Nieuws 13 november 2018

'Grote faillissementen steeds groter'

Grote faillissementen hakken er steeds harder in. In de eerste drie kwartalen van dit jaar is de wereldwijde financiële impact van grote faillissementen al hoger dan in heel 2017, zo blijkt uit een rapport van Euler Hermes. Volgens de kredietverzekeraar is het een trend die gaande is en die de komende jaren alleen maar sterker wordt.

De totale omzet die verloren ging in 2017 door grote faillissementen (van bedrijven met een omzet van meer dan 50 miljoen) bedroeg vorig jaar 104 miljard euro. De gevolgschade voor leveranciers, banken en aandeelhouders is hier niet bij inbegrepen. Dit jaar stond de teller aan het eind van het derde kwartaal al hoger: 105,8 miljard euro.

"Nu de scheuren in de economische groei steeds zichtbaarder worden, komt er een ijsberg op ons af waarvan we alleen het topje zien", zegt Johan Geeroms, hoofd Risk Underwriting van Euler Hermes Nederland. "Europese en Amerikaanse bedrijven hebben in stilte enorme schulden opgebouwd. Tegen minimale rente zijn leningen in de markt gezet. Als we alle schulden van bedrijven en overheden wereldwijd bij elkaar optellen en vergelijken met tien jaar geleden (toen Lehman Brothers viel), is de schuldenlast nu twee keer zo hoog. Dat is onhoudbaar. Zeker in het licht van stijgende rentes."

Schuld op schuld

De Amerikaanse FED en ook de Europese Centrale Bank (ECB) gaan de rente stilaan verhogen, waarbij de FED nadrukkelijk voorop zal lopen. Dat staat voor Geeroms vast. "Bedrijven die vlees op de botten hebben, kunnen dat aan. Dat geldt ook voor bedrijven die hun goedkope leningen hebben aangewend voor krachtige investeringen in research en voor overnames die meteen bijdragen aan de groepswinst. Er is echter ook een aanzienlijk aantal bedrijven dat geld geleend heeft om dividend uit te betalen dan wel om schulden af te dekken. Daarvan gaat een flink deel het erg moeilijk krijgen."

De tijd van goedkoop geld lenen verdwijnt nu snel uit zicht, zegt Geeroms. "Kredietvoorwaarden verslechteren. Het wordt komende jaren alleen maar duurder om nieuw geld te lenen. Dat zal vele zwakke grote bedrijven verder in de problemen brengen. De trend van grote faillissementen zal hierdoor verder worden gevoed. Zeker als je ook nog eens de brexit en de handelsoorlog hierbij betrekt."

Verzwakking kredietwaardigheid

Uit cijfers van Morgan Stanley blijkt dat Europese en Amerikaanse bedrijven voor 12.000 miljard euro aan obligaties hebben uitstaan. "Door deze schuldposities is de balans van veel grote bedrijven verzwakt en is hun kredietwaardigheid sterk verslechterd. Bedrijven die we van vroeger uit als solide en degelijk beschouwen, zijn hun A-status kwijt geraakt. Als straks de obligaties aflopen en we zitten met de economie in zwaar weer, kan meteen het voortbestaan van bedrijven op het spel komen te staan", aldus Geeroms.

De kern is dat de schuldenberg onhoudbaar hoog is. "Dit maakt de wereldeconomie uiterst kwetsbaar voor stijging van de rente, die bovendien nog eens asymmetrisch verloopt (FED versus ECB), wat extra schokken teweeg brengt."

» The view; Reaping the whirlwind