Nieuws 30 juni 2021

Advocaten 'worstelen met witwasregels'

Het toezicht op het antiwitwasbeleid bij grote advocatenkantoren ligt onder vuur, mede door enkele spraakmakende incidenten. Advocaten blijven achter bij het melden van ongebruikelijke transacties.

Dat blijkt uit het eerste deel van een serie van vier artikelen van het Financieele Dagblad over bestuur en toezicht bij grote advocatenkantoren. Advocaten adviseren het bedrijfsleven volop over de Wwft, de wet die witwassen en financiering van terrorisme moet voorkomen, en staan verdachten bij in witwasgerelateerde strafzaken, aldus het FD. "Maar hoe alert zijn de grote advocatenkantoren zelf als het gaat om witwassen?" Spraakmakende incidenten rondom grote kantoren als NautaDutilh en Pels Rijcken maken die vraag volgens de krant "extra actueel".

Advocaten zijn net als bankiers, accountants en notarissen aangewezen als 'poortwachters' van het financiële systeem en moeten 'ongebruikelijke transacties' melden bij de FIU (Financial Intelligence Unit Nederland). Maar dat doen ze in vergelijking met accountants en banken maar heel weinig. Tegen bijna 2500 meldingen van accountants en ruim 245.000 van banken in 2020, staan er slechts 21 door advocaten.

"Inderdaad valt het relatief geringe aantal meldingen bij de FIU op. Dat is deels te verklaren, maar deels ook niet, vinden ook de dekens zelf", zegt Andrée van Es van het College van Toezicht (CvT) van de Nederlandse Orde van Advocaten (NOvA) tegenover het FD. De dekens zijn binnen de advocatuur sinds 2015 verantwoordelijk voor het toezicht op de Wwft en bespreken bij bezoeken aan advocatenpraktijken altijd de naleving van de Wwft.

Steviger optreden

Dat neemt niet weg dat er genoeg te verbeteren valt, aldus Van Es. "Dekens zullen, mede gelet op de aard van de problematiek, pro-actiever en steviger moeten optreden als toezichthouder. Dat moet zichtbaar zijn voor zowel instanties die signalen kunnen geven over mogelijke Wwft-overtredingen door advocaten, als voor advocaten zelf."

In de zes jaar dat de dekens toezicht houden op de Wwft is er slechts één keer een boete opgelegd, zo meldt het FD. Uit een rapport over het toezicht op de advocatuur, opgesteld in 2020 in opdracht van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum (WODC), blijkt dat dekens het opleggen van bestuurlijke boetes aan hun collega's lastig vinden. Het landelijk dekenberaad heeft de Wwft daarom benoemd tot 'speerpunt', maar richt zich daarbij primair op kleinere kantoren, aldus het FD.

Vierluik

In het tweede deel van het vierluik wordt nader ingegaan op de rol van de dekens rondom het toezicht. Die moeten meer aandacht schenken aan de grote kantoren, vindt ook Van Es van het CvT.

In het derde deel gaat het met name over de verdiensten van de grote advocatenkantoren en de invloed daarvan op bestuur, toezicht en strategie. "Advocaten zijn van nature niet geneigd leiding van anderen te aanvaarden", zo wordt gesteld in het FD.

In het vierde en laatste deel kijken bestuurders van drie grote advocatenkantoren naar hun dagelijkse praktijk en het belang van een vlekkeloze reputatie. "De buitenwereld wordt kritischer en stelt meer vragen. Je verschuilen achter een grote glazen gevel in het financiële hart van Amsterdam werkt niet meer."

• FD: Hoe advocaten worstelen met witwasregels: 'Comply or die!'