NBA 24 januari 2011

Praktijkhandreiking 1115

Ik hoop dat u alle nieuwjaarsbijeenkomsten goed bent door gekomen. Ikzelf heb met veel plezier op een aantal daarvan mogen spreken over wat de NBA in 2011 voor u in petto heeft. En dat begint bij praktijkhandreiking 1115, genaamd 'Aanpassing van het oordeel in de controleverklaring bij materiële tekortkomingen in de toelichting op de jaarrekening'.

Deze is specifiek van toepassing is voor openbare accountants, maar ook voor andere accountants lezenswaardig.

Waarom deze aandacht voor een praktijkhandreiking in de column van de voorzitter zult u zich wellicht afvragen. Nu heeft deze praktijkhandreiking naar mijn mening een veel bredere betekenis dan slechts een interpretatie van een NV COS-regel. Dat is ook de reden waarom hier in het bestuur (formeel de besturen van NIVRA en NOvAA) vrij uitgebreid over is gesproken.

Feitelijk bevestigt deze handreiking namelijk dat, indien in de toelichting op de jaarrekening materiële zaken ontbreken, de accountant deze in zijn verklaring behoort aan te vullen. Dat betekent de facto dat, indien een onderneming bepaalde zaken niet in haar jaarrekening wenst te vermelden, de accountant deze omissie herstelt door die ontbrekende toelichting in zijn verklaring op te nemen.

Daar kun je best van mening over verschillen. Is het niet aan de ondernemingsleiding om de jaarrekening op te stellen? En welk recht heeft de accountant om zelf toelichtende paragrafen op een jaarrekening in zijn verklaring op te nemen?

Over dit soort overwegingen waar wij ons als accountantsberoepsgroep achter zouden kunnen verschuilen, is het bestuur dus heen gestapt. Wij vinden dat de accountant de plicht heeft om tegen te gaan dat jaarrekeningen van onvoldoende niveau in het maatschappelijk verkeer worden gebracht. En als dat betekent dat wij zelf dan stukken toelichting moeten opnemen dan zij dat maar zo.

Een geweldige stok achter de deur dus ook voor de accountant om de onderneming te overtuigen de juiste zaken in haar jaarrekening op te nemen. Maar ook een aansporing voor de accountant om extra kritisch te zijn dat de jaarrekening alle noodzakelijke toelichtingen bevat. Dat betekent dus meer aandacht voor de toelichting op de jaarrekening, die niet alleen aan de wet moet voldoen maar ook toereikend en begrijpelijk moet zijn. En laat daar nu precies een deel van de kritiek van de AFM en aanbeveling 27 van de Cie. De Wit over gaan.

Het voorbeeld dat in deze praktijkhandreiking wordt gegeven is actueel en maatschappelijk relevant. Indien de onderneming  de bezoldiging van bestuurders en/of commissarissen niet in haar jaarrekening wenst op te nemen is dit een materiële tekortkoming en dient deze informatie in de controleverklaring te worden vermeld.

De soms bij bedrijven voorkomende situatie dat een dergelijke omissie als niet materieel wordt aangemerkt of dat in de accountantsverklaring melding wordt gemaakt dat op dit punt de toelichting niet voldoet aan de wet, is dus niet geoorloofd.

Al met al is praktijkhandreiking 1115 wat mij betreft het eerste kleine stapje richting implementatie van ons Plan van Aanpak.