Nieuws 15 juli 2013

CEA: wettelijke regeling PE voor accountants met onafhankelijk toezicht

De Commissie Eindtermen Accountantsopleiding (CEA) pleit in een brief aan de minister van Financiën voor een wettelijke regeling voor de permanente educatie (PE) van accountants.

Zo'n regeling moet voorzien in het periodiek vaststellen van eindtermen voor PE voor controlerende accountants, waarbij ook getoetst wordt of accountants die eindtermen hebben behaald en met onafhankelijk toezicht op de naleving van de gestelde eisen.

Aanleiding voor deze oproep aan de minister zijn de conclusies van het AFM-onderzoek naar niet-oob-accountantsorganisaties dat 11 juli is gepubliceerd.

De AFM concludeert naar aanleiding van dossieronderzoek bij (een deel van de) accountantsorganisaties die geen oob-vergunning hebben, dat in 79% van de (onderzochte) gevallen de wettelijke controle van jaarrekeningen van onvoldoende kwaliteit is. Verder concludeert de AFM dat in 58 van de 78 beoordeelde jaarrekeningen de financiële verslaggeving van onvoldoende kwaliteit is.

Daarbij merkt de toezichthouder op dat in meer dan de helft van de jaarrekeningcontroles basale controletechnieken niet of verkeerd zijn toegepast of dat er überhaupt niet of nauwelijks sprake was van het uitvoeren van enige controlewerkzaamheden. De AFM oordeelt dat vooral de kwaliteit van de individuele accountant bepalend is voor de kwaliteit van de uitgevoerde wettelijke controles. Eerdere AFM-onderzoeken bij accountantsorganisaties met een oob-vergunning (big four en negen middelgrote accountantsorganisaties) laten een vergelijkbaar beeld zien.

Nu de AFM zo hard oordeelt over het functioneren van accountants, acht CEA een periodieke toets op de actuele kennis en vaardigheid van accountants van in ieder geval de controle- en verslaggevingsstandaarden noodzakelijk. "De huidige regeling inzake PE is (te) vrijblijvend voor wat betreft de inhoudelijke eisen waaraan accountants moeten voldoen en de toetsing daarvan", aldus CEA. De maatregelen die de NBA op het gebied van PE al heeft aangekondigd, vormen een goed initiatief maar gaan volgens CEA niet ver genoeg.

"CEA ziet hier een aanvullende taak voor zichzelf. Nu al stelt CEA vakbekwaamheidseisen (in de vorm van eindtermen) voor accountants vast en ziet er op toe dat accountantsopleidingen ook voldoen aan de vastgestelde eindtermen. Daarmee wordt geborgd dat beginnende beroepsbeoefenaren voldoen aan de vakbekwaamheidseisen voor het kunnen uitvoeren van wettelijke controles. Naast vakbekwaamheidseisen voor het behalen van de accountantstitel moeten er nu ook gerichte vakbekwaamheidseisen komen voor afgestudeerde accountants die wettelijke controles van financiële verantwoordingen uitvoeren. Daarbij moet ook getoetst worden of accountants aan de voorgeschreven eindtermen hebben voldaan. Alleen zo kan gewaarborgd worden dat accountants blijven(d) voldoen aan de vakbekwaamheidseisen wat ook nodig is om het vertrouwen in de beroepsuitoefening van accountants te herstellen."

"CEA is een deskundig orgaan wat betreft het vaststellen van vakbekwaamheidseisen voor accountants en houdt nu al toezicht op de eindtermen van de reguliere accountantsopleiding. In het verlengde daarvan ligt het voor de hand dat CEA ook periodiek eindtermen voor permanente educatie opstelt en opleidings- en exameninstituten erkent die voldoen aan nader te bepalen kwaliteitscriteria om die PE-activiteiten te mogen verzorgen en toetsen. De NBA dient er op toe te zien dat alle accountants daadwerkelijk hebben deelgenomen aan de verplichte PE-activiteiten. De uitwerking van een nieuw stelsel van permanente educatie dient in overleg tussen NBA, CEA en het ministerie van Financiën plaats te vinden."