Europese financiële huishouding: de vijand zijn wij zelf

donderdag 7 juni 2012 | 6 reacties

Een kind kan zien hoe Nederland, gespekt door opportunistische politieke volksmenners, langzaam afglijdt naar een anti-Europese grondhouding. We hoeven maar de commentaren te lezen van 'het volk' - zelfs in kwaliteitskranten als het FD - om te zien hoe bij alles wat ons confronteert 'Brussel' de Zwarte Piet krijgt toebedeeld.

Dat geldt zelfs bij al decennialang voorzienbare echt Nederlandse harde keuzes, zoals de fiscale aftrekbaarheid van hypotheekrente.

Nu heeft 'Brussel' inderdaad veel uit te leggen, en is het zeker niet vrij te pleiten van opportunistische besluitvoering die al te vaak de kool en de geit spaart.

Ik was zelf de afgeslopen week weer een paar dagen om met de Budget Controle Commissie van het Europees Parlement van gedachten te wisselen over een mogelijk meer slagvaardige en prospectieve ('inhoud boven vorm') Europese Rekenkamer.

Ik gebruik zulke gelegenheden altijd om mijn oor weer even aan de grond te houden. En lekker ruikt het niet.

Wat ik dan beluister is een toenemende zorg dat het experiment Europa, zelfs in traditioneel eurofiele landen als Nederland, terrein verliest.

En niet altijd onbegrijpelijk, voeg ik er als zelfbekende eurofiel meteen aan toe. Want de EU heeft keer op keer, met de (gedoog)steun van traditionele politieke partijen, geweldige kansen laten liggen op het punt van financiële huishoudingshygiëne. Ook wanneer dat met een klein beetje extra inspanning binnen bereik lag.

Het gevolg is een geloofwaardigheidscrisis die het Europese project op zijn grondvesten doet schudden: micro, macro, fiscaal, monetair, privaat en publiek.

Ik beperk me even tot het gespreksonderwerp van afgelopen week:

a) Kunnen we betere waar voor ons geld krijgen als we het mandaat van de Europese rekenkamer aanpassen, met meer accent op efficiëntie en effectiviteit - tot en met een signaalfunctie op het punt van systeemgedreven risico's?

b) Leent het huidige governance-systeem van de Europese Rekenkamer, die elk land een stem in het topgremium (het College) belooft, zich wel om te voldoen aan de onrustige en vaak tegenstrijdige nationale versus Europese behoeften van de 21ste eeuw? Is het niet tijd voor de professionalisering van het organizing principle van 'onze eigen' Europese Rekenkamer?

Het zal geen verbazing wekken dat de Europese Rekenkamer zelf geen licht of lucht zag in het opschudden van het eigen bed. En er de voorkeur aan gaf om haar aloude politiek van handhaving van de status quo te benadrukken.

Als er al wat aan haar statuut veranderd moet worden, verankerd in het Europese Verdrag, dan is het aan anderen dat te initiëren.

De voorzitter van de Europese Rekenkamer herinnert daarbij het Parlement aan het feit dat het Verdrag van Nice en Lissabon destijds de ratio van de huidige situatie heeft bevestigd. Zonder daarbij te vermelden dat ze er zelf ook alles aan heeft gedaan om zich bij het periodiek scheren van de Europese constellatie zo stil als een muis te houden. Dus van een echte overwogen keuze was geen sprake.

Met betrekking tot het mandaat van de Rekenkamer is er EEN grote olifant in de kamer: de zin en onzin van de zogenaamde Déclaration d'Assurance' (DAS), de zeer gedetailleerde (negatieve) assurance statement van de Rekenkamer over de rechtmatigheid van de uitgaven, met haar constant betwiste methodologie. Een jaarlijkse rituele dans die er op neerkomt dat - wat de foutenmelding ook mag zijn - uiteindelijke goedkeuring van de verantwoordingsstukken altijd is gegarandeerd. En daarmee ook de voorspelbaarheid dat het in een, drie of vijf jaar niet veel anders zal zijn.

Om die redenen trokken de niet (meer) aan de Rekenkamer getuigen in Brussel ook een veel agressievere lijn, die neerkwam op een aanzienlijke prioriteitsherziening voor de Rekenkamer richting programmatische effectiviteit en efficiëntie van onderzoekingen en het tevens richten van het Rekenkameroog op systeemgedreven risico's binnen de Europese Unie. Dit samen met een hervorming van de governance-bepalingen die de Rekenkamer meer in de richting stuurt van een echte professionele organisatie dan van, optisch althans, een nationale belangen vertegenwoordigende politieke organisatie.

Uw scribent heeft verder nog eens gewezen op de noodzaak om lidstaten echt af te rekenen op hun eigen zorgplicht via de nationale lidstaatverklaringen, waarbij Nederland samen met drie andere EU-lidstaten echt een voorbeeldfunctie heeft.

Ik zeg het allemaal met wat understatement - leest u de bijdragen van de bijeenkomst van 30 mei 2012 op de website van het Europees Parlement. Maar het is eigenlijk om te huilen om te zien hoe met een paar eenvoudige ingrepen de effectiviteit en relevantie van de Europese Rekenkamer, budgetneutraal, meer dan verdubbeld kan worden. Als de wil er maar is.

De eurofielen blijven, met hun lakse houding inzake zo'n verandering, voor de eurosceptici de bal voor open goal leggen. Ze zouden toch gek zijn als ze die er bij de volgende verkiezingen niet in zouden schoppen.

Van eurofiel tot de andere eurofielen: de vijand zijn wijzelf.

Jules Muis


  • Reageer
  • Print
  • Twitter
  • LinkedIn
  • Facebook
  • Delen

Reacties (6) | Reageer


Reacties

Geplaatst door Q - 8-1-2013 11:04:27

@Willem Gravesande: "@Jules Muis: "Mr.Q is Grootmeester van de Vereniging NN""

Jules Muis zit in de goede richting, alleen heeft ie zich onvoldoende gerealiseerd dat vele talenten en zelfs grootmeesters van de vereniging NN bij McKinsey zitten.

Geplaatst door Willem Gravesande - 29-9-2012 20:17:02

@Jules Muis: "Mr.Q is Grootmeester van de Vereniging NN"

De beste hint welke Q tot nu toe gegeven heeft in al z'n reacties is: "We hebben uitgebreide macro-economische analyses en simulaties gedaan en zijn er vrijwel zeker van dat financieel een "fiscaal pact+" scenario de beste route is voor Europa."

Geplaatst door jules muis - 29-9-2012 19:04:32

@ Willem Gravensande,

Mr.Q is Grootmeester van de Vereniging NN

@ Grootmeester Q

Ik heb net Uw alias weggeven, praat makkelijker.

@ Toine,


Het broodnodige herstel van vertrouwen hoeft allemaal niet zo moeilijk te zijn als we eerst het herstel van het vertrouwen in de cijfers kunnen herstellen, een fluitje van een daalder als de politieke wil er is; en een goede index dat - inderdaad - niemand iets te verbergen heeft.

Ik begrijp dat we ook aan Napoleon, annex zijn broer/zetbaas hier ten lande, te danken hebben dat iedere Nederlander een officiele achternaam moest hebben.

Toch maar een gemengde zegen als je Muis heet.

Geplaatst door Willem Gravesande - 28-9-2012 16:10:34

Beste Jules, als je goed op hebt gelet moet je zo langzamerhand kunnen afleiden van welke groep grootmeesters Q lid is.

Geplaatst door Q - 28-9-2012 8:31:40

Citaat: "Het gevolg is een geloofwaardigheidscrisis die het Europese project op zijn grondvesten doet schudden: micro, macro, fiscaal, monetair, privaat en publiek. "

We hebben uitgebreide macro-economische analyses en simulaties gedaan en zijn er vrijwel zeker van dat financieel een "fiscaal pact+" scenario de beste route is voor Europa.

Europa is een optelsom van landen met eigen culturen, talen, rechtssystemen en dus niet vergelijkbaar met China of de VS.

Het is reeel te veronderstellen dat transfer gelden welke op dit moment voortdurend van noord naar zuid gaan, slechts gedeeltelijk op de daarvoor bestemde plaats terechtkomen en hun bedoelde effect zullen hebben.

Een steeds verder toenemend Eurosceptische houding is gegeven het bovenstaande goed te begrijpen en te rechtvaardigen.

Geplaatst door Toine Goossens - 11-6-2012 13:29:44

Beste Jules,

En daarmee formuleer je volgens mij hét mechanisme dat het onbegrensde geloof in het marktmodel in stand houdt. Namelijk de kunde van de markt om op eigen initiatief een zelfreinigend vermogen in stand te houden.

Zolang wij, en de politici die wij kiezen, niet accepteren dat een samenleving een compex systeem is, met alle positieve en negatieve regelmechanismen van dien, komt het niet goed.

Ik stel voor om de Eurosceptici een voorstel uit te laten werken om belangrijke unificaties uit de Napoleontische tijd op te heffen. Zoals daar zijn, de standaard meter, de kilogram en de liter. Of die landelijke onderwijswet die het monopolie van de kerk op het onderwijs ophief.

Het verdedigen en beschermen van de belangen van gevestigde structuren is het grootste struikelblok. Of het nou overheden of banken zijn.


Reageer op dit artikel


 









Laatste reacties






Over de auteur


Archief