Nieuws 28 april 2023

Voorjaarsnota: extra uitgaven voor Groningen, toeslagen, gemeenten en provincies

Het kabinet stelt de komende jaren ruim 22 miljard euro beschikbaar voor het aardbevingsgebied in Groningen. Verder maakt de regering 1,3 miljard euro extra vrij voor de hersteloperatie Toeslagen. Dit blijkt uit de Voorjaarsnota 2023, waarmee de ministerraad heeft ingestemd.

Gemeenten en provincies krijgen vanaf 2027 1,3 miljard euro via het gemeente- en provinciefonds voor een “stabiele, solide en duurzame financiële basis”. Het gemeente- en provinciefonds worden vanaf 2027 geïndexeerd op basis van de ontwikkeling van het bruto binnenlands product. De kosten voor de stijgende rente worden voor 2,5 miljard gedekt.

De ingrijpende gebeurtenissen van het afgelopen jaar hebben gezorgd voor tegenvallers op de begroting, wordt bij de Voorjaarsnota gesteld. Zo heeft het kabinet een prijsplafond ingesteld om het effect van de hoge energieprijzen te dempen.

Meevallers

Daarnaast ondersteunt het kabinet Oekraïne, zorgt de gestegen asielinstroom voor hogere kosten en leidt de gestegen rente tot hogere uitgaven op de staatsschuld. Het kabinet kiest ervoor om de extra kosten voor de asielketen te dekken tot en met 2026 en de rente voor 2,5 miljard euro te dekken, voor de oploop tijdens de kabinetsperiode. Daarbij heeft het kabinet middelen vrijgemaakt voor een aantal prioriteiten, zoals Groningen en Toeslagen.

Deze kosten zijn onder meer gedekt via meevallers, zoals bijvoorbeeld door een minder grote instroom van studenten dan geraamd en lagere uitgaven op het terrein van de sociale zekerheid. Ook is geld beschikbaar wat wel begroot was, maar nog niet uitgegeven; de zogenaamde ‘onderuitputting’.

Het kabinet neemt daarnaast een aantal structurele maatregelen om te komen tot “een evenwichtig pakket”, zoals het beëindigen van het STAP-budget en maatwerk bij het persoonsgebonden budget.

Belastingmaatregelen

Het kabinet gaat een aantal fiscale constructies aanpakken. Ook is besloten om een aantal maatregelen te nemen die nu worden uitgewerkt voor het Belastingplan 2024, zoals het verder verfijnen van de overbruggings-wetgeving box 3.

De Voorjaarsnota bevat een tussenstand van de dekkingsopgaven die zijn ontstaan door de lagere opbrengst van het internationaal afgesproken minimumniveau belastingheffing (Pijler 2) en het uitstel van de invoering van het nieuwe box 3-stelsel. Definitieve besluitvorming vindt plaats in augustus en wordt vervolgens gepresenteerd in de Miljoenennota.

Vooruitblik

Deze Voorjaarsnota geeft, net zoals vorig jaar, tevens een vooruitblik op de begrotingen voor komende jaren. Uit evaluatie blijkt dat stakeholders zoals de Raad van State, het Kabinet van de Koning en de Belastingdienst dit een wenselijke verbetering vinden. Hiermee wordt het parlement naar verwachting eerder geïnformeerd over de besluitvorming, wat meer tijd geeft voor de behandeling van de begroting en het pakket Belastingplan.

Minister Kaag van Financiën heeft de Voorjaarsnota naar de Tweede Kamer gestuurd. De complete begroting en het Belastingplan volgen zoals gebruikelijk op Prinsjesdag.

Voorjaarsnota 2023