Nieuws Vandaag

OM vervolgt Tata Steel voor opzettelijke vervuiling

Het Openbaar Ministerie gaat staalconcern Tata Steel IJmuiden BV strafrechtelijk vervolgen. Volgens het OM heeft het bedrijf uit Velsen-Noord onder meer opzettelijk schadelijke stoffen in de lucht gebracht. Milieuorganisaties zijn blij met de stappen van het OM richting het staalbedrijf.

Tata Steel wordt door het OM ook verdacht van het schenden van zijn zorgplicht. Zo heeft het bedrijf volgens justitie onvoldoende onderhoud uitgevoerd en een aantal incidenten met rauwe kooks niet gemeld. Dat product ontstaat na verhitting van steenkool.

Het OM startte begin 2022 een strafrechtelijk onderzoek, nadat advocaat Bénédicte Ficq een jaar eerder namens honderden omwonenden van Tata Steel aangifte had gedaan. Ze verweten het bedrijf dat het bewust gevaarlijke stoffen uitstoot en gezondheidsschade veroorzaakt bij omwonenden.

Milieuvervuiling door Tata Steel is al jaren een heikel onderwerp. Het bedrijf kreeg ook al meerdere miljoenenboetes opgelegd voor te hoge uitstoot van schadelijke stoffen.

Vervolging

Nu zegt het OM dat er, na beoordeling van het dossier, genoeg aanknopingspunten zijn om strafrechtelijke vervolging tegen het bedrijf in te stellen en de zaak voor te leggen aan de rechter.

Het OM neemt zorgen van omwonenden van Tata Steel "serieus", stelt persofficier Thomas Slieker, die benadrukt dat het OM niet lichtzinnig overgaat tot dit soort stappen. Dat het nu wel gebeurt, heeft te maken met de "terechte zorg van omwonenden". Dat het onderzoek naar het bedrijf zo'n 4,5 jaar heeft geduurd, komt volgens Slieker door de complexiteit van de zaak.

Bestuurders

Het OM kiest ervoor om het staalconcern nu te vervolgen, terwijl nog nader onderzoek wordt gedaan naar de vraag of bestuurders van het bedrijf mogelijk ook strafbaar zijn. De keuze om de zaak op te knippen maakt het OM om de vaart erin te houden.

Tata Steel heeft laten weten de verwijten van het OM "in de kern onterecht" te vinden. Het bedrijf stelt al een aantal jaar in discussie te zijn met de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied.

Daarbij benadrukt het bedrijf al veel verbeteringen te hebben doorgevoerd om uitstoot zoveel mogelijk te voorkomen. Er wordt ook gewerkt aan een overgang naar een meer duurzame manier van staalproductie.

Doorbraak

Milieuorganisaties spreken van een belangrijke stap, nu het OM Tata Steel strafrechtelijk gaat vervolgen. Volgens Greenpeace en Milieudefensie is het besluit een erkenning dat de gezondheid van omwonenden zwaarder moet wegen dan de economische belangen van het staalbedrijf.

"De tijd dat grote vervuilers wegkomen met het straffeloos toebrengen van schade aan onze gezondheid is voorbij", zegt industrie-expert Willem Wiskerke van Greenpeace. Volgens hem is de vervolging "een erkenning dat moedwillig vervuilen om meer winst te maken crimineel is en niet langer getolereerd wordt". Hij noemt het besluit ook een waarschuwing voor "andere vervuilende industrieën".

Milieudefensie spreekt van "een doorbraak". "Eindelijk telt het belang van omwonenden meer dan het belang van een bedrijf dat winst wil maken." Net als actiegroep Frisse Wind en de Dorpsraad Wijk aan Zee vindt Milieudefensie dat het kabinet geen miljarden aan staatssteun moet geven voor verduurzaming, zolang het bedrijf geen overtuigende plannen heeft.

Ook stichting Mobilisation for the Environment (MOB) vraagt zich af of de overheid een bedrijf dat strafrechtelijk vervolgd wordt, financieel moet steunen. "Dit is een duidelijk signaal, ook richting de politiek", stelt voorzitter Johan Vollenbroek over de dagvaarding. De milieuclub is betrokken bij procedures rondom het intrekken van de milieuvergunning.

Domino-effect

Stichting Gezondheid op 1 spande namens omwonenden een zaak aan tegen de Staat over de mogelijke miljardensubsidie. Oprichter Antoinette Verbrugge zou het "best gek" vinden als de vervolging geen gevolgen heeft voor de subsidie. "Als de overheid willens en wetens meegaat met een bedrijf dat crimineel is, maak je je medeplichtig", zegt ze.

De omwonendenorganisatie is blij dat "gezondheid en rechtvaardigheid nu eindelijk op één" staan. Verbrugge denkt dat dit zorgt voor een domino-effect. "Het is niet alleen goed nieuws voor de IJmond, maar voor alle omwonenden van bedrijven die ziekmakende stoffen uitstoten."

Een eerste regiezitting in de zaak staat gepland op 20 november, bij de rechtbank in Amsterdam. Dan wordt ook bekendgemaakt wat Tata Steel exact ten laste wordt gelegd.

Bron: ANP