Nieuws 30 mei 2023

Regeldruk kostte bedrijven opnieuw meer geld

De regeldruk in Nederland door nieuwe wetgeving kostte bedrijven vorig jaar structureel 194 miljoen euro meer. Ook zelfstandigen gingen er op achteruit en waren twee miljoen euro meer kwijt. Maar burgers waren 45 miljoen euro minder kwijt als gevolg van regelgeving.

Die cijfers komen naar voren uit het jaarverslag van het Adviescollege toetsing regeldruk (ATR). Dat college bewaakt of wetsvoorstellen tot hogere kosten en meer regeldruk leiden, door al in de ontwerpfase mee te kijken.

Bij een op de zes wetsvoorstellen gaf het adviescollege vorig jaar de raad om die niet in te dienen; een hoger aandeel dan in de afgelopen jaren. Tegelijkertijd ging ook het aandeel wetsvoorstellen dat een positief advies kreeg met 57 procent iets omhoog ten opzichte van de eerdere jaren.

Probleem niet duidelijk

Het ATR constateert dat "te vaak" wetsvoorstellen worden gedaan waarbij niet duidelijk is welk probleem ze moeten oplossen en wat de effecten van het voorstel zijn. Als het maatschappelijk effect dat regelgeving zou moeten krijgen niet duidelijk is, kan de wetgever ook niet controleren of een wet het beoogde effect heeft, benadrukt het adviescollege.

Verder hebben ministeries nog altijd te weinig oog voor de kosten die met extra regeldruk gepaard gaan. Bij grote wetsvoorstellen gebeurt dat doorgaans wel, maar meestal gebeurt dat door externe onderzoekers. Beleidsmedewerkers van de ministeries hebben volgens het ATR niet genoeg tijd en kennis om dat zelf te doen. Daardoor is er ook pas relatief laat in het wetgevingsproces aandacht voor de kosten.

Vanuit Europa

Overigens merkt het adviescollege ook op dat veel regeldruk zijn oorsprong vindt in Europa. Nu is daar nog te weinig zicht op, maar het ATR krijgt waarschijnlijk ook de taak om de gevolgen voor de regeldruk als gevolg van voorstellen van de Europese Commissie in beeld te brengen.

Ondernemersorganisaties VNO-NCW en MKB-Nederland reageren geschrokken op het jaarverslag, dat volgens hen laat zien "dat er bij ministeries nog altijd onvoldoende aandacht is voor de stapeling en kosten van regels".

Voorzitter Jacco Vonhof van MKB-Nederland pleit daarom voor "harde reductiedoelstellingen per departement, meer uitzonderingen voor kleine bedrijven en een steviger stok achter de deur".

• ATR Jaarverslag 2022