Nieuws 10 december 2020

Justitie wil deals kunnen sluiten met 'foute accountants, notarissen en makelaars'

Na de VVD wil nu ook het ministerie van Justitie het makkelijker maken voor het Openbaar Ministerie (OM) om accountants, notarissen en makelaars die te maken krijgen met criminele praktijken op te laten treden als kroongetuigen.

Dat meldt het Financieele Dagblad. Het ministerie bevestigt tegen het FD dat makkelijker moet worden om "facilitators van fraude en witwaspraktijken" strafverlaging en bescherming aan te bieden in ruil voor belastende informatie over criminele opdrachtgevers. Eerder werd al bekend dat de VVD de kroongetuigenregeling wil verruimen, en dit voorstel is nu overgenomen door minister Grapperhaus (Justitie).

De VVD wil de regeling fors uitbreiden, waardoor het ook voor 'kleinere criminelen' aantrekkelijker wordt om als kroongetuige op te treden. Yesilgöz wil daarnaast dat ook tussenpersonen waar nodig een beroep kunnen doen op kroongetuigenregelingen. Volgens haar hebben "facilitators" zoals makelaars, accountants en notarissen vaak een "cruciale informatiepositie", maar is het veelal niet lonend voor hen om met justitie in zee te gaan.

'Minder van toepassing'

De NBA stelt tegenover het FD dat het bij accountants gaat om een "zeer kleine minderheid", want accountants worden op basis van hun beroepsregels en gedragscode geacht integer te handelen. "Daarbij hebben accountants al tal van regelingen op basis waarvan ze verplicht zijn vermoedens van fraude en niet-integer gedrag bij klanten te melden", aldus woordvoerder Lukas Burgering .

De Wwft omschrijft nauwkeurig wanneer en wat gemeld moet worden, bijvoorbeeld in geval van dubieuze geldstromen. Bovendien hebben accountants te maken met NOCLAR, de voorschriften waarin staat hoe te handelen als regels niet worden nageleefd door de eigen organisatie of door een cliënt. En accountants moeten zich houden aan de gedrags- en beroepscode VGBA. Burgering vindt uitbreiding van de kroongetuigenregeling om tussenpersonen te beschermen "zeker nuttig", maar verwacht dat die voor accountants minder van toepassing zal zijn. 

Effectiviteit

Het Financieele Dagblad plaatst ook vraagtekens bij het uitbreiden van de regeling, omdat het inzetten op strafvermindering zoals met huidige kroongetuigen gebeurt waarschijnlijk niet effectief zal zijn. "Faciliteerders van witwassen, omkoping en verduistering hebben maar een bijrol en ontvangen vaak slechts een aantal maanden gevangenisstraf. Het zet weinig zoden aan de dijk die te halveren. Een foute notaris zit zijn relatief korte straf liever volledig uit in ruil voor een paar ton zwijggeld van zijn zwaar criminele opdrachtgever dan dat hij vergelding riskeert. De gemiddelde faciliteerder brengt doorgaans zijn hele leven door in de bovenwereld en wordt gedreven door geld. Medewerking wordt in zijn ogen dan ook veel aantrekkelijker met de belofte hen niet kaal te plukken of zijn familie met rust te laten", aldus het FD Commentaar.

VVD-Kamerlid Dilan Yesilgöz laat aan Accountancy Vanmorgen weten dat het voorstel inderdaad is overgenomen door de minister en dat de kroongetuigenregeling wordt aangepast. Wanneer de nieuwe regeling klaar is, is nog niet bekend.