Nieuws 06 maart 2024

Opsporingsdiensten en OM legden fors meer beslag in 2023

De gezamenlijke inspanningen van het Openbaar Ministerie (OM) en opsporingsdiensten resulteerden voor 2023 in een beslagopbrengst van 363,5 miljoen euro. Dat is een stijging van vjiftig procent ten opzichte van 2022, toen het bedrag op 246 miljoen euro uitkwam.

Volgens het OM waren er 3.905 witwaszaken in 2023; dat aantal is genormaliseerd naar het niveau van vóór corona. De stijging qua beslag betekent dat er per zaak meer en kwalitatief beter beslag wordt gelegd.

De aanpak van criminele geldstromen is een belangrijk onderdeel bij het ontmantelen van criminele machtsstructuren en verdienmodellen van zowel (georganiseerde) fraude- als drugscriminaliteit.

Het OM en ketenpartners intensiveerden de gezamenlijke aanpak en samenwerking verder in 2023; de beslagdoelstelling van 281,6 miljoen euro is ruimschoots behaald. Samen met de politie en bijzondere opsporingsdiensten mikt het OM voor 2024 op 300 miljoen euro, oplopend naar 332 miljoen in 2026.

Volgens Anita van Dis, landelijk coördinator afpakken en witwassen van het OM, vormen de beslagcijfers een momentopname. "We weten uit ervaring dat het beslagcijfer over 2023 nog gaat oplopen met circa dertig procent. We zien bovendien dat het beslagcijfer niet afhankelijk is van een paar grote zaken, maar dat over de hele linie de beslagdoelstellingen worden gehaald."

Intensieve samenwerking

Het OM zette in de samenwerking met de ketenpartners stappen die leiden tot verbeterde kennisuitwisseling en samenwerking. Zo werden de Afpakapp en het Digitaal Platform Afpakken gezamenlijk doorontwikkeld en gelanceerd: hulpmiddelen die ondersteunen bij het afpakken van crimineel vermogen.

Ook startte in januari 2024 de uitrol van het Vermogensdossier. "Met dit dossier wordt de actuele financiële situatie van verdachten nog beter in kaart gebracht én overgedragen aan ketenpartners", aldus Van Dis. "De kwaliteit van de financiële opsporing en het beslagproces zal hierdoor verbeteren."

De verwachting is dat met behulp van het Vermogensdossier het beslag- en incassoresultaat de komende jaren verder toeneemt.

Divers beeld

Het afgelopen jaar boekten opsporing en vervolging verschillende successen bij het verstoren van het criminele verdienmodel. Zo is er een mixingdienst uit de lucht gehaald die criminelen faciliteerde in het witwassen van meer dan 178 miljoen euro aan Bitcoins. Het geld was grotendeels afkomstig uit crypto-diefstallen die onder andere zijn gepleegd door een Noord-Koreaanse hackersgroep.

Een andere zaak kwam in beeld na het uitlezen van versleuteld berichtenverkeer, waarbij een verdachte voor bijna vijfhonderd miljoen euro ondergronds heeft gebankierd. Binnen het milieudomein kreeg een bedrijf een boete van tien miljoen euro voor onachtzaam en onzorgvuldig handelen. Deze zaken laten een divers beeld van mogelijke interventies zien.

In 2023 zijn door het OM ook stappen gezet op het gebied van maatschappelijk herbestemmen, waarbij afgepakte goederen zichtbaar worden geïnvesteerd in de maatschappij.