Nieuws 29 september 2026

Accountantskantoren VS verzetten zich tegen schrappen Enron-regels

Amerikaanse accountantskantoren en beleggersorganisaties verzetten zich tegen een voorstel van beurswaakhond SEC om de verplichte accountantstoets op interne financiële beheersing bij beursfondsen fors in te perken.

Dat meldt de Financial Times. Het in mei gepubliceerde plan van de SEC is volgens beleggersorganisaties en accountantskantoren riskant voor beleggers, omdat de cijfers van bedrijven minder betrouwbaar worden en het risico op fraude toeneemt. De accountancysector heeft er daarnaast ook een financieel belang bij dat deze controles niet worden geschrapt. Volgens berekeningen kan het de sector jaarlijks ruim 400 miljoen dollar aan inkomsten kosten.

Vrijstellingen

De SEC wil ondernemingen vrijstellen waarvan de vrij verhandelbare aandelen minder dan 2 miljard dollar waard zijn. Nu ligt die grens op 700 miljoen dollar. Daarnaast zouden alle ondernemingen de eerste vijf jaar na hun beursgang worden uitgezonderd, ongeacht hun omvang. Volgens de toezichthouder zouden ongeveer zeventienhonderd extra bedrijven worden vrijgesteld, zo'n 27 procent van de beursgenoteerde ondernemingen.

De huidige verplichting om interne controles te toetsen komt voort uit de Sarbanes-Oxley-wet (SOx) uit 2002. Die volgde op het beruchte accountancyschandaal bij energieconcern Enron, dat destijds leidde tot tientallen miljarden financiële schade en de ondergang van accountancykantoor Arthur Andersen.

SOx verplicht beursfondsen te verklaren dat zij beschikken over interne beheersingsmaatregelen om fraude te voorkomen. Aanvankelijk moesten de meeste ondernemingen die maatregelen ook door hun accountant laten toetsen. Na eerdere versoepelingen geldt dat nog voor ongeveer de helft.

'Make IPO's great again'

SEC-voorzitter Paul Atkins vindt dat de toetsing beursgangen ontmoedigt doordat zij de accountantscontrole ingewikkelder en duurder maakt. Atkins gebruikt voor zijn plannen de 'Trumpiaanse' slagzin "make IPOs great again". De versoepeling maakt deel uit van een breder dereguleringspakket, waartoe ook een voorstel behoort om halfjaarlijkse verslaggeving toe te staan in plaats van kwartaalrapportages.

Volgens de SEC vertegenwoordigen de ongeveer elfhonderd grote ondernemingen die bij invoering van nieuwe regels nog wel onder de toetsingsplicht vallen 94 procent van de totale beurswaarde. Alle ondernemingen blijven bovendien wettelijk verplicht om goede interne beheersingsmaatregelen te hebben en moeten daarover zelf een verklaring afleggen.

Accountancysector

De Amerikaanse big four-kantoren zijn tegen het voorstel, evenals kleinere accountantskantoren en veel beleggersorganisaties. Vooral de vijfjarige vrijstelling voor nieuwe beursfondsen roept weerstand op. Critici wijzen erop dat ook zeer grote nieuwkomers, zoals SpaceX en Anthropic, juist een belangrijk onderdeel van beleggingsportefeuilles kunnen vormen en daardoor extra risicovol zijn.

De Amerikaanse rekenkamer GAO constateerde dat SOx tot ongeveer dertien procent hogere controlekosten leidde bij bedrijven die onder de regels vallen, wat zou betekenen dat er ongeveer 430 miljoen dollar aan accountantsinkomsten op het spel staat. Andere berekeningen die ook meewegen dat er allerlei SOx-kosten verborgen kunnen zitten in de reguliere accountantscontrole komen zelfs hoger uit.

Tegenvaller

Accountantskantoren verwachten dat de besparingen voor bedrijven tegenvallen. Een deel van het onderzoek naar interne beheersing blijft volgens hen nodig voor de reguliere jaarrekeningcontrole. Onderzoek laat daarnaast zien dat vrijgestelde ondernemingen de afgelopen jaren verantwoordelijk waren voor 60 tot 80 procent van de jaarlijkse correcties op financiële resultaten. Ook melden zij vaker materiële tekortkomingen in hun interne beheersing.

Nasdaq steunt de versoepeling wel. De Amerikaanse Kamer van Koophandel vindt de huidige regels te duur, maar vraagt de SEC ook te onderzoeken of aangepaste richtlijnen voor accountants de toetsing minder belastend kunnen maken.