Nieuws 05 november 2014

Meldplicht maakt witwassen duurder

Accountants meldden in 2013 een ongekend aantal ongebruikelijke transacties. Toch laten zij dat soms ten onrechte na. Daarom komen de toezichthouders dit najaar weer in actie tegen niet-melders. Want melden blijkt wel degelijk effectief.

Dat blijkt uit een artikel in het novembernummer van Accountant.

De Algemene Rekenkamer uitte in 2008 en 2013 pittige kritiek op de Nederlandse witwasbestrijding. Er zou nog steeds geen inzicht zijn in de resultaten en het rendement daarvan. Eerder was ook de Financial Action Task Force, die wereldwijd de strijd tegen witwassen en terrorismefinanciering coördineert, kritisch over Nederland.

Maar in februari 2014 constateerde de FATF dat er al veel gaten in de wetgeving zijn gedicht. En dat Financial Intelligence Unit Nederland (FIU) de informatie over verdacht bevonden transacties tegenwoordig beter verspreidt onder de opsporingsdiensten.

"Elke melding van een accountant wordt individueel beoordeeld en geanalyseerd, omdat accountants een relevante positie hebben in de financiële wereld. Zij kunnen signaleren dat wij niet kunnen zien", zegt Hennie Verbeek-Kusters, hoofd van FIU-Nederland. "Criminelen hebben vaak wel een accountant, omdat het goed is voor het imago. Voor je geloofwaardigheid helpt het gewoon als je een goedkeurende accountantsverklaring hebt."

Senior informatieanalist Sonja Corstanje-Maaskant, die de meldingen van accountants onderzoekt, merkt op dat criminelen soms zo naïef zijn dat zij verwachten dat de accountant geen melding doet.

In 2013 vond FIU-Nederland 44 procent van de 532 gemelde ongebruikelijke transacties verdacht. Bij meldingen van accountants gaat het meestal om fiscale delicten. FIU-Nederland meldt de informatie uit de verdachte transacties dan ook bijna altijd door aan de FIOD.

Volgens Verbeek-Kusters zou de eerste prioriteit van het beleid moeten zijn dat er een methode komt om de effectiviteit van de meldingen in beeld te krijgen. "Daarvoor zijn nu stappen gezet, maar het moet nog veel beter. Je moet de effectiviteit niet alleen afmeten aan het aantal strafzaken en veroordelingen. Effectiviteit is ook dat je samen met de branche kijkt naar de risicofactoren, zodat het beroep beter onderkent dat er een risicovolle cliënt voor de deur staat. Dit preventieve effect is alleen nooit te meten."

"Wij nemen meldingen van accountants heel serieus, maar pakken ze ook aan als ze niet melden", zegt Landelijk witwasofficier van justitie Anita van Dis in het artikel. "Komend najaar houden wij weer een actiedag tegen niet-melders. Als je bij twijfel inhaalt en niet meldt, is dat strafbaar gesteld in de wet economische delicten. Daarop staat een boete van ongeveer 20.000 euro voor natuurlijke personen en 40.000 euro voor rechtspersonen voor elke melding die ten onrechte achterwege is gelaten en voor elk cliëntenonderzoek dat niet is gedaan. Als er bovendien daadwerkelijk sprake is van witwassen en de accountant daaraan ondanks zijn twijfels meewerkt, riskeert hij al vrij snel een verdenking van (schuld)witwassen.''

» Download het artikel 'Meldplicht maakt witwassen duurder'