'Accountantsopleiding aantrekkelijker zonder verlies van kwaliteit'
De accountantsopleiding moet aantrekkelijker en beter studeerbaar worden, zonder dat het inhoudelijke niveau daalt. Dat benadrukt CEA-secretaris Coen Bongers in een BNR-interview van 28 september over de voorgenomen herziening van het Nederlandse accountantsonderwijs.
Wie verwacht straks veel eenvoudiger accountant te worden, komt er volgens Bongers bedrogen uit: "Hij wordt zeker niet makkelijker, de opleiding. Hij gaat wel een kant op waarbij de theorie en de praktijk veel sneller en intensiever met elkaar integreren.” Bongers legt bij BNR uit dat de twee jaar theorie en drie jaar praktijk straks veel meer samen plaatsvinden, waardoor de postmaster-fase in veel gevallen teruggebracht zou kunnen worden van vijf naar drie jaar.
Na bekendmaking van de plannen en een FD-artikel kwamen er onder meer op social media vragen over of de kwaliteit niet lijdt onder de voorgestelde veranderingen. Maar Bongers benadrukt bij BNR dat het beroep en de daarbij behorende kwaliteitseisen wettelijk geregeld zijn. “De kwaliteit staat buiten kijf. Dat betekent dat we op dat vlak echt geen water bij de wijn doen.”
Thematisch
De voorstellen staan in het conceptrapport Eindtermen Accountantsopleiding 2027. Naast het beter integreren van theorie en praktijk verschuift de nadruk in het onderwijs van afzonderlijke vakken naar een meer thematische aanpak. "Studenten moeten nu zelf uitzoeken in de praktijk hoe theoretische kennis samenvalt met de praktijk. We gaan nu veel meer thematisch te werk. In bijvoorbeeld de mkb-praktijk gaan we meer kijken naar de levenscyclus van de klant, waardoor je vakken sneller kunt combineren. En dus sneller tot het inzicht komt wat die klant en het maatschappelijk verkeer nodig heeft", aldus Bongers.
Minder dubbele toetsing, zoals nu vaak gebeurt bij een theoretisch examen en dan opnieuw op de werkvloer, moet eveneens verlichting brengen. Studenten hoeven dan niet voor verschillende onderdelen steeds weer te laten zien dat zij dezelfde stof beheersen. Maar helemaal verdwijnen zal de belasting volgens Bongers niet: "We hebben een kennisintensief beroep."
Actueler
Het aantal eindtermen daalt in het voorstel naar ongeveer veertig tot vijftig per opleiding op een hoger abstractieniveau, tegenover drie tot vier keer zoveel nu. Volgens Bongers zijn jarenlang onderwerpen toegevoegd zonder bestaande eisen te schrappen. Dat heeft de studiedruk vergroot en de opleiding minder aantrekkelijk gemaakt.
"Kennis is en blijft de basis, maar we willen af van onnodig stapelen van eisen en een te hoog detailniveau van kennis", zegt Bongers. Universiteiten en hogescholen krijgen in de nieuwe voorstellen meer vrijheid bij de inrichting van hun onderwijs.
Bij snel veranderende onderwerpen zoals AI en data-analyse wil de CEA volgens Bongers "veel conceptueler" kijken, zodat opleidingen zelf de actuele invulling kunnen verzorgen, waardoor de kennis van accountants ook beter bij de tijd blijft.
Opleiders
Professor Peter Eimers, opleidingsdirecteur van de accountantsopleiding bij de VU, gebruikt ook liever de term synchronisatie in plaats van integratie van het praktische en theoretische deel van de opleiding. "De exacte studieduur zal ook afhangen van hoe je instroomt en wat je al aan kennis meeneemt. Door de praktijkopleiding minder te protocolleren kun je kennis en praktijk vaker en makkelijker synchroon laten lopen, en dat geeft tijdswinst. Afstemming tussen de opleiders en de kantoren is daarom van belang."
Eimers wijst erop dat de aanpak die de CEA voorstelt met betrekking tot de instroomvereisten ervoor zorgt dat opleiders zoekende zijn hoe dat moet worden ingevuld, omdat de CEA alleen nog de betreffende vakgebieden benoemt en niet meer de omvang en diepgang. "Dat vergt uiteraard wel nog afstemming tussen de opleiders, zodat we er met zijn allen zeker over zijn dat de kwaliteit op orde is."
Reacties
Op de uitvoeringstoets kan tot eind oktober worden gereageerd. De CEA verwacht het definitieve rapport en de overgangsregeling eind 2026 vast te stellen.
Gerelateerd
CEA wil accountantsopleiding eenvoudiger en korter maken
De verschillende accountantsopleidingen moeten eenvoudiger worden en beter aansluiten op de beroepspraktijk. Met minder eindtermen, meer ruimte voor onderwijsinstellingen...
CEA publiceert conceptrapport Eindtermen 2027
De Commissie Eindtermen Accountantsopleiding (CEA) heeft het conceptrapport Eindtermen Accountantsopleiding 2027 gepubliceerd. Het document is een volgende stap...
Het accountantsberoep heeft nog altijd behoefte aan Nieuwe Helden
Het accountantsberoep worstelt al jaren met een krappe arbeidsmarkt en het moeizaam kunnen aantrekken van voldoende nieuwe jonge professionals. In de markt wordt...
Universiteiten worstelen met balans tussen AI en academische vorming
De snelle opmars van AI dwingt universiteiten na te denken over de toekomst van onderwijs en onderzoek. Dat bleek onder meer tijdens het openingscollege van de VU-Accountantsopleiding...
Brede samenwerking brengt geïntegreerde accountantsopleiding dichterbij
Vertegenwoordigers van onderwijsinstellingen, accountantskantoren, overheid, studenten, de Commissie Eindtermen Accountantsopleiding (CEA) en de NBA spraken eind...
