Nieuws 13 januari 2020

Pheijffer: 'Van circulariteit geen jeukwoord maken'

Circulair, circulariteit en de circulaire economie zijn nieuwe "jeukwoorden", die te makkelijk worden gebezigd. Het gebruik van zulke termen moet geen doel op zich worden.

Dat zegt hoogleraar accountancy Marcel Pheijffer in zijn tweewekelijkse column in het FD. Het te pas en te onpas gebruiken en misbruiken van begrippen als 'transparantie', 'compliance', 'maatschappelijk verantwoord ondernemen' en ook 'circulariteit' maakt dat zulke woorden "loszingen van de oorspronkelijke, positieve betekenis', aldus Pheijffer. "Circulair, circulariteit en de circulaire economie zijn nieuwe jeukwoorden. Ik word te vaak met die woorden bestookt."

De hoogleraar las recent over het samenwerkingsverband Coalitie Circulaire Accounting (CCA), dat naar buiten kwam met een pilotproject waarin een 'circulaire weg' wordt geëxploiteerd als 'Road-as-a-Service'. In een white paper van de CCA wordt de constructie van de pilot, waarin bouwbedrijf Dura Vermeer en de Provincie Overijssel samenwerken, beschreven als "a substantially different financial reality". Pheijffer is "huiverig" voor zulke zinsneden en vreest voor “boekhoudacrobatiek onder het mom van circulariteit”.

Serieus bejegenen

De hoogleraar benadrukt dat hij voorstander is van de circulaire economie en het hergebruik van goederen en grondstoffen. Hij ziet het als "plicht naar toekomstige generaties" om het evenwicht in de natuur te herstellen. "Maar dat bereik je niet door van circulariteit een mode- of jeukwoord te maken. Het gebruik ervan wordt een doel op zich zodra dergelijke begrippen en initiatieven in handen komen van marketeers, consultants, juristen en accountants. Dan dreigt het gevaar dat oneigenlijke motieven komen bovendrijven."

Volgens Pheijffer moet het bij circulariteit niet primair gaan om financiële, fiscale, juridische of verslaggevingstechnische motieven. "Indien we dit existentiële onderwerp serieus willen bejegenen, moeten we dat ook vooral zo houden."

Met de publicatie van het derde en laatste rapport van de Monitoring Commissie Accountancy (MCA) op 14 januari zit de rol van Marcel Pheijffer als lid van die commissie er op. Hij is één van de acht vaste columnisten van de vernieuwde Accountant.nl-website.