Nieuws 22 juli 2026

Oorlog en spanningen in de wereld drukken ook stempel op Nederlandse ondernemingen

Ruim de helft van alle ondernemers in Nederland heeft te maken met de gevolgen van oorlog, geopolitieke spanning en handelsmaatregelen. De grootste gevolgen zijn hogere kosten voor energie, transport en inkoop.

Dat blijkt uit nieuw onderzoek door de Kamer van Koophandel (KVK) onder 530 ondernemers.

Vooral hogere energie- en brandstofprijzen (genoemd door 44 procent van de ondernemers), hogere inkoopprijzen (36 procent) en hogere transportkosten (29 procent) worden veel genoemd door de deelnemers aan het onderzoek.

Onzekerheid

Daarnaast benoemen ondernemers een stijgende onzekerheid in planning en voorraad en cashflowproblemen. Een deel heeft last van vertragingen in de levering van producten en van grondstoffen die minder beschikbaar zijn.

Grotere mkb-bedrijven lijken meer te worden getroffen. Daarvan noemt een ruime meerderheid energieprijzen, inkoopprijzen en transportkosten. Twee op de vijf ervaren grote gevolgen van de internationale ontwikkelingen. Bij de kleinere mkb-ondernemingen en zzp’ers is dat één op de vijf.

Angst in de markt

Ondernemers spreken van 'angst' in de markt, aldus KVK. Een derde van de ondernemers ervaart onzekerheid over toekomstige inkomsten. Daarnaast heeft een kwart te maken met een lagere of wisselende vraag van klanten en opdrachtgevers.

In de open antwoorden wordt gesproken over "minder opdrachten", "vraaguitval", "iedereen is bezig met besparingen", "bedrijven houden hun hand op de knip" en "meer kosten voor transport en angst in de markt".

Voorbereiding

Ruim de helft van de ondernemers heeft geen maatregelen genomen naar aanleiding van de geopolitieke situatie en de gevolgen ervan. Waar dat wel gebeurt, gaat het meestal om een prijsverhoging, of de keus om zelf de klap op te vangen en genoegen te nemen met een lagere marge.

Bijna de helft van de ondernemers vindt het belangrijk om voorbereid te zijn op een crisis of uitval. Toch is maar één op de vijf ondernemers redelijk tot goed voorbereid op toekomstige verstoringen in internationale handel. Een derde van de zzp'ers en één op tien mkb'ers geeft aan helemaal niet voorbereid te zijn.

Scan

Christiaan Hazelaar, ondernemersadviseur bij KVK, pleit voor een betere voorbereiding op een acute crisis bij ondernemers. De KVK biedt daarvoor een Noodsituatiescan, een online tool waarmee een ondernemer binnen enkele minuten kan checken waar eventuele 'gaten' vallen. "Zonder plan verlies je kostbare tijd aan bijzaken. Als je de prioriteiten van tevoren bepaalt, ben je bij een crisis rustiger en effectiever", aldus Hazelaar.