Nieuws Vandaag

Nederlandse Gazprom-dochters na terugtrekking accountant zonder controleverklaring

Twee van de in Nederland gevestigde Gazprom-dochters hebben onlangs een jaarrekening zonder accountantsverklaring gedeponeerd. Twee Nederlandse accountantskantoren, die sinds de oorlog in Oekraïne de boeken controleerden, hebben zich teruggetrokken.

Wilbert Geijtenbeek

Dat blijkt uit de in januari gedeponeerde jaarrekeningen van de Gazprom-dochters in het Handelsregister. Tot en met boekjaar 2021 liet Gazprom de jaarrekeningen van zijn Nederlandse vennootschappen door PwC controleren. Na de uitbraak van de oorlog in Oekraïne werden sancties opgelegd, waarna PwC zich terugtrok.

Aanvankelijk vond het Russische staatsbedrijf nieuwe Nederlandse accountantskantoren die de opdracht aannamen. Voor de Nederlandse Gazprom-dochters Gazprom Neft Business Service BV en Gazprom Neft Middle East BV moest de directie naar Zeewolde. De jaarrekeningen van boekjaren 2022 en 2023 van beide vennootschappen werden door de accountant van eenmanskantoor Acoban Accountants in Zeewolde afgetekend. De jaarrekeningen van deze vennootschappen zijn opgesteld naar de vereisten van de Nederlandse jaarrekeningwetgeving.

Bron: Jaarrekening Gazprom Neft Middle East BV 2024, pagina 40.

De jaarrekeningen voor boekjaar 2024 zijn onlangs echter zonder controleverklaring gedeponeerd. In de beide jaarrekeningen staat vermeld dat de wettelijke controle naar Nederlands recht "vanwege objectieve wettelijke belemmeringen en het daarop terugtrekken van de controlerend accountant" niet is uitgevoerd.

Vergunning ingeleverd

Acoban Accountants heeft afgelopen jaar de Wta-vergunning beëindigd, zo blijkt uit het AFM-register van accountantsorganisaties. Het kantoor heeft zijn activiteiten met ingang van januari 2026 beëindigd, meldt de website. De accountant in kwestie is nog wel ingeschreven in het NBA-register. Hij was niet bereikbaar voor commentaar.

In de ongecontroleerde jaarrekening staat wel opgenomen dat Gazprom Neft Business Service BV in 2024 ruim $ 65.000 (€ 60.000) aan controlekosten aan de auditorganisatie heeft betaald. Dat is ongeveer € 13.000 meer dan in boekjaar 2023. Gazprom Neft Middle East BV is in boekjaar 2024 opgeteld € 92.500 kwijt aan de jaarrekeningcontrole. Dat is zo'n € 3.000 meer dan in boekjaar 2023.

Emiratische accountant

Een derde Nederlandse Gazprom-vennootschap heeft wel een getekende jaarrekening over boekjaar 2024 gedeponeerd. De geconsolideerde jaarcijfers van deze vennootschap, Gazprom Neft Badra BV, zijn volgens IFRS-standaarden opgesteld en gecontroleerd door Ali Ghalib El Abbas Al Azali, van het in de Emiraten gevestigde kantoor Ali Ghalib & Co.

In de jaarrekening is een paragraaf ter benadrukking van een bepaalde aangelegenheid opgenomen, over de gevolgen van de Nederlandse sanctiemaatregelen tegen Russische ondernemingen. Het bestuur van de Gazprom-onderneming gaat ervan uit dat de beperkingen met betrekking tot het verplaatsen van fondsen geen materiële onzekerheid vormen die de continuïteit bedreigt.

Fragment uit de controleverklaring bij jaarrekening 2024 van Gazprom Neft Badra BV, pagina 35.

De jaarstukken van Gazprom Neft Badra BV werden in 2022 en 2023 overigens gecontroleerd door een registeraccountant van het Amstelveense kantoor IUS Statutory Audits. In 2023 gaf dit kantoor een verklaring af met oordeelonthouding. Als reden gaf de controlerend accountant destijds de "geografische en veiligheidsbeperkingen die de toegang tot de operatie verhinderen", waardoor hij geen redelijke mate van zekerheid kon verschaffen over de jaarrekening.

Accountant Ramon Groen van IUS Statutory Audits zegt over de controle over het boekjaar 2024: “Wij hadden ontheffing van de Centrale Dienst In- en Uitvoer voor de wettelijke controle van de jaarrekening 2024 van Gazprom Neft Badra. Maar vanwege de uitbreiding van de sanctiepakketten werd ons het werk voor deze controlecliënt voor boekjaar 2024 onmogelijk.”

Iraakse olievelden

Gazprom Neft Middle East is een dochter van het in Sint-Petersburg gevestigde Gazprom-vennootschap West Asia LLC. De Nederlandse vennootschap beheert de gedeeltelijke exploitatie van olievelden in Irak, heeft vestigingen in Dubai in de Verenigde Arabische Emiraten en in de Iraakse stad Erbil.

Gazprom Neft Business Service diende tot in 2024 als managementvehikel voor Gazproms in Nederland gevestigde vennootschappen die Iraakse olie exploiteren. Omdat Gazprom heeft besloten deze managementactiviteiten te staken, zijn alle medewerkers inmiddels ontslagen.