Over ranzige accountants met vet haar

dinsdag 1 november 2011 | 8 reacties

Politieman Bernard Welten neemt afscheid als korpschef van de Amsterdamse politie. Een markante persoonlijkheid. Spreekt duidelijke taal en schroomt de confrontatie niet als het erom gaat. Hij is ook scherp in zijn analyse over accountants.

Ik mocht een aantal jaren geleden een college verzorgen voor bestuurders en leden van raden van commissarissen. Bernard Welten zat ook in de collegebanken. Om zijn blik te verbreden. Te weten wat er in het bedrijfsleven speelt.

Mijn college ging over dilemma's in het bedrijfsleven. Hoe als bestuur en lid van een raad van commissarissen om te gaan met vermoedens van fraude of integriteitsinbreuken. Welten, altijd opkomend voor de publieke zaak, ergerde zich soms zichtbaar aan de discussies onder zijn private collega's. Met scherpe analyses en vileine opmerkingen trok hij hen weer bij de les.

En hoewel hij bekender is vanwege zijn strijd tegen de georganiseerde misdaad, is hij als korpschef van de Amsterdamse politie ook altijd stevig ten strijde getrokken tegen fraude en witwassen. Was een groot voorstander van de aanpak van de zogeheten facilitators. Ofwel degenen in de bovenwereld die de onderwereld in staat stellen misdrijven te plegen.

In zijn afscheidsinterview in Vrij Nederland (29 oktober 2011) zegt Welten daarover het volgende:

‘Ik vind het prachtig als ik een collega hoor vertellen hoe zo'n Paarlberg (de zakenman die is veroordeeld als witwasser van Holleeder) wordt verhoord. Daar kan ik echt van genieten. Eerder had ik een finest hour toen ik in de jaren negentig aankaartte dat notarissen, accountants en advocaten een belangrijke schakel waren tussen onder- en bovenwereld.'

Over de zaak-Paarlberg kan ik niets zeggen omdat ik daar als deskundige in heb opgetreden. Maar vanuit mijn tijd als opsporingsambtenaar bij de FIOD deel ik Weltens observatie over de facilitators. In het interview stelt hij daarover verder:

‘Als ze al geen boter op hun hoofd hadden, hadden ze op zijn minst vet haar. Dat was toen nog vloeken in de kerk. Het was immers deugdelijk volk? Inmiddels hebben alle grote accountantskantoren integriteitscodes. De behoefte om naar de buitenwereld uit te dragen dat men in deze sector ook integer is, is enorm toegenomen.'

Beste Bernard: het gaat nog verder. Anno 2011-2012 moeten accountants heropgevoed worden tijdens een training professioneel-kritische instelling. Na een training van twaalf uur wordt verwacht dat accountants weer fris en fruitig zijn.

Terug naar het citaat. Welten vervolgt met een vergelijking tussen de facilitators zoals accountants en helers:

‘Ik vond als jonge inspecteur al dat helers erger zijn dan de stelers. Helers vond ik ranzig. Het is de categorie die zelf nooit zijn handen vuilmaakt, maar leeft bij de gratie van degenen die het vuile werk willen doen. Zulke lieden moeten extra hard worden aangepakt.'

Wat we hiervan leren? Dat accountants die goed verdienen aan cliënten - in de onderwereld, maar juist ook die in de bovenwereld - die te scherp aan de wind zeilen, nog ranziger zijn dan die cliënten. Althans, indien die accountants wetenschap hebben van dergelijk zeilen.

Op basis van mijn tijd bij de FIOD, bij diverse parlementaire commissies en door hedendaagse casestudies ken ik diverse ranzige accountants. Zij zijn niet te ‘redden' met een integriteitscode, een verplichte cursus professioneel-kritische instelling of een verbod op commerciële prikkels.

Marcel Pheijffer

Reacties

Geplaatst door Ellen Timmer (Pellicaan Advocaten) - 8-11-2011 11:25:30

Misschien lees ik het niet goed en werd niet bedoeld te zeggen dat de hele beroepsgroep "rot" is.
Wel blijf ik mateloos geïnteresseerd in een kwantitatieve onderbouwing. Zo'n onderbouwing is van groot belang voor beleidsbeslissingen.

Geplaatst door Marcel Pheijffer - 8-11-2011 8:34:40

Helaas legt Ellen Timmer mij dingen in de mond die ik noch heb gesuggereerd, noch heb gezegd, noch heb bedoeld. Jammer.

Geplaatst door Ellen Timmer (Pellicaan Advocaten) - 7-11-2011 23:10:48

Ik heb vaker "facilitator" verhalen gelezen die uit de hoek van opsporingsambtenaren komen. Wat me er altijd aan opvalt is dat een cijfermatige onderbouwing van de beschuldigingen ontbreekt. Het maakt natuurlijk een groot verschil of sprake is van rotte appels of dat de hele beroepsgroep rot is, zoals ook in dit artikel wordt gesuggereerd. Daarom een oproep aan de auteur om eens een aantal openbare informatiebronnen te vermelden, waarop het facilitator verhaal wordt gebaseerd en waarin een kwantitatieve onderbouwing wordt gegeven.
Want dat er facilterende accountants bestaan wil ik best geloven.
Fraudeurs kun je overl tegen komen; zo herinner ik me nog goed de politieman die probeerde de verzekering op te lichten. We zijn ook de DNB medewerker niet vergeten, die met zijn miljoen feest viert in India. Dat dit voorkomt, wil niet zeggen dat het overgrote deel van de politiemensen en DNB-medewerkers oplichters zijn.

Geplaatst door Rogier - 6-11-2011 17:02:55

"Ofwel degenen in de bovenwereld die de onderwereld in staat stellen misdrijven te plegen."
Oorzaak en gevolg omdraaien. Misdaad wordt in eerste instantie niet opgezet door een 'facilitator'. Die komt pas later om de hoek kijken nadat de misdaad succesvol was. In alle andere gevallen is de facilitator namelijk een misdadiger gelijk te stellen aan de crimineel en zou hij geen facilitator meer kunnen zijn.
Beetje een doelredenering die opsporingsambetnaren niet geheel vreemd is en ook niet per definitie kan worden tegengeworpen bij gebrek aan harde bewijzen.

Geplaatst door Arnout van Kempen - 5-11-2011 23:30:10

Nature of nurture, altijd een oeiende kwestie. Je bent integer, of je bent het niet? Opvoeden heeft daarin dus geen zin? Wel jammer dat alle energie die ik in mijn kinderen steek dus weggegooid is.

Maar voor we de wereld gaan indelen in mensen die het wel zijn en mensen die het niet zijn, zonder erkenning van vele kleuren grijs tussen zwart en wit en zonder erkenning van situationele verschillen: wat IS dat dan precies, dat "integer zijn"?

Zodra mensen gaan beweren dat iemand nu eenmaal integer is, of niet, moet ik stiekem denken aan de eerste die zijn steen liet vallen. Want laat die zonder zonden is de eerste steen werpen.

Geplaatst door Philip Elsas - 5-11-2011 22:49:37

Limperg, 1940: "Ik kan dan slechts verklaren, dat ik ... steeds de controle-leer op economische grondslag heb opgebouwd en dat mij elke ethische overweging bij de opstelling van de leer van het gewekte vertrouwen vreemd is geweest".

Geplaatst door Koos - 5-11-2011 16:04:00

Jouw laatste zin slaat de spijker op z'n kop en geeft aan dat een dergelijke cursus (hét verplichte item voor 2012) eigenlijk zinloos is.
Je bent integer of je bent het niet, dat is niet te leren.

Geplaatst door Glenn Mungra - 4-11-2011 15:34:00

Hoi, Marcel, welke shampo raad je een goeie accountant aan?