebt is het dus verstandig daar nog maar eens goed over na te denken. Wellicht zijn er andere wegen denkbaar dan de klok rechtstreeks zelf te laten luiden. Zijn er momenten waarop dat wellicht toch onvermijdelijk is? Vast en zeker wel, maar ook dan leren de voorbeelden van de heer Bos en de Defensiemedewerker die het probleem van ondeugdelijke mijnen naar buiten bracht dat je een zeer serieus probleem hebt. Indien de heer Pronk mij dan verwijt de angstcultuur te voeden leg ik dat verwijt naasts mij neer. Ik wijs slechts op de consequenties en ook dat is mijn plicht als hoogleraar. Moreel ethisch vingerwijzen zonder op de feiten te wijzen is mijns inziens niet gepast. Zeker niet als ik de feiten ken. Dat heeft niets te maken met het zijn van schijtlijster. Overigens zijn er voor accountants beroepsregels die vereisen dat bijv. fraude gemeld wordt, maar dan hebben we het niet over de klokkenluider in de zin als bedoeld. De heer Schmidt was niet aanwezig bij het college om protest aan te tekenen, hij doet dat dan langs deze weg en dat mag. Ik wijs hem op de bestaande resultaten van onderzoek waarop ik mijn mening baseer 9dat is nog wat anders dan advies overigens). Ik nodig hem graag uit om zijn visie te geven wat te doen aan de noodzakelijke cultuuromslag die ertoe kan leiden dat klokkenluiders beter terecht komen. Het grote probleem is echter dat in die cultuur waar dit soort zaken bespreekbaar zijn en geaccepteerd worden,
er meestal geen probleem is. Echter, in die omstandigheden waar die cultuur wel ernstig problematisch is, is het probleem dus juist erg groot en loopt het bijna altijd fout af met de klokkenluider. Inderdaad, Jules het is erg paradoxaal en ik zou willen dat de wereld mooier is dan hij is maar, zoals de filosoof Thomas Hobbes ooit zei: 'Homo Homini Lupus'

Leen Paape

Geplaatst door Marc van Hilvoorde - 7-5-2009 12:06:47

Ter verduidelijking van mijn standpunt in deze, het volgende. De nuance in de discussie ligt op 2 niveaus:
1) beschouwt/accepteert de accountant het maatschappelijk verkeer als klant?
2a) Nee, negeer maatschappelijk verkeer
2b) Indien ja, hoe concretiseren we de klantrelatie met het maatschappelijk verkeer?
In de praktijk van alledag weegt de verwachting van de betalende klant, het voldoen aan wet- en regelgeving en het dreigende zwaard van de toezichthouder zwaarder. Het maatschappelijk verkeer is een (te) abstract begrip dat geconcretiseerd moet worden, zowel ten dienste van het beroep als hetzelfde maatschappelijk verkeer. Dit betekent –onder meer- directe vertegenwoordiging van overheid, banken en bedrijven in het NIVRA bestuur. Het maatschappelijk verkeer bestaat niet, tenzij je het concretiseert. Anders onstijgt de discussie niet het niveau dat de accountant voor de wereldvrede, het milieu en het maatschappelijk verkeer is. Dat zijn we allemaal! Ik behoor tot 2b) maar 2a) verdient aandacht in de discussie.

Geplaatst door A.W. Schmidt - 5-5-2009 17:38:22

Geachte heer Muis,
Hartelijk dank voor uw uitvoerige reactie. Zoals u van een 82jarige zult kunnen aanvaarden, is mijn uitspraak gebasserd op het oude Limpergiaanse dogma dat de accountant de vertrouwensman is van het maatschappelijk verkeer en voorts dat volgens prof. Moleveld de accountant zijn rug moet rechthouden en moet gaan beseffen dat het maatschappelijk verkeer eigenlijk de klant is. Of moet ik Izeboud's notie accepteren dat het maatschappelijk verkeer niet bestaat en lang gekoesterde onzin is, naar ik meen gesteund door Hilvoorde onder het motto dat het maatschappelijk verkeer de rekening niet betaalt. ( zijn wel de sigaar/de klos en dienen aandeelhouders daar niet bij te worden gerekend).De bekende verwachtingskloof wordt er ondanks of wellicht dankzij al deze hooggeleerde uitspraken er allen maar groter op. Wacht met belangstelling op uw vervolg. Met vriendelijke groet,
Arie W. Schmidt

Geplaatst door jules muis - 1-5-2009 19:14:42

heer Schmidt, dit is geen forum voor karaktergetuigenverklaringen
maar doe dat toch even: Ik ken Leen Paape als iemand die zich consistent professioneel robuust, zo niet tegendraads als het moet, durft op te stellen en daar via zijn geschriften ook bij herhaling moedig blijk van geeft. Als hij gezegd zou hebben dat klokkenluiders als regel moeten rekenen een hoge prijs te betalen voor hun exceptioneel handelen, 'dus bedenk wel wat je jezelf aandoet', dan ben ik dat geheel met hem eens. Dat neemt niet weg dat er situaties kunnen zijn waar de ernst van de situatie en een gebrek aan regelementaire wegen iemand dat persoonlijk risico gewoon moet nemen. En ik kan me niet voorstellen dat zelfs principiele tegenstanders van het fenomeen klokkenluiders zeggen
'doe het nooit, hoe dan ook'. Heb ik ook nooit gehoord.

Mijn eigen ervaring is dat er altijd wegen zijn, reglementair/organiek hete aardappelen op tafel krijgen. wat niet wil zeggen dat men dan ook altijd zijn zin krijgt. Maar ik heb makkelijk praten vanuit de paar functies die ik gehad heb; er moest altijd geluiterd worden, vooral als je de dingen op schrift stelt. Naarmate men lager in een organisatie zit wordt dat steeds moeilijker.

We kunnen in de populatie van klokkenluiders veel verschillende kleuren herkennen, van opportunistisch via rechtsgeaard tot blind fundamentalistisch. Aan de andere kant van diezelfde medaille vinden we de bedaarde jongens en meiden die goede sier weten te maken/ slag weten te slaan uit het verschijnsel regelgeving; en een nog beter belegde boteram weten te maken uit voortdurende regelgeving-verandering; zonder veel persoonlijke risiconeming; en zonder hun persoonlijke reputatie echt in de waagschaal te leggen.

Het gaat te ver dit op deze plek allemaal uit te spinnen, maar het klokkenluidersverschijnsel is op zijn minst paradoxaal, en de ene klokkenluider is de andere niet. Wat ze allemaal gemeen hebben is, zonder uitzondering, dat er een hoge prijs betaald wordt buiten de conventionele of gebruikelijke of voorgeschreven paden te treden; ook als men acheraf gelijk heeft; ook als je het krijgt; er zijn altijd wel stokken te vinden een onuitgenodigde waakhond te slaan.

Als een hoogleraar daar voor waarschuwt lijkt me dat getuigen van goed realiteitsbesef. Vooral als dat gedaan wordt in het kader van een toch wel wat krakkemikkig functionerend openbaar beroep met een wettelijk gesanctioneerde/voorgeschreven klokkenluiders rol. En datzelfde beroep het exceptioneel/structureel moeilijk vindt ( alle corporate/institutionele bail outs zijn vooraf gegaan zonder naar de gereedschapskist van accountants, zowel in het bedrijfsleven als het openbaar beroep te grijpen) tijdig de klepel de vinden.

" Two wrongs do not make a right'. Dus een goede uitwisseling van gedachten, zonder vooroordeel of (anecdotisch bepaalde ) veroordelingen over
deze twee comlexe zijden van dezelfde munt, en zonder vooraf moreel hogere grond op te eisen, me een goede zaak lijkt. Al ware het alleen maar om te benadrukken dat organieke werkwijzen, hoe saai en volgzaam het ook klinkt, altijd voorkeur verdienen boven
chaos; maar chaos soms en uitzonderlijk de enige weg kan zijn nodige veranderingen door te voeren/ inhoudelijk recht te doen/vinden.

Wordt dus vervolgt.

Geplaatst door A.W. Schmidt - 1-5-2009 11:48:12

Referende aan de opmerking van de heer Pronk betreffende de heer Paape het volgende. Laatstgenoemde is naar vermeld directeur Nivra-Nyenrode School of Accountancy & Controlling enz. en heeft vele publicaties op zijn naam. Dit het geval zijnde kan ik geen enkel respect opbrengen voor betrokkene, die accountants en zijn studenten dergelijke adviezen verstrekt, in tegendeel schandalig. Onbegrijpelijk dat daartegen niet is geprotesteerd.
Arie W. Schmidt

Geplaatst door jules muis - 30-4-2009 14:57:19

ja, ik hoop in een van mijn volgende blogs dit onderwerp - het democratisch deficiet- warm te houden als gespreksonderwerp, alhoewel ik niet de illusie heb dat we het ook helemaal kunnen 'oplossen'. Wat geen reden is tot defaitistisch cynisme te vervallen; of te denken dat alles met de juiste zendingsdrift en/of perfecte transparantie- alsof transparantie kan ontsnappen aan de wet van de verminderde meeropbrengsten- wel oplosbaar zou zijn. So stay tuned, ik leer iedere dag weer hoeveel verder ik kom te staan van het Nederlands landschap.Ze kunnen er aan deze kant van de Oceaan ook wat van, overigens.

Geplaatst door R van Rie - 29-4-2009 22:24:15

Beste mijneer Schmidt,

Wat betreft dat lijstje, daar kunnen we eenvoudig overeenstemming vinden.
Over uw veronderstelde onafhankelijkheid of rechtschapenheid van bepaalde personen via de redenering "Voorts heeft hij geen partijbelangen om zaken onder het tapijt te vegen, in tegendeel, en prominenten partijleden het hoofd boven het water te houden" echter niet.
Zo lopen zaken in Den Haag niet. Daar houdt men voornamelijk van toneelstukjes of andere opvoeringen. JSF ?

Mag ik u eraan herinneren dat voor de voorzitter van de bouwfraude enquêtecommissie I diezelfde argumentatie van toepassing is ?
Na haar voorzitterschap is mevrouw nog met het gifschip "probo koala" in aanraking gekomen.

Dankzij ons robuuste rechtsorde en mevrouw Vos ( Whats in a name) haar fatsoenlijke mentaliteit, is de rechter uiteindelijk tot de conclusie gekomen dat er niet echt een schuldige aan valt te wijzen.
De Afrikanen echter,die met met de koala opgescheept werden zijn wèl echt overleden.

Daarom schaam ik me soms voor mijn volksvertegenwoordigers, die niet diezelfde cultuur blijken te dragen als zovele Rechtgeaarde Nederlanders.
En als hoop een tandje meer verdient, dan moet dat wel grond hebben, maar ik vrees dat de huidige politieke constellatie, alsmede de EU, al een alternatief probeert te zijn voor de echte democratie.

meneer Pronk,

"De oorzaak zit in een cultuur van *lijstermentaliteit,..."

U kunt de accountant toch niet zo zwaar belasten met alles wat fout is gegaan op haar/zijn schouders te leggen, daar waar zovelen falen.
Wellicht kun u, misschien wel samen met Muis, een hulplijn voor "Acccountants in Nood" oprichten. Met een heuse website om het eea aan onverkwikkelijkheden openbaar te maken.
Ik denk daarbij wel aan een usa-provider, als u begrijpt wat ik bedoel.

Geplaatst door W.F. Pronk - 28-4-2009 12:02:53

geachte Jules Muis,
De brief van de NB heeft inhoud die het er toe doet maar het niet er toe heeft gedaan. Jammer, waarom gefaald? De oorzaak zit in een cultuur van schijtlijstermentaliteit, ontstaan door angst voor het missen van bonussen en angst voor het afrekenen met de klokkenluider. Ook in het land van RA bestaan soortgelijke angsten. Angst voor omzetverlies en angst voor de loopbaan. De angstcultuur wordt ook aangepraat. In een summercourse van de rijksacademie stelde prof.dr.L.Paape RO CIA voor een gehoor van accountants dat het beter is niet als klokkenluider op te treden omdat de praktijk uitwijst dat het alleen maar slecht met je afloopt.
Mijn stelling is dat naar mate een (accountants) rug buigt wordt het gedrag steeds primitiever (afgeleid van Darwin)

Geplaatst door A.W. Schmidt - 27-4-2009 8:30:47

Geachte heer van Rie,
Naar mij gebleken is, weet de Wit in ieder geval waar Abraham de mosterd haalt. Voorts heeft hij geen partijbelangen om zaken onder het tapijt te vegen, in tegendeel, en prominenten partijleden het hoofd boven het water te houden. ( Kok, Bos, Wellink, Doctors van Leeuwen, Zalm om er enkelen te noemen.). Was o.a. de CDA er van Geel niet zo tegen een onderzoek?
Met vriendelijke groet,
Arie W. Schmidt

Geplaatst door jules muis - 26-4-2009 23:24:47

Aii Heer van Rie,

Als structureel optimist wil ik graag vooralsnog hoop een tandje meer geven dan hopeloos; want wat wordt anders het alternatief?

Ik realiseer me dat de democratie zo zijn zwakheden kent. Maar het alternatief veel fnuikender is.

Maar blijf maar gerust drammen, anders is IEDERE hoop verloren.

vr.groet,

jules muis

Geplaatst door R van Rie - 26-4-2009 12:19:28

"ook niet gedaan worden vanuit een ´gotcha´ optiek, maar leerproces. "

Een leerproces en het parlement ?

Herinner ik me toch dat fameuze opreden van de heer Bos, niet kabouter Kobalt, onze minister van geld, maar een auteur van schaduwboekhouding in de bouwsector.
Nadat men de heer Bos hartelijk bedankt had voor zijn waardevolle bijdragen liet de enquete commissie, en ook de voltallige Tweede Kamer de heer Bos, die daarna jarenlang door Vrouwe Justitia gepest en getreitert werd, volledig aan zijn lot over.
Daarna is de Tweede Kamer, ondersteund mèt de nodige "wetenschappelijke" instituties van diverse politieke partijen, alsmede 250 politieke medewerkers, na jaren NIET in staat gebleken om tot een fatsoenlijke klokkenluidersregeling te komen.
En Muis maar hopen op de accountant als Maatschappelijk werker.

En over 'Fair value' te spreken, meneer Schmidt, die J de Wit kun je alles wijs maken. Hij gelooft zelfs in 'Global Warming'.

J de Wit: "Als het echt moet wil ik verregaande speciale opsporingsmethoden om fraudeurs te pakken. Vergelijkbaar met de IRT in de jaren negentig." De SP'er sluit zelfs een nieuwe enquêtecommissie niet uit"

We zijn nu zes jaar verder !
Een leerproces noemt men dat.

Geplaatst door jules muis - 24-4-2009 18:44:40

ja, bedankt heren; de uitstekende diagnose in de DNB brief gesteld gaat overigens alle poortwachters aan, alsmede bank management en accountantsberoep zelve; en is toch ook wel interessant voor de informele poortwachters, pers, academia, bij hun zelf-analyse, if any. Dit biedt een mogelijkheid nog eens alle controle aanpakken onder de loep te leggen, en ons af te vragen hoe het ondanks alles toch steeds weer fout gaat. Dit is niet de enige symptoom dat reality checkers het altijd afleggen tegenover de factor effectieve macht. Maar wel een van de meest interessante.Moet ook niet gedaan worden vanuit een ´gotcha´ optiek, maar leerproces. Maar doen moet er wel met realsitische uitgangspunten gewerkt worden. En deze vergeelde DNB brief biedt daar inderdaad een prachtmogelijkheid toe, voor de Commissie Maas, maar ook voor regering en, inderdaad, parlement.

Geplaatst door A.W. Schmidt - 24-4-2009 17:58:14

Heb o.a. de Wit reeds op betrokken brief gewezen, alsmede op de meest kritische en mijnsinziens deskundige
weblogs.
Met vriendelijke groet,
Arie W. Schmidt

Geplaatst door Marcel - 24-4-2009 17:52:10

Johan,

ik heb d ebrief al gemaild aan Jan de Wit. Maandag spreek ik hem. Ken hem goed uit de periode dat ik voor de Parlementaire Enquetecommissie Bouwnijverheid heb gewerkt.

Groet en fijn weekend,

Marcel

Geplaatst door Johan Visser - 24-4-2009 14:23:20

Beste Jules, zou je deze blog c.q.de befaamde brief van DNB onder de aandacht van de parlementaire cie willen brengen?Je vragen lijken me nogal fundamenteel.Een stuk in het FD over deze kwestie lijkt me ook gepast.

Geplaatst door Philip Elsas - 23-4-2009 19:10:33

Commissie Muis - Commissie Maas: 1-0

Geplaatst door roel toppen - 23-4-2009 13:45:17

Jules,
Het lijkt me een idee om de voorzitter van de Commissie Maas nog eens te vragen of de DNB brief van 1995 ter sprake is gekomen tijdens het overleg van zijn commissie temeer daar er tenminste 3 personen in zijn commissie zitting hadden die professioneel op de hoogte zijn van die brief.
Roel

Geplaatst door R van Rie - 23-4-2009 12:16:31

"Waarom hebben organisaties zo'n zwak institutioneel geheugen?"

Omdat het niet belangrijk is om een goed geheugen te hebben ?

En waarom is het niet belangrijk om een goed geheugen te hebben ?

Geplaatst door H.J. Kruizenga - 22-4-2009 21:04:05

Het lijkt me een open deur dat een bank nagaat over welke producten, die zij op haar balans heeft opgenomen, zij in welke mate risico loopt. Maar na het lezen van het boek “de prooi” verbaasd me niets meer.
Vreemd dat de interne accountant alleen een rol heeft in de beoordeling van het proces. Ik ben dan ook benieuwd naar de bevindingen van de interne accountants ten aanzien van de processen. Hebben dan alle interne accountant bij alle banken steken laten vallen?
Wat is de mening van een interne deskundige nog waard? Moet deze niet ook worden geherwaardeerd op fair value?

Geplaatst door Meindert Brunia - 22-4-2009 18:22:00

In je laatste twee vragen gebruik je de 'toezichthouders' in de zin van organisaties en niet in de zin van individuen. De vraag is dus hoe het komt dat organisaties niet meer weten wat ze zelf tien jaar eerder hebben verkondigd. Waarom hebben organisaties zo'n zwak institutioneel geheugen? Een deel van het antwoord zit in het verloop van medewerkers. Als Tom de Swaan nog steeds bij de DNB had gewerkt was het misschien anders gelopen. Een ander deel zit in het feit dat we heel erg toekomstgericht zijn: het 'plannen' van onze toekomstige daden is veel spannender dan het 'verhalen' over het verleden, en staat iin organisaties in aanzienlijk hoger aanzien. (overigens laten hier ook de universiteiten verstek gaan!). Een derde antwoord is dat het afgelopen decennium ook op grote schaal de 'waarschuwers' het veld hebben moeten ruimen. Voor hen was in organisaties geen plaats meer; van hen hadden we alleen maar last. Zij zijn als bromberen, zwartkijkers, azijnpissers etc. afgeserveerd. Zo bezien is het eigenlijk een wonder dat er nog een autonome denker was die zich de 1995 brief nog herinnerde!

Geplaatst door R van Rie - 22-4-2009 11:20:23

"Hoe kunnen toezichthouders, die de kernoorzaken van systeemrisico's in 1995 zo goed begrepen, het ruim tien jaar later toch laten gebeuren?"
Antwoord:
Heel simpel door verantwoordelijkheid te creeren. Is er geen natuurlijke verantwoordelijkheid, dan legt men een kunstmatige aan: gevangenisstrafje, onteigenen van bezittingen, etc. Mogelijkheden zat dus.

"En wat doet ons er op vertrouwen dat de toezichthouders die hardhandig herinnerd moeten worden aan hun eigen script, het in de toekomst niet wéér laten gebeuren?"

Ook simpel. Door uit het verleden te laten blijken dat zulke gedragingen altijd beloond worden met een gevangenisstrafje, danwel onteigening van bezittingen. Zeg maar leren uit de lessen van het verleden.

Oftewel weten dat vingers branden kunnen.

Men had natuurlijk ook een ander voorbeeld kunnen kiezen.
Zoals die Aleid Wolfsen, die van de persvrijheid.
Die heeft nog steeds zijn lidmaatschap van de PvdA in bezit, heeft een pracht functie als rijksambtenaar en een uitzicht op een goed pensioen danwel eventueel een andere functie. Grote kans dus dat bij een eventuele volgende gebeurtenis de grondwet wéér overtreden wordt, of dat zijn eventuele opvolger dezelfde fouten maakt.

Maar straffen ? Neen dat doen we niet in Nederland. Dat is zo jakkie. Behalve natuurlijk als je Holleeder heet.