Nieuws 14 juli 2025

SBR: Kabinet moet 7 miljard besparen

Het volgende kabinet moet structureel 7 miljard euro besparen om de overheidsfinanciën op orde te houden. Dat adviseert de Studiegroep Begrotingsruimte (SBR) in een nieuw rapport.

De SBR, een onafhankelijke adviesgroep bestaande uit topambtenaren, de directeur van het Centraal Planbureau en de president van De Nederlandsche Bank, adviseert het komende kabinet om tot 2030 structureel 7 miljard euro te besparen, om zo uit te komen op een begrotingstekort van 2 procent in 2030. Volgens het rapport met de titel 'De toekomst begint nu' zijn "grote opgaven" op het gebied van vergrijzing, defensie, klimaat, stikstof en wonen onvermijdelijk en vragen die om "keuzes gericht op de lange termijn".

Staatsschuld

De voorgestelde bezuiniging is nodig om de staatsschuld stabiel te houden en het begrotingstekort ruim onder de Europese norm van -3 procent bbp te brengen. Als de politiek het advies volgt en inderdaad op de 2 procent tekort in 2030 uitkomt, dan biedt dat volgens de SBR "voldoende afstand tot de Europese grenswaarde, zodat het niet nodig is tussentijds in te grijpen".

De Studiegroep wijst erop dat een volgend kabinet keuzes moet maken "in schaarste: financieel, op de arbeidsmarkt, in de fysieke ruimte en in de ruimte voor uitstoot van stikstof en CO2". Die keuzes hebben directe gevolgen voor burgers en economie, en vragen om duidelijke prioriteiten: "Op korte termijn kan niet alles tegelijk en op lange termijn komen de overheidsfinanciën onder druk te staan."

Hervormingen

Om het begrotingsdoel te halen, adviseert de SBR hervormingen die de overheidsfinanciën op termijn versterken, zoals het beperken van de groei van zorg- en sociale zekerheidsuitgaven. Ook pleit de groep voor een "verschuiving van lasten op arbeid naar belasting op consumptie, kapitaal en vermogen".

Daarnaast wijst het rapport op nieuwe verplichtingen, zoals de NAVO-norm voor defensie-uitgaven. De SBR benadrukt dat die extra uitgaven "aanvullend gedekt” moeten worden, het liefst door “verstandige hervormingen die op termijn meer opleveren".

Lange termijn

Tot slot onderstreept de SBR het belang van langetermijnbeleid: "Het aantal ouderen stijgt nog tot na 2040 door" en ook de kosten van klimaatbeleid en defensie nemen verder toe. Het rapport roept het kabinet op om niet te schuiven met lasten en beleid af te stemmen op "alle aspecten van welvaart en welzijn".

• SBR-Rapport: 'De toekomst begint nu'