Accountants zetten AI vaker in, maar zijn nog terughoudend
Nederlandse accountantskantoren maken in toenemende mate gebruik van AI, vooral ter ondersteuning van data-analyse en controlewerkzaamheden. De adoptie verloopt echter geleidelijk, met veel aandacht voor governance, validatie en een professioneel oordeel.
Dat blijkt uit nieuw onderzoek van IDC, uitgevoerd in opdracht van softwareleverancier Caseware. Volgens het onderzoek heeft 66 procent van de Nederlandse accountantsorganisaties inmiddels AI opgenomen in de strategie, wordt het gebruikt bij specifieke processen of getest in pilotvorm.
Ook verwacht 62 procent het gebruik van AI in de komende twee jaar verder uit te breiden. De sector bevindt zich in een overgangsfase van experimenteren naar structurele toepassing, aldus het onderzoek.
Terughoudend
Bij de beoordeling van AI als kwaliteitsinstrument zijn de kantoren terughoudender. Waar wereldwijd 53 procent van de respondenten verwacht dat AI bijdraagt aan betere controles, ligt dat aandeel in Nederland op 30 procent. Ruim een kwart (27 procent) vreest dat AI het professionele oordeel kan ondermijnen. Volgens IDC wijst dat op een cultuur waarin menselijke beoordeling en professionele verantwoordelijkheid centraal blijven staan.
Zestig procent van de Nederlandse respondenten vindt dat accountants AI-uitkomsten altijd moeten controleren wanneer die worden gebruikt voor professionele oordeelsvorming. AI wordt vooral gezien als ondersteunend hulpmiddel, niet als vervanging van het oordeel van de accountant.
Vaardigheden
De verdere integratie van AI heeft ook gevolgen voor de vaardigheden van medewerkers binnen de kantoren, blijkt uit het onderzoek. Technologie- en AI-geletterdheid wordt in Nederland gezien als belangrijkste competentie voor de toekomst, gevolgd door data-analyse en interpretatie. Dat wijkt af van het wereldwijde beeld, waarin data-analyse bovenaan staat.
Het IDC-onderzoek werd verricht in opdracht van softwarehuis Caseware, gespecialiseerd in technologie voor de accountancysector. Het onderzoek is gebaseerd op een enquête uit december 2025, onder meer dan duizend beslissers binnen de accountancy en audit in Australië, Canada, Duitsland, Nederland, het VK, Ierland en de Verenigde Staten.
Gerelateerd
Banken schetsen gevolgen van AI voor accountants en advocaten
De zakelijke dienstverlening is in de ban van AI en vergrijzing. De snelle opkomst van kunstmatige intelligentie raakt aan het verdienmodel van accountants en advocaten,...
Het onzichtbare gevaar van 'Shadow AI'
Het zonder toestemming of toezicht gebruik van AI-tools in de accountancy is een risico. Dus reden om hierbij stil te staan, in het licht van het debat over de inzet...
We moeten leren charmante fouten te spotten
Als mensen fouten maken, dan zijn die vaak opzichtig en dus makkelijk te zien. Foute informatie van AI ziet er juist heel overtuigend uit. Haast charmant. Het spotten...
Bijna driekwart van Britse mkb-ondernemers handelen op AI-advies, voordat ze hun accountant raadplegen
Onderzoek onder 500 Britse mkb-ondernemers laat zien dat AI voor alledaagse financiële en fiscale vragen het eerste aanspreekpunt is geworden. Tegelijk heeft de...
Meer dan driekwart van accountantskantoren zet inmiddels AI in
Ruim driekwart van de Nederlandse accountantskantoren maakt inmiddels gebruik van AI-toepassingen. Tegelijk weet bijna de helft niet hoe ze AI het beste kunnen inzetten...