Nieuws 09 oktober 2012

Bedreigt offshoring het piramidemodel van accountantskantoren?

Nederlandse accountantskantoren schakelen steeds vaker Indiase en andere vakmensen in voor 'simpele onderdelen' van het accountantswerk. Komt daarmee de training van beginnende (assistent-)accountants niet in gevaar?

Bij accountantskantoren blijft het effect van uitbesteding op het voor accountantskantoren zo kenmerkende piramidemodel beperkt. Dat blijkt uit een rondgang in het oktobernummer van Accountant. 

Bij sommigen in de sector bestaat de vrees dat accountantskantoren straks niet meer in staat zijn goede auditors op te leiden en te vormen, omdat de eenvoudige klussen, de repeterende controles en het administratieve die de basis vormen onder opleiding en vorming naar verre - goedkope - landen zijn verplaatst. 

"Het potentieel waaruit je opvolger geselecteerd zou moeten worden neemt af en dat zal gevolgen hebben voor de kwaliteit", zegt bijvoorbeeld , zegt Jacob Kienstra, directeur vaktechniek van The Independence Company (TIC). 

De kantoren die zelf zulke werkzaamheden 'offshoren' wijzen echter op de relatief bescheiden omvang van het verschijnsel. Rob Groot, bij de audittak van KPMG verantwoordelijk voor human resources, ontkent niet dat aan de onderkant van de piramide "een andere mix ontstaat", niet alleen het uitbesteden van werk naar "onze hub in India" maar ook doordat KPMG tijdens de auditpieken interim-medewerkers inschakelt. "We houden het in de gaten, maar kwantitatief blijven de effecten nu nog beperkt. Het gaat om enkele tientallen auditmedewerkers in India en ook al zal dat aantal nog wel toenemen, vergeleken met de 1500 auditmedewerkers hier in Nederland is en blijft het India-effect vooralsnog bescheiden." 

De getalsmatige verhoudingen verschillen per kantoor. Waar bijvoorbeeld Deloitte de afgelopen twaalf maanden 125.000 uren werk in India liet verrichten en van plan is dat aantal uit te breiden, gaat men er bij Mazars vanuit dat outsourcing naar India al weer over zijn hoogtepunt heen is. 

Voor Mazars-voorzitter Paul Steman zijn het niet zorgen over 'de piramide' die de grenzen van uitbesteding definiëren. "De piramide is toch al een ui aan het worden. Heel concreet zie je dat in de aantallen vwo'ers die we aannemen. Dat was voorheen een substantieel onderdeel van ons HR-beleid, nu is het belang daarvan sterk afgenomen. Maar dat wordt bovenal veroorzaakt door de automatisering van controlewerk." 

Hij wijst er wel op dat Mazars zich 'de ui-vorm' kan veroorloven vanwege zijn marktpositie: die van een middelgroot kantoor met relatief veel oob-cliënten. "Dat betekent dat we aantrekkelijk zijn voor zowel accountants die bij de big four zijn opgeleid maar daar hun draai niet kunnen vinden, als voor ervaren accountants bij kleinere kantoren die wel eens wat grotere controleklanten willen hebben. We zijn dus minder afhankelijk van zelf opleiden dan de grote kantoren." 

De stelling dat de piramidestructuur van accountancyfirma's wordt uitgehold weerleggen de grote kantoren ook door erop te wijzen dat de medewerkers in bijvoorbeeld India deel uitmaken van dezelfde firma. Internationaal gezien blijft ‘de onderkant' dus goed gevuld. De woordvoerder van Deloitte wijst erop dat zich in de Indiase organisatie ook een piramidestructuur vormt, net zoals in andere landen.