Accountancysector groeit, AI en arbeidsmarkt dwingen tot transformatie
De accountancysector kan in 2025 en 2026 nog rekenen op stijgende tarieven en volume. Tegelijkertijd veranderen de marktomstandigheden snel door onder meer de opmars van AI en private equity.
Dat meldt ING Research. De tarieven voor accountantsdiensten stijgen in 2025 voor het vierde jaar op rij met ten minste 4 procent, terwijl het aantal gefactureerde uren in 2025 en 2026 volgens ING met 2,5 procent toeneemt. Nieuwe regelgeving, personeelstekorten en de opmars van kunstmatige intelligentie zetten de sector onder druk en duwen de accountant steeds meer in een strategische rol.
De volumegroei wordt volgens de onderzoekers vooral gedreven door extra werkzaamheden uit nieuwe regelgeving. Zo verplicht de Europese richtlijn CSRD beursgenoteerde ondernemingen vanaf boekjaar 2024 te rapporteren over de milieu- en sociale impact van hun activiteiten. Er ligt echter een voorstel om de regeldruk te beperken, waardoor veel minder bedrijven aan de rapportageplicht hoeven te voldoen. Voorlopig leidt het echter nog tot meer werk voor accountants.
Daarnaast wil de AFM dat accountants bij de wettelijke controle de continuïteits- en frauderisico's bij bedrijven beter in kaart gaan brengen. De zes kantoren met een oob-vergunning moeten binnenkort gaan rapporteren over zogenoemde kwaliteitsindicatoren (AQI’s).
Tarieven
Vorig jaar bedroeg de stijging van tarieven voor accountantsdiensten gemiddeld 4,2 procent. "Met name de financiële audit werd, met een tariefstijging van 6 procent, fors duurder. Naast hogere kosten door strengere wet- en regelgeving, wat leidt tot intensievere controles, zijn de hogere tarieven deels compensatie voor de stijgende personeelskosten als gevolg van een krappe arbeidsmarkt. Vanwege aanhoudende krapte op de arbeidsmarkt is de verwachting dat de tarieven voor accountantsdiensten dit jaar, voor het vierde jaar op rij, met ten minste 4 procent zullen stijgen", aldus ING Research.
Instroom
Personeelstekorten vormen echter een structurele rem op de groei van de sector. ING: "De instroom van nieuwe studenten neemt jaarlijks af, terwijl de uitstroom jaar op jaar toeneemt. Dit komt onder meer door de hoge werkdruk, de relatief zware opleiding en het onaantrekkelijke imago van de sector."
Veel kantoren worden hierdoor selectiever in klantkeuze en verhogen hun tarieven. Om de productiviteit te verbeteren investeren steeds meer kantoren in automatisering en AI. Omdat accountants hierdoor minder routinetaken hoeven uit te voeren en grotere hoeveelheden data beter kunnen analyseren, houden accountants volgens ING meer tijd over voor complexere werkzaamheden en advies.
De rol van de accountant verandert hierdoor volgens ING wezenlijk. Naast traditionele controles wordt steeds vaker strategisch inzicht gevraagd op het gebied van duurzaamheid, innovatie en risicobeheersing. ING: "Kantoren die inzetten op digitale transformatie en strategische innovatie nemen een voorsprong en onderscheiden zich daarmee in een snel veranderende markt."
Private equity
Een andere belangrijke ontwikkeling in de sector is een versnelling van de consolidatie door fusies en overnames, vaak gedreven door private equity. Deze fusies worden ingezet om schaalvoordelen te behalen en investeringen in technologie te financieren. ING: "Naast schaalvergroting zijn investeringsmaatschappijen een alternatief voor het traditionele partnermodel dat al langere tijd onder druk staat. Dankzij de investeringen van private equity kunnen partners worden uitgekocht. In plaats van een jaarlijkse winstuitkering ontvangt iedereen een vast salaris, met daarbovenop eventueel een bonus."
Het marktaandeel van door private equity gesteunde kantoren in de wettelijke controles is inmiddels opgelopen tot 30 procent.
Gerelateerd
Fusie- en overnamemarkt trekt in eerste kwartaal verder aan
Met 290 geregistreerde deals in het eerste kwartaal van dit jaar heeft de Nederlandse fusie- en overnamemarkt het beter gedaan dan in 2024 en 2025. De overnamemarkt...
Oordelen in een tijd van hersenvervangers
Onderzoek onder accountants laat zien dat AI voor accountants het beste werkt als het wordt ingezet als adviseur, niet als hersenvervanger, stelt Jan Bouwens.
Accountants zetten AI vaker in, maar zijn nog terughoudend
Nederlandse accountantskantoren maken in toenemende mate gebruik van AI, vooral ter ondersteuning van data-analyse en controlewerkzaamheden. De adoptie verloopt...
Beter worden in waar we al goed in zijn
Andere beroepen moeten wennen aan verandering in hun werk als gevolg van AI. Maar accountants zijn vertrouwd met het beoordelen van informatie, aldus Hakan Koçak.
Ook bij inzet van Servische collega's blijven Nederlandse accountants verantwoordelijk
Het FD schrijft over de inzet van Servische accountantsteams voor Nederlandse accountantskantoren. De teams op de Balkan helpen om personeelstekorten op te vangen...
