EY: 'Klimaatrapportages Nederlandse bedrijven bieden ruimte voor verbetering'
De kwaliteit van klimaatrapportages door bedrijven in Nederland houdt vooralsnog niet over. In de meeste gevallen blijken de rapportages niet meer dan een afvinkexercitie te zijn. Financials doen het qua rapportage beter.
Dat is de belangrijkste conclusie uit de Klimaatbarometer 2021 van EY. Voor de Klimaatbarometer zijn de jaarverslagen van 64 Nederlandse organisaties beoordeeld op de mate waarin zij rapporteren over klimaatdoelen. De onderzochte organisaties zijn in de barometer onderverdeeld naar financiële bedrijven, niet-financiële bedrijven en overige ondernemingen.
Klimaatrapportages zijn in Nederland al behoorlijk ingeburgerd. Van de onderzochte Nederlandse bedrijven houdt 75 procent zich daarmee bezig, duidelijk meer dan de 60 procent gemiddeld wereldwijd.
Samenhang ontbreekt
Als vertrekpunt voor de beoordeling is het raamwerk van de Taskforce on Climate Related Financial Disclosures (TCFD) van de Financial Stability Board (FSB) genomen. De elf TCFD-aanbevelingen rond klimaatrapportage hebben betrekking op vier thema’s: governance, strategie, risicomanagement en doelstellingen.
Het thema 'doelstellingen' is in Nederland het best ontwikkeld, zo blijkt uit de barometer. Meer dan de helft van de beoordeelde bedrijven (53 procent) verstrekt bijvoorbeeld concrete streefcijfers over terugdringing van CO2-uitstoot en verkleining van de ecologische voetafdruk.
De kwaliteit van de rapportages ten aanzien van de overige drie TFCD-thema's blijft echter achter bij het mondiale beeld. Er is weliswaar sprake van een zekere mate van governance rond klimaatdoelen en er zijn concrete doelstellingen in de vorm van streefcijfers. Ook een vorm van risicomanagement is vaak wel aanwezig, maar de samenhang tussen de onderdelen ontbreekt nog vaak.
Dat geldt ook voor de strategische component. Als het bijvoorbeeld gaat om het integreren van klimaatmodellen en het definiëren van KPI's voor risico's en kansen, is verbetering mogelijk, aldus EY.
Financiële sector presteert beter
Dit geldt echter niet voor de financiële sector in Nederland, die ook in internationaal opzicht opvallend goed presteert. Eigenlijk is de geboekte vooruitgang op het gebied van klimaatrapportages in het afgelopen jaar volledig toe te schijven aan de financials, zo stelt EY. Banken, verzekeraars, beleggingsinstellingen en pensioenfondsen gelden als voorlopers.
Volgens Rob Wortelboer, associate partner bij EY en één van de initiatiefnemers van de Klimaatbarometer, is dat mede omdat de financiële sector al jarenlang gewend is aan het opstellen van rapportages voor externe toezichthouders. "Belangrijke volgende uitdaging voor de financials is het rapporteren over de CO2-impact van gefinancierde emissies in hun investeringsportefeuilles."
Tekortkomingen
Belangrijke tekortkomingen in de rapportages hebben betrekking op governance en strategie. Ondernemingen melden weliswaar in 44 procent van de gevallen dat de raad van bestuur en/of het management betrokken zijn bij klimaat gerelateerde onderwerpen, maar wat die werkzaamheden precies inhouden blijft vaak onduidelijk.
Een ander verbeterpunt is de vorm waarin gerapporteerd wordt over klimaat gerelateerde onderwerpen, aldus Wortelboer. "Een groot deel van de bedrijven doet dat via ratingbureaus of stopt die informatie in aparte rapporten, terwijl het TCFD-raamwerk er juist voor pleit die informatie samen met financiële overzichten te publiceren. Op die manier kunnen gebruikers van het jaarverslag het klimaatmanagement en het financieel beleid in hun samenhang beoordelen."
Ook de mate waarin klimaatscenario's als onderdeel van de strategische aanpak worden gebruikt, valt mondiaal uit de toon. In Nederland gebruikt slechts een kwart van de bedrijven dergelijke scenario's, waar dat wereldwijd 41 procent is. Ook hier doet de financiële sector het beter, benadrukt Wortelboer. "Dat deze sector zeer uitgebreid ervaring heeft met risicomanagement en meer dan andere sectoren vertrouwd is met het denken in scenario’s en modellen, zal daar niet vreemd aan zijn."
Versnelling is nodig
De categorie niet-financiële ondernemingen (zoals landbouw, transport en energie) presteert internationaal bezien onder het gemiddelde, aldus EY. Eigenlijk komt alleen het rapporteren over klimaatdoelstellingen uit de verf, maar de rapportage over de strategische omgang met risico's en kansen is ronduit zwak ontwikkeld. "Zeker bedrijven die een belangrijke rol wordt toegedicht in de energietransitie zouden zich dit mogen aanrekenen", meent Wortelboer.
Een 'restcategorie' van sectoren als vastgoed, telecommunicatie, retail en gezondheidszorg heeft de klimaatrapportages nog slechter voor elkaar, zo blijkt uit de barometer. Onlogisch is dat volgens EY niet, omdat zij niet tot de TCFD-sleutelsectoren behoren. Ook staan zij minder dan andere sectoren in de schijnwerpers als het gaat om het realiseren van klimaatdoelen.
"De Klimaatbarometer 2021 roept het beeld op dat het vooral laaghangend fruit is waar in de rapportages de aandacht van de onderzochte bedrijven naar uitgaat. Op de meer ingewikkelde onderdelen zijn nog flink wat stappen te zetten", meent Wortelboer van EY. In zijn optiek is er genoeg ruimte voor verbetering in de komende jaren, waar het bedrijfsleven iets mee moet doen. "Er is absoluut een versnelling nodig, willen we de in het Nederlandse Klimaatakkoord vastgelegde klimaatdoelen van 2030 halen."
Gerelateerd
Martin Hoogendoorn: 'Botsende beginselen en een harmonieus huwelijk kunnen heel goed samengaan'
Op vrijdag de dertiende (volgens hem overigens minder gevaarlijk dan andere dagen) nam prof. dr. Martin Hoogendoorn als hoogleraar externe verslaggeving afscheid...
Accountants moeten de 'groene koers' niet laten varen
Het draagvlak voor klimaatbeleid staat onder spanning. Maar volgens Diederik Samsom – voormalig kabinetschef van Frans Timmermans en architect achter de Europese...
Europese bedrijven rapporteren ook zonder CSRD-verplichting vaak over duurzaamheid
Europese bedrijven kiezen er in veel gevallen voor om hun duurzaamheidsrapportage voort te zetten, ondanks het wegvallen van de verplichte rapportage onder het EU-Omnibus-vereenvoudigingspakket.
Eumedion vindt VOR in jaarverslagen 2025 nog vooral juridisch geformuleerd
Beursfondsen kiezen in hun Verklaring Omtrent Risicobeheersing (VOR) over boekjaar 2025 nog vooral voor een juridische, 'dubbelnegatief' geformuleerde verklaring...
Beursondernemingen korten CSRD-verslag in
De 28 beursgenoteerde ondernemingen die in februari hun jaarverslag 2025 publiceerden, hebben hun duurzaamheidsverslag gemiddeld met 14,9 procent ingekort. De accountantskosten...
