Wonden likken

dinsdag 14 februari 2012 | 4 reacties

Tegen de zin van minister De Jager, een flinke Kamerminderheid (met VVD en CDA als prominentste partijen), de NBA en in ieder geval de grote accountantskantoren zijn de amendementen inzake het accountantsberoep aangenomen. De genoemden kunnen hun wonden gaan likken en zullen zich nu moeten opmaken voor de volgende ronde: het debat in de Eerste Kamer. Want het is nog steeds geen gelopen race.

Hoewel ik de veranderingen zie als een beweging in de juiste richting, constateer ik het voorgaande niet triomfantelijk. Het niveau van het debat was niet altijd hoogstaand, achter de schermen schijnt er sprake te zijn geweest van een politieke uitruil en het was eenvoudigweg beter geweest als zowel de minister als het accountantsberoep wel hadden ingestemd.

Maar de minister heeft in het proces een aantal fouten gemaakt. Zo deed hij in zijn brief aan de Tweede Kamer voorafgaande aan de laatste debatten aan cherry picking voor wat betreft de resultaten van de consultatieronde. Dat op zich is al niet verstandig en al helemaal niet als je vervolgens in de Tweede Kamer gaat pleiten voor uitstel van debat en stemmingen omdat je de resultaten van de consultatieronde nog niet afdoende kent.

En ook het accountantsberoep mag zich de nederlaag aantrekken. Onze bestuursvoorzitter Ruud Dekkers was de afgelopen weken onzichtbaar. Geen echt publiek commentaar, geen ingezonden brieven, wel stilte. NBA-directeur Berry Wammes kwam - bijvoorbeeld in Nieuwsuur - goed op voor de belangen van het beroep, al had ik liever niet gezien dat zijn stuk in het Financieele Dagblad onder de kop 'Plasterk misleidt lezer' is verschenen. Misleiding betreft een juridische term en die gaat uit van boze opzet.

Natuurlijk is er wel een flinke lobby gevoerd vanuit de beroepsorganisatie en de sector. Ook VNO-NCW heeft daarbij het beste beentje voor gezet. De VVD en het CDA bleken het meest ontvankelijk, zonder in het debat echt indruk te maken. CDA-kamerlid Blanksma bleef zelfs doorgaan tot na de verloren stemming over verder uitstel van de procedure. Haar 'Ja maar ...' werd in de Tweede Kamer op hilarische wijze weggehoond.

De lobby wist zich de laatste dagen gesteund door Actal. Zonder enige onderbouwing werd een bedrag van 75 miljoen euro als lastenverzwaring uit de hoge hoed getoverd. Maar ik veronderstel dat in dat bedrag niet de schade is meegenomen die kan ontstaan en in het verleden ook is ontstaan door accountants die niet ingrepen waar dat wel had gekund.

Ik zeg expres 'gekund' en heb het niet over 'gemoeten'. Ik ben er van overtuigd dat in de reeds meerdere malen genoemde lange reeks van Ahold, DSB, Econcern, Innoconcepts, Landis, Van der Moolen en diverse andere (ook internationale) kwesties eerder accountantsingrijpen een deel van de schade had kunnen beperken. Ik zie dat als een PM-post in de Actal-berekening, maar ben ervan overtuigd dat die schadebeperking een veelvoud van 75 miljoen euro is.

Dat die schadebeperking niet afdoende heeft plaats gevonden was de aanleiding tot een discussie over het accountantsberoep. Juist de politieke. De aangenomen amendementen zijn het signaal dat het accountantsberoep steviger moeten hervormen dan dat het zelf heeft voorgesteld.

Dat signaal is nu door een Kamermeerderheid afgegeven. Op basis van amendementen die best beter en wellicht ook wat ruimer hadden gekund. Maar het gaat niet om de tekst daarvan. Het gaat niet om de details. Het gaat om het signaal aan de sector: het moet anders, u doet er zelf te weinig aan.

Laten we vanuit die boodschap verder werken. Op de wijze van TUACC (waarvan ik weet dat ook zij geen voorstander van de wijzigingen zijn), met passie en trots. Vanuit een accountsberoep dat met overtuigendere argumenten komt dan nu in het debat zijn meegenomen.

Zo wordt het pleidooi van de beroepsorganisatie dat kantoorroulatie slecht zou zijn omdat de nieuwe accountant zich eerst moet inwerken, op de dag van de stemmingen in de Tweede Kamer reeds onderuit gehaald vanuit KPMG. Dat kantoor stelt - vooruitlopende (!) op de conclusies van een intern onderzoek naar de gang van zaken bij een nieuwe klant, Vestia - 'dat de jaarrekening voldoet aan de normen'.

En op welke wijze wegen de accountantsorganisaties de kantoorroulatie indien zij meedingen in een aanbesteding? Zeggen zij dan tegen de potentiële cliënt ook dat die beter bij de oude accountant kan blijven omdat het beter is voor de kwaliteit?

Te pas en te onpas is 'kwaliteit' nu het toverwoord binnen de accountancy. Daar gaat het mij ook altijd om en daar had het ook om moeten gaan bij het genoemde rijtje bedrijven. Indien kwaliteit van de controle daar voorop had gestaan, was de politieke tik en het likken van wonden nu niet nodig geweest.

Marcel Pheijffer

Reacties

Geplaatst door Marcel Pheijffer - 15-2-2012 9:56:29

Geachte heer Gelderloos, beste Jaap,

Repliek is goed. Maar dupliek ook. Ik suggerer niet dat eerder ingrijpen van de accountant de ondergang van Van der Moolen had kunnen voorkomen. Ik wijs op schadebeperking, dat is wezemlijk iets anders.

In mijn blog van (ik meen) oktober 2009 complimenteer ik je voor het heldere taalgebruik in het curatorenverslag. Ik haal een aantal passages aan. Pnder meer over het liquiditeitstekort, een post van 40 miljoen euro die explicieter in de jaarrekening had gemoeten en een brief van 23 pagina's van de AFM met vragen over de jaarrekening. Een dergelijke brief krijg je niet indien de jaarrekening en/of de controle daarvan de schoonheidsprijs verdienen.

Kortom: ik verzin niet zomaar iets, maar baseer mij op openbare feiten. De tijd - nadere curatorenverslagen, de uitkomsten van het forensisch onderzoek, evntuele acties van de VEB en/of de AFM - zullen leren of ik deze onderneming uit het lijstje moet verwijderen. Thans is daar nog geen aanleiding toe.

Groet,

Marcel

Geplaatst door Jaap Gelderloos - 15-2-2012 9:55:41

Geachte heer Pheijffer, beste Marcel,
Voordat je het weet gaan dingen een eigen leven leiden. U rept in uw artikel bij "de reeds meerdere malen genoemde reeks" ook over Van der Moolen. Noch in het verslag van de OK-onderzoekers noch in enig verslag van curatoren wordt ergens gesuggereerd dat eerder ingrijpen van de accountant de déconfiture had kunnen voorkomen. Het lijkt me derhalve niet geheel gepast om Van der Moolen in dit rijtje op te nemen.
Met vriendelijke groet,
Jaap Gelderloos
Curator Van der Moolen

Geplaatst door Berry Wammes - 14-2-2012 19:15:46

Marcel,

Het afgelopen jaar heeft de NBA, ook en vooral bij monde van Ruud, veel publiek commentaar geleverd en het debat opgezocht. Op de Accountantsdag is het podium gegund aan voor- en tegenstanders, een traditie die we graag hoog houden en die zich niet mag beperken tot louter commentaar geven als 'Den Haag' erom vraagt.

En om misverstanden te voorkomen: de oorspronkelijke kop boven de FD-bijdrage luidde: "Plasterk zet lezer op het verkeerde been". Helaas heeft de koppenmaker van het FD bedacht dat het anders moest.

Geplaatst door Pieter de Kok - 14-2-2012 17:55:54

Marcel, goede oproep! Ik zat net bij stuk van Ruud, links voor de lezers, iets van soortgelijke strekking in te tikken en lees nu jou stuk!