Overnames in het mkb steeds meer op de pof
Bij veruit de meeste overnametransacties in het mkb is momenteel sprake van een vorm van uitgestelde betaling. Daarbij wordt een cashbedrag gecombineerd met een earn-out constructie, een achtergestelde lening van de verkoper, of allebei.
Dat is de belangrijkste uitkomst van Deal Terms, de derde editie van het jaarlijks onderzoek van overnameplatform Brookz naar dealvoorwaarden van overnametransacties in het mkb.
Aan het onderzoek deden 255 overname-advocaten mee. In totaal werden 937 koopovereenkomsten onder de loep genomen.
Verzwakte onderhandelingspositie
Ondanks alle onzekerheid in de wereld zijn het aantal bedrijfsverkopen en de gemiddelde verkooprijzen de afgelopen jaren vrijwel onveranderd op een hoog niveau gebleven. Daarbij heeft wel een gestage verzwakking plaatsgevonden van de onderhandelingspositie van de verkopers.
In lijn met die trend is de afgelopen twaalf maanden het aantal transacties met een uitgestelde betaling wederom toegenomen, aldus Brookz. Dat geldt zowel voor de earn-out-constructie (38 procent), waarbij de verkoopopbrengst gedeeltelijk afhangt van toekomstige resultaten, als voor de constructie met een achtergestelde lening van de verkopende partij (29 procent).
In bijna een kwart van alle transacties was zelfs sprake van een earn-out constructie én een achtergestelde lening. Het aantal transacties waarbij de overname in één keer volledig werd betaald, was het afgelopen jaar slechts 9 procent. Dat is een forse daling ten opzichte van de 17 procent volledige betalingen in 2024.
Usance
Niet alleen is het aantal earn-outs en achtergestelde leningen toegenomen, ook het aandeel in de totale koopsom waarop deze uitgestelde betalingsconstructies betrekking hebben, is fors toegenomen. Zo steeg het aandeel earn-outs in de totale koopsom van 34 naar 43 procent en het aandeel van achtergestelde leningen in de totale koopsom van 28 naar 31 procent.
Volgens Brookz-oprichter Peter Rikhof is de verzwakte onderhandelingspositie van verkopers een direct gevolg van de onzekere economische vooruitzichten. "Earn-out-constructies, gespreide betaling en achtergestelde leningen zijn daardoor inmiddels usance geworden in de huidige overnamemarkt."
Meer zekerheden
Om er zeker van te zijn dat eventuele claims op de verkoper ook verhaald kunnen worden, eisen kopers ook meer zekerheden. Met name voorwaarden als een vermogensinstandhoudingsverklaring (75 procent), een verrekening met de vendor loan (42 procent) en een persoonlijke borgstelling (21 procent) worden vaker opgenomen in de koopcontracten.
Om te voorkomen dat een verkopende ondernemer binnen afzienbare tijd weer actief wordt in dezelfde sector, is in 98 procent van alle koopovereenkomsten een concurrentiebeding opgenomen voor een periode van 1 tot 3 jaar. Dat is een stijging van 4 procent in vergelijking met vorig jaar.
Verwachting voor het komende half jaar is dat de balans iets verschuift ten gunste van de verkoper, maar nog steeds denkt 52 procent van de M&A-advocaten dat kopers ook de komende zes maanden de beste onderhandelingspositie hebben.
Gerelateerd
Fusie- en overnamemarkt trekt in eerste kwartaal verder aan
Met 290 geregistreerde deals in het eerste kwartaal van dit jaar heeft de Nederlandse fusie- en overnamemarkt het beter gedaan dan in 2024 en 2025. De overnamemarkt...
Vooral mkb zorgt voor stijging aantal binnenlandse octrooiaanvragen
Nederlandse particulieren, bedrijven en kennisinstellingen dienden in 2025 in totaal 1.947 octrooiaanvragen in bij Octrooicentrum Nederland. Dat is een stijging...
Partners Grant Thornton Australië cashen elk € 2,5 miljoen met verkoop aan private equity
De bijna tweehonderd partners van het Australische Grant Thornton hebben ingestemd met toetreding tot Grant Thornton Advisors, de Noord-Amerikaanse netwerkpartner...
Europese Commissie wil meer ruimte voor grote fusies in EU
Brussel wil meer ruimte geven aan grote fusies binnen de Europese Unie. Dat staat in een herziene richtlijn voor fusies die de Europese Commissie ter consultatie...
Nederlandse mkb-overnamemarkt veerkrachtig, ondanks geopolitieke spanningen
Terwijl handelsspanningen en geopolitieke onzekerheid wereldmarkten nerveus maken, trekt de Nederlandse mkb-overnamemarkt zich er weinig van aan. Adviseurs zijn...
