Nieuws 20 juni 2018

'Kwantificeer milieuschade om tot meer circulaire economie te komen'

Beprijzing van milieuschade is belangrijk om tot een meer circulaire economie te komen.

Dat concludeert het Centraal Planbureau (CPB) in de publicatie 'Circulaire economie: Economie en ecologie in balans'. Volgens het CPB werkt beprijzing van milieuschade het beste als de schade wordt belast bij de veroorzaker. Dat gebeurt nu nog maar zelden. "Als dit wel zou gebeuren, houden bedrijven beter rekening met milieuschade, gaan ze duurzamer om met materialen en zullen ze producten maken die gemakkelijker te repareren zijn, vaker recyclebaar en beter te hergebruiken", aldus het CPB.

Concurrentiepositie

De optie van belasten kan volgens het CPB worden toegepast voor milieuschade die in Nederland ontstaat door verwerking van grondstoffen. In het ideale geval gebeurt dit internationaal gecoördineerd, maar Nederland zou ook eenzijdige stappen kunnen nemen om milieuschade op een budgettair neutrale manier in te prijzen. "Het effect hiervan op de Nederlandse concurrentiepositie is beperkt. Voor milieuschade die in het buitenland ontstaat, heeft Nederland geen directe invloed. Als het niet lukt om internationale afspraken te maken over het inprijzen van de milieuschade, valt te denken aan opties als het hanteren van certificeringsmechanismen of het afsluiten van convenanten."

Het CPB denkt ook dat consumenten bewuster om zullen gaan met producten als de schade van hun keuze (repareren, weggooien, hergebruiken) inzichtelijker is. Een belasting op milieuschade zou ook de ontwikkeling van schone technieken bevorderen en afval verminderen. Het verhoogt echter ook het risico van illegaal afval dumpen.

Overgang

Het CPB waarschuwt wel dat een overgang naar een circulaire economie niet zonder slag of stoot zal gaan. Aanvankelijk zullen er beroepen verdwijnen en bedrijven failliet gaan. Daarvoor komen weliswaar nieuwe activiteiten in de plaats, maar "dat duurt even".

• CPB-publicatie 'Niet-hernieuwbare grondstoffen voor de circulaire economie, een economische analyse van de werking en beperking van grondstoffenmarkten'