Nieuws 02 mei 2018

Hoekstra: 'Bevindingen AFM over controlekwaliteit staan niet ter discussie'

De bevindingen van de AFM over de kwaliteit van wettelijke controles staan niet ter discussie nadat de rechtbank Rotterdam een streep zette door de boetes voor EY en PwC.

Dat zegt minister van Financiën Wopke Hoekstra in een Kamerbrief waarin hij gehoor geeft aan een verzoek van kamerlid Jan Paternotte (D66) om een reactie op de uitspraak. Volgens Hoekstra stelt de AFM haar toezichtaanpak voortdurend bij, en zal dit ook doen naar aanleiding van de uitspraak van de rechtbank.

Hoekstra wil echter "benadrukken dat de uitspraken van de rechtbank Rotterdam niet afdoen aan het feit dat de sector de kwaliteit van wettelijke controles duurzaam moet verbeteren. De bevindingen van de AFM over de controlekwaliteit staan niet ter discussie".

Hoekstra lijkt er begrip voor te hebben dat de AFM in hoger beroep gaat. "De AFM kan accountantsorganisaties op grond van de zorgplicht aanspreken op onvoldoende kwaliteit van wettelijke controles, indien uit onderzoek blijkt dat de accountantsorganisatie een concrete gedraging kan worden verweten waardoor zij de tekortkomingen niet zelf heeft voorkomen, geconstateerd en hersteld. De vraag is wanneer hiervan sprake is. Dit kan het geval zijn als de AFM aantoont en motiveert dat het kwaliteitsbeleid van de accountantsorganisatie gebrekkig is. Ook heeft de rechtbank niet geduid wat onder een bijzonder geval moet worden verstaan. Mede gelet op deze openstaande vragen is de AFM in hoger beroep gegaan tegen deze uitspraken", aldus Hoekstra.

Verder zal Hoekstra, gelet op de gevolgen van de uitspraken voor het toezicht van de AFM, hangende het hoger beroep "verder in gesprek gaan" met de AFM over de consequenties van de uitspraken voor het toezichts- en handhavingsinstrumentarium van de AFM en het wettelijk kader.

Bestuurlijke boetes

In 2016 legde de Autoriteit Financiële Markten (AFM) aan PwC en EY bestuurlijke boetes op, wegens schending van hun wettelijke zorgplicht. Daarbij baseerde de toezichthouder zich op onderzoek van tien individuele controledossiers over 2012. Volgens de AFM beschikten de accountants van PwC en EY in verschillende controledossiers niet over voldoende en geschikte informatie om een goedkeurende verklaring te verstrekken bij de betreffende jaarrekening.

De rechtbank Rotterdam oordeelde echter dat tekortkomingen in controlewerkzaamheden van accountants in beginsel niet voldoende zijn voor de conclusie dat de accountantsorganisatie niet aan haar zorgplicht voldoet. Die conclusie is pas gerechtvaardigd na daadwerkelijk onderzoek naar de invulling van de zorgplicht door die accountantsorganisatie. Alleen in bijzondere situaties kan dit anders zijn, aldus de rechtbank. Volgens de rechtbank heeft de AFM niet genoeg feiten gepresenteerd om "buiten redelijke twijfel" te kunnen aantonen dat PwC en EY hun zorgplicht hebben overtreden. Daarom zette de rechtbank een streep door de boetebesluiten.

• Uitspraak rechtbank Rotterdam boete PwC
• Uitspraak rechtbank Rotterdam boete EY
• Kamerbrief Wopke Hoekstra