Ook het feit dat alle accountantskantoren, van de grootste tot de kleinste, op dezelfde manier aan de Wta moeten voldoen, helpt niet, zo werd duidelijk tijdens het symposium op 28 november. Van accountants wordt steeds meer verwacht in het opsporen van crimineel geld, maar ze kunnen en mogen niet zo veel, aldus Van Kimmenade: "Banken zien veel dat accountants niet zien en andersom. Het zou het werk een stuk makkelijker maken als we informatie mochten delen. Momenteel lopen we tegen privacybeperkingen aan."

Hierin sloot zij aan bij Helène Erftemeijer van de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB), die zich tijdens het symposium beklaagde over de gebrekkige afstemming tussen banken en toezichthouders waar het gaat om de bestrijding van financiële criminaliteit. 95 procent van alle meldingen die banken doen bij de Financial Intelligence Unit (FIU) betreft false positives. Maar nog erger is volgens Erftemeijer dat de helft van die andere vijf procent meldingen betreft over bedrijven die de FIU al op de korrel heeft. En omdat de FIU slechts beperkte capaciteit heeft, kan zij met de overgebleven meldingen ook niet altijd iets doen. "Vertel ons waar je mee aan de slag gaat, dan helpen we je daarmee,” riep zij op. “Dan hoeven we niet meer alles over iedereen te weten."

KYC moeilijk op schaal te doen

Het gefragmenteerde karakter van de accountancymarkt vormt een ander obstakel bij het effectief bestrijden van financiële criminaliteit. Bijna negentig procent van de ruim zesduizend accountantskantoren heeft minder dan tien medewerkers. "In zo'n markt is het heel moeilijk om Know Your Client (KYC) op schaal te doen", aldus Ewout Brouwers, ceo van PIA Group. "Accountants zijn van goede wil. Maar het is onredelijk om ieder kantoor langs dezelfde meetlat te leggen, ongeacht de grootte. Een klein kantoor heeft niet de capaciteit om uitvoering te geven aan de Wta, die een big four-kantoor wel heeft."

Om nog maar te zwijgen van het feit dat de gemiddelde klant van zo'n kleiner kantoor ook niet over een compliance-afdeling beschikt. Die klanten zijn mkb-bedrijven, met een ondernemer aan het roer. "Dat maakt het lastig om te doen wat de wetgever van ons vraagt", meent Brouwers. "De klant begrijpt al die controles niet en die gaat zijn hakken in het zand zetten."

Consolidatie

De oplossing is volgens Brouwers consolidatie in de sector, iets waar hij zelf met PIA Group nadrukkelijk aan werkt. "Zelfs een kantoor van vijftig man doet niet aan AI, want die hebben daar de investeringskracht niet voor. Maar ik denk dat de noodzaak om te veranderen nu steeds groter wordt. Niemand wil ook meer accountant worden. Dus we moeten meer werk doen met minder mensen. Dat kan alleen door krachten te bundelen. Daardoor ontstaat een ander landschap, waar kantoren een beter product aan kunnen bieden voor de helft van de prijs. En met een beter product komt ook een betere klantbeleving en daarmee een betere compliance."