Nieuws 22 juli 2025

BNR: techreuzen verzwijgen energieverbruik AI-samenvattingen

Grote techbedrijven zoals Google en Microsoft geven geen inzage in het energieverbruik van automatische AI-samenvattingen in hun zoekmachines. Maar deskundigen waarschuwen voor een veel hoger energieverbruik door AI.

Dat blijkt uit berichtgeving door BNR Nieuwsradio, dat hierover vragen stelde aan de techbedrijven. Die geven zelf geen inzicht in het energieverbruik van AI-samenvattingen. Google stelt tegenover BNR dat het verbruik "dynamisch en contextafhankelijk" is en daarom niet in een cijfer te vangen.

Bovenaan

AI-samenvattingen verschijnen inmiddels vaak bovenaan zoekresultaten in Google. Gebruikers kunnen deze niet uitschakelen, alleen omzeilen, aldus BNR. "Daardoor verbruiken zij met hun zoekopdracht, vaak onbewust, meer energie dan voor het tijdperk van automatische AI-samenvattingen. Ook Microsoft en Yahoo doen mee aan deze trend, met respectievelijk Bing Generative Search en AI-overzichten in Yahoo! search."

Volgens experts kost een zoekopdracht met gebruik van AI al gauw tien tot dertig keer zoveel energie als een traditionele zoekopdracht, zo schrijft BNR. "De samenvattingen zijn namelijk geen eenvoudige kopieën van bestaande websites, maar nieuwe antwoorden, gegenereerd door grote taalmodellen, zoals Googles Gemini. Daarvoor zijn krachtige servers nodig, die veel stroom en water gebruiken."

AI Act

Vanaf 2 augustus aanstaande moeten aanbieders van algemene AI-modellen die zijn getraind met grote hoeveelheden data, zoals OpenAI en Google, het energieverbruik van hun modellen melden in hun technische documentatie. Die verplichting komt voort uit de Europese AI Act, maar geldt alleen voor de training van het AI-model, niet voor het dagelijks gebruik.

Bovendien wordt zulke informatie alleen op verzoek gedeeld met toezichthouders, zoals het Europese AI Office, of nationale autoriteiten. Experts geven tegenover de nieuwszender aan daarover gefrustreerd te zijn. "Techbedrijven weten wat er gebeurt, maar zijn gewoon niet transparant."

Keuze

Hoewel de schattingen uiteen lopen, zijn deskundigen het erover eens dat het energiegebruik bij zoekmachines enorm stijgt door gebruik van AI. Vanuit de politiek wordt daarom gepleit voor een mogelijkheid om de AI-functie bij zoekopdrachten uit te kunnen schakelen. "Keuzevrijheid bij AI is essentieel", stelt GroenLinks-PvdA-Kamerlid Barbara Kathmann. Zij wijst ook op het risico op fouten bij gegenereerde AI-resultaten.

Volgens BNR is die zorg niet overdreven. "Eerder adviseerde Google's AI-overzicht namelijk om dagelijks een steen te eten en lijm op een pizza te doen zodat de kaas beter blijft plakken."

• BNR: 'Google en Microsoft verzwijgen energieverbruik automatische AI-samenvattingen'