Nieuws 26 februari 2024

Pheijffer: Accountants moeten zorgen dat een bedrijf zich aan de wet houdt

Volgens Marcel Pheijffer moeten accountants meebewegen met maatschappelijke ontwikkelingen, hun taak verbreden en verder kijken dan alleen het financiële plaatje van een onderneming.

Dat stelt Pheijffer in zijn column in het FD, waarin hij verwijst naar plannen van de Amerikaanse toezichthouder Public Company Accounting Oversight Board (PCAOB), om accountants te verplichten strenger op te treden tegen cliënten bij constatering van bedrijfscriminaliteit en wetsovertredingen.

Voor 'non compliance with law and regulations' (NOCLAR) bestaat in de VS al decennialang regelgeving, maar die is volgens Pheijffer "een papieren tijger, opgesteld door de beroepsorganisatie van accountants".

De PCAOB pleit nu voor strengere regelgeving. Investeerders zijn daarover positief, maar het bedrijfsleven stelt dat accountants geen politieagenten zijn en vreest dat accountantscontrole daardoor een soort "inquisitie" wordt. "Gezwollen retoriek, losgezongen van de inhoud van het PCAOB-voorstel", meent Pheijffer. "Donald Trump zou het gezegd kunnen hebben."

Nederland

De discussie over de rol van de accountant speelt ook in Europa en in Nederland, bijvoorbeeld rondom thema's als sjoemelsoftware, schadelijke milieu-effecten, verslavende medicijnen, witwassen en corruptie. Als accountants ook over zulke zaken moeten oordelen, volstaat de huidige NOCLAR-regelgeving in ons land niet, aldus de hoogleraar. "Net als in de Verenigde Staten betreft het thans nog regelgeving door het accountantsberoep (zelfregulering), dat ook hier geen scherpe tanden heeft en nog weinig effectief lijkt."

Volgens Pheijffer staan accountants "zeker niet allemaal te trappelen om hun poortwachtersfunctie te verbreden", maar richten zij zich liever op nieuwe terreinen als ESG-regelgeving. Hij spreekt van een paradox: "Wel willen adviseren over ESG maar niet op zoek willen gaan naar misstanden, laat staan deze bij de overheid melden."

Anti-ESG

Ondertussen is in de VS een anti-ESG-beweging in opkomst. Met een herverkiezing van Donald Trump als president zal de weerstand tegen duurzaamheidsregels mogelijk nog sterker worden, waarschuwt Pheijffer. Hij hoopt dat dit de strengere regelgeving zoals voorgesteld door de PCAOB straks niet in de weg zal zitten.

FD: 'Accountants, zie strenger toe op naleving regels'