Veel verkiezingsprogramma's voldoen niet aan minimumnormen van de rechtsstaat
Net als bij eerdere verkiezingen heeft een commissie van de Nederlandse orde van advocaten (NOvA) de verkiezingsprogramma's van de Tweede Kamerverkiezingen getoetst op rechtsstatelijkheid. Tien van de achttien partijprogramma's bevatten voorstellen die de toets aan de minimumnormen van de rechtsstaat niet doorstaan.
Het is de vierde keer dat de NOvA onderzoek laat doen naar de rechtsstatelijkheid van verkiezingsprogramma's. Bij de laatste verkiezingen in 2021 voldeden zeven van de veertien partijprogramma's niet aan de normen van de rechtsstaat, nu zijn dat er tien van de achttien: VVD, NSC, BBB, CDA, PVV, BVNL, DENK, FvD, JA21 en SGP.
De commissie zag dat veel partijen stilstaan bij de risico's van een bedrijfsmatig en anoniem optredende overheid, in het licht van de toeslagenaffaire en de Groningse aardbevingsschade. De wens dat de overheid weer regie neemt op terreinen zoals zorg, huisvesting of de arbeidsmarkt komt bij verschillende partijen terug. De roep om versterkt toezicht op talloze gebieden getuigt ook van het belang dat menige partij heeft voor de zorg van de overheid voor de publieke zaak, aldus de NOvA.
Bezorgd
De commissie is positief over de aandacht van veel partijen voor de Grondwet, maar is bezorgd waar het gaat over het waarborgen van fundamentele rechten en vrijheden van alle burgers. Dat geldt ook voor de zekerheid van een eerlijk proces en effectieve toegang tot de rechter voor iedereen.
Bij vraagstukken rondom migratie en georganiseerde misdaad komt de rechtsstaat, ook internationaal, het eerst onder druk te staan. Dan moeten oplossingen worden gekozen die de rechtsstaat zelf niet ondermijnen, benadrukt de NOvA. "Voorstellen die de toegang tot het recht voor bepaalde groepen willen beperken, doen zelf de rechtsstaat geweld aan."
De Tweede Kamerverkiezingen zijn op 22 november aanstaande. In totaal zijn er dan 26 partijen verkiesbaar.
NOvA-rapport: 'De partijprogramma’s voor de verkiezingen 2023 rechtsstatelijk?'
Gerelateerd
NOvA opent deur voor onder meer accountants als aandeelhouder
De Nederlandse orde van advocaten (NOvA) wil externe aandeelhouders toelaten tot advocatenkantoren, waardoor onder meer accountantskantoren zich straks wellicht...
In de advocatuur wordt drie dagen op kantoor steeds meer de norm
Advocaten bij grote Nederlandse kantoren worden in toenemende mate weer regelmatig op kantoor verwacht. Drie kantoordagen per week is inmiddels vaak de norm. Voor...
NOvA wil omstreden voorstel over verschoningsrecht van tafel
De Nederlandse orde van advocaten (NOvA) roept kabinet en parlement op een deel van de Tweede aanvullingswet bij het nieuwe Wetboek van Strafvordering in te trekken....
Advocatuur is gebaat bij toelating van externe partijen, zoals accountants
De advocatuur in Nederland is te gesloten en zou gebaat zijn bij het toelaten van externe partijen zoals accountants en alternatieve organisatiestructuren. Dat blijkt...
Ook advocaten zelf maken soms onjuist gebruik van AI
Hoewel advocaten klagen dat ze steeds vaker werk van cliënten moeten overdoen na inzet van AI, maken ze zich er zelf ook schuldig aan. Recent kregen enkele advocaten...