Nieuws 14 december 2016

Brede controleverklaring gaat nog vooral over posten jaarrekening

Ook bij gebruik van de bredere controleverklaring rapporteert de accountant nog vooral over posten in de jaarrekening. Dat blijkt uit onderzoek naar de kernpunten van de nieuwe, uitgebreide controleverklaring. De onderzoeksresultaten maken deel uit van Het Jaar 2015 Verslagen, de jaarlijkse uitgave over de stand van de Nederlandse verslaggeving.

Volgens betrokken PwC-partner Arjan Brouwer is Nederland internationaal gezien koploper met de toepassing van de brede controleverklaring. Gemiddeld belicht de accountant in die nieuwe uitgebreide verklaring tussen twee en zes zogenaamde key audit matters: kernpunten die bijzondere aandacht krijgen bij de controle.

Opvallend is wel dat er nog weinig relatie bestaat tussen deze kernpunten en de belangrijkste risico's genoemd in het bestuursverslag, zoals ict, menselijk kapitaal en het voldoen aan regelgeving. Aan dergelijke punten wordt door de accountant geen bijzondere aandacht geschonken. Het zou goed zijn als de brede controleverklaring specifieker wordt ingevuld en duidelijker is wat de accountant nu echt vind van de gecontroleerde organisatie. "Vertel meer over wat je ziet", aldus Brouwer.

Videoboodschap

Door 'leiderschapsperikelen' binnen de PvdA-fractie was Henk Nijboer, financieel woordvoerder van die partij in de Tweede Kamer, niet in staat live aanwezig te zijn om de nieuwe editie van Het Jaar Verslagen in ontvangst te nemen. Nijboer richtte zich daarom via een videoboodschap tot de aanwezigen bij de presentatie.

De Nederlandse accountant werkt hard en staat internationaal gezien op hoog niveau, stelde hij, maar het kan altijd nog beter. Daarom is het zaak onverminderd door te gaan met het doorvoeren van de maatregelen uit het verbeterplan In het publiek belang.

Daarnaast moet het beroep ook fundamentele discussies willen voeren, zoals over de wicked problems die zijn aangestipt door de Monitoring Commissie Accountancy. "Uw klant is de maatschappij, nooit degene die betaalt. Dat maakt uw businessmodel zo ingewikkeld", stelde Nijboer.

De accountant moet zich steeds afvragen wat het maatschappelijk verkeer verwacht van een goedkeurende verklaring. Nijboer heeft liever dat de sector zelf het initiatief houdt ten aanzien van regelgeving en kwaliteitsbewaking. "Goed gedrag bij wet afdwingen kan bijna niet, dus gaat wetgeving snel in de richting van zaken verbieden."

NBA-vice-voorzitter Diana Clement sloot zich graag aan bij de woorden van Nijboer. Ze kreeg in zijn plaats het eerste exemplaar van Het Jaar 2015 Verslagen uit handen van redactievoorzitter Ruud Vergoossen. 

De publicatie bevat zeven deelonderzoeken naar de kwaliteit van verslaggeving in Nederland; het is inmiddels de 21ste editie van deze jaarlijkse reeks. De uitgave verschijnt net als in de afgelopen jaren als themanummer van het wetenschappelijk tijdschrift MAB, in samenwerking met de NBA.