Pieter de Kok: 'controleverklaring loopt structureel achter risico's aan'
De jaarlijkse controleverklaring van de accountant past niet meer bij het tempo waarin organisaties functioneren. Dat betoogt Coney Minds-oprichter, columnist en registeraccountant Pieter de Kok in een artikel in het FD.
In een moderne digitale omgeving veranderen processen, regels, koppelingen en datasets voortdurend, aldus De Kok in het FD. "Toch geven we een verklaring af alsof alles een moment lang stilstond en alsof dat moment voldoende zegt over het jaar ervoor én het jaar erna."
Volgens De Kok gaat de controleverklaring er impliciet vanuit dat organisaties afwijkingen tijdig signaleren, vastleggen en corrigeren. "De praktijk is anders: veel monitoring vindt ad hoc plaats, wordt handmatig bijgehouden of verdwijnt uit het zicht. De controleverklaring loopt daardoor structureel achter de risico's aan."
Pas als bedrijven de eigen data, processen en afwijkingen realtime kunnen volgen, ontstaat een fundament waarop betrouwbaarheid betekenis krijgt, stelt hij. "Zonder dat fundament blijft de controleverklaring een momentopname waarvan de houdbaarheid steeds korter wordt."
Ketens
De Kok benadrukt dat risico's voor bedrijven tegenwoordig vaak ontstaan in leveranciersketens, door platformkoppelingen, logistieke netwerken of datastromen tussen partners. "Een modern zekerheidsmodel moet dus hele ketens volgen, niet binnen de grenzen van organisaties blijven."
Het helpt niet dat de controleverklaring voor alle gebruikers tegelijk is bestemd, meent De Kok. Dat is anno nu "totaal niet meer logisch". In zijn optiek is de controleverklaring "simpelweg te klein geworden voor de wereld waarin zij moet functioneren". De controleverklaring hoeft niet te verdwijnen, maar is niet langer genoeg als "primair instrument" waarop de economie vertrouwt.
"In plaats van de controleverklaring hebben we een model nodig waarin bedrijven doorlopende monitoring voeren, accountants realtime kunnen spiegelen waar het relevant is, zekerheid zich verplaatst van de organisatie naar de gehele keten en de controleverklaring onderdeel wordt van een breder, dynamischer stelsel van bedrijfskundige zekerheid", zo stelt De Kok in het FD.
Gerelateerd
Moederconcern Leen Bakker en Kwantum deponeert weer voorlopige jaarrekening, zonder controleverklaring Newtone
De met liquiditeitsproblemen kampende Homefashion Group heeft een voorlopige jaarrekening 2024 gedeponeerd. De cijfers zijn voor het tweede jaar op rij niet voorzien...
Accountancy staat voor ‘fundamentele identiteitsverandering’
Het accountantsvak verschuift van administratieve verwerking naar een bredere advies- en regierol, onder druk van technologie, personeelstekorten en toenemende regelgeving....
De accountant en de toekomstbestendigheid van het bedrijf
Jan Bouwens reageert op een recente opiniebijdrage van Pieter de Kok in het FD, waarin wordt gesteld dat de controleverklaring niet meer aansluit bij het tempo van...
Een slagvaardige NBA, voor vertrouwen in het maatschappelijk verkeer
Aan het begin van mijn voorzitterschap van de NBA heeft het (toenmalige) bestuur een proces Strategische update doorlopen. Dat leidde tot vijf strategische keuzes.
FD: Vertrekkend NBA-voorzitter Douma ziet heil in één accountantstitel
Kris Douma was vier jaar lang als eerste niet-accountant voorzitter van de NBA. Hij geeft nu het stokje door. In een afscheidsinterview met het FD zegt hij in de...