Pheijffer: Accountants moeten zorgen dat een bedrijf zich aan de wet houdt
Volgens Marcel Pheijffer moeten accountants meebewegen met maatschappelijke ontwikkelingen, hun taak verbreden en verder kijken dan alleen het financiële plaatje van een onderneming.
Dat stelt Pheijffer in zijn column in het FD, waarin hij verwijst naar plannen van de Amerikaanse toezichthouder Public Company Accounting Oversight Board (PCAOB), om accountants te verplichten strenger op te treden tegen cliënten bij constatering van bedrijfscriminaliteit en wetsovertredingen.
Voor 'non compliance with law and regulations' (NOCLAR) bestaat in de VS al decennialang regelgeving, maar die is volgens Pheijffer "een papieren tijger, opgesteld door de beroepsorganisatie van accountants".
De PCAOB pleit nu voor strengere regelgeving. Investeerders zijn daarover positief, maar het bedrijfsleven stelt dat accountants geen politieagenten zijn en vreest dat accountantscontrole daardoor een soort "inquisitie" wordt. "Gezwollen retoriek, losgezongen van de inhoud van het PCAOB-voorstel", meent Pheijffer. "Donald Trump zou het gezegd kunnen hebben."
Nederland
De discussie over de rol van de accountant speelt ook in Europa en in Nederland, bijvoorbeeld rondom thema's als sjoemelsoftware, schadelijke milieu-effecten, verslavende medicijnen, witwassen en corruptie. Als accountants ook over zulke zaken moeten oordelen, volstaat de huidige NOCLAR-regelgeving in ons land niet, aldus de hoogleraar. "Net als in de Verenigde Staten betreft het thans nog regelgeving door het accountantsberoep (zelfregulering), dat ook hier geen scherpe tanden heeft en nog weinig effectief lijkt."
Volgens Pheijffer staan accountants "zeker niet allemaal te trappelen om hun poortwachtersfunctie te verbreden", maar richten zij zich liever op nieuwe terreinen als ESG-regelgeving. Hij spreekt van een paradox: "Wel willen adviseren over ESG maar niet op zoek willen gaan naar misstanden, laat staan deze bij de overheid melden."
Anti-ESG
Ondertussen is in de VS een anti-ESG-beweging in opkomst. Met een herverkiezing van Donald Trump als president zal de weerstand tegen duurzaamheidsregels mogelijk nog sterker worden, waarschuwt Pheijffer. Hij hoopt dat dit de strengere regelgeving zoals voorgesteld door de PCAOB straks niet in de weg zal zitten.
Gerelateerd
Grote bedrijven verzetten zich tegen nieuwe rapportageregels over uitstoot
Een groep van 66 internationale bedrijven, waaronder Apple, Amazon, Patagonia en BYD, is tegen een mogelijke aanscherping van het rapporteren over vervuilende uitstoot....
Nederlandse CO2-uitstoot gestegen door toename in energiesector
De Nederlandse uitstoot van CO2 is in 2025 met 2,3 procent gestegen tot 72 megaton. Dat meldt de Nederlandse Emissieautoriteit (NEa) in zijn jaarverslag.
Fraude of duurzaamheid
Accountants moeten meer weten van het businessmodel van de klant en ook kijken naar duurzaamheidsrisico's, meent Wim Bartels.
Europese Rekenkamer ziet onduidelijkheden in EU-fonds voor CO2-uitstotende bedrijven
De Europese Rekenkamer (ERK) ziet onduidelijkheden in een fonds dat de Europese Commissie wil voor bedrijven die veel CO2 uitstoten. Het fonds is bedoeld voor bedrijven...
Kritieke materialen worden nog nauwelijks gerecycled
Kritieke materialen worden in Nederland en de rest van de EU nog nauwelijks gerecycled, zo constateert het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL).