Veertien jaar lang stond Knot aan het roer van De Nederlandsche Bank (DNB), zat hij aan tafel bij de Europese Centrale Bank (ECB) en speelde hij een rol in de debatten over de eurocrisis, de pandemie, de inflatiegolf en de oplopende geopolitieke spanningen.

Inmiddels geldt Knot als een van de belangrijkste kandidaten voor een Europese topfunctie, zoals het voorzitterschap van de ECB. Dat is opeens heel actueel, nu de huidige ECB-voorzitter Christine Lagarde heeft gemeld al in februari volgend jaar te zullen terugtreden.

Crisis op crisis

Toen Knot in 2011 president van DNB werd, bevond Europa zich in de nasleep van de financiële crisis die was begonnen in het najaar van 2008. Kort daarna volgde de eurocrisis en later de coronapandemie, de energie- en inflatieschok na de Russische invasie van Oekraïne en meer recent de sterk toegenomen handels- en geopolitieke spanningen, vooral door de situatie in het Midden-Oosten en de rol van president Trump. Zelf omschreef Knot zijn periode bij DNB eerder als "crisis op crisis".

Terugkijkend noemt hij de eurocrisis het meest zenuwslopende dossier. "Als dat was misgegaan, hadden we de moeder aller crises gehad", stelde hij als vertrekkend DNB-president in een afscheidsinterview met Nieuwsuur.

Als lid van de Governing Council van de ECB groeide Knot uit tot een van de meest invloedrijke centrale bankiers van Europa. Lange tijd stond hij bekend als een 'havik': hij waarschuwde voor te ruim monetair beleid en hechtte sterk aan prijsstabiliteit. Daarmee positioneerde hij zich geregeld kritischer dan collega's die langer lage rentes en grootschalige obligatieaankopen verdedigden.

Inflatiebestrijder

Tijdens de inflatiegolf van de afgelopen jaren, die werd aangejaagd door de oorlog in Oekraïne, schuwde Knot zelfkritiek niet. Terwijl huishoudens en bedrijven worstelden met stijgende prijzen, verdedigde hij de snelle renteverhogingen van de ECB. Maar in een interview met het FD erkende hij dat de centrale bank wellicht te lang had vastgehouden aan eerdere beleidsafspraken.

Tegelijkertijd wees hij erop dat de inflatiestrijd uiteindelijk relatief succesvol verliep. "De inflatie is weer bijna onder controle, zonder dat we noemenswaardige schade aan de economie hebben toegebracht in de vorm van een echte recessie. Volledige werkgelegenheid is behouden. Dus we mogen best tevreden zijn."

Die combinatie van analytische scherpte en bestuurlijke nuchterheid werd ook buiten Nederland gewaardeerd. Bij zijn afscheid in 2025 prees ECB-president Christine Lagarde hem als een collega die op cruciale momenten hielp "de neuzen binnen het ECB-bestuur dezelfde kant op te laten wijzen".

Op naar Brussel of Frankfurt?

Inmiddels wordt Knot nadrukkelijk genoemd voor verschillende Europese topfuncties. Hij geldt als een van de belangrijkste kandidaten om Christine Lagarde op te volgen als president van de ECB, al is er ook een Spaanse tegenkandidaat.

Knot heeft een reputatie als ervaren bestuurder met een diep netwerk in Frankfurt, Brussel en de nationale hoofdsteden. "Het duurt wel even voordat je de informele lijntjes tussen Frankfurt, Bazel en Washington begrijpt en daar ook effectief in kunt zijn", stelde hij eerder in het FD. Voorstanders prijzen zijn onafhankelijkheid, zijn dossierkennis en zijn vermogen om politieke en economische belangen van elkaar te scheiden.

Accountantsdag

Tijdens de komende Accountantsdag op 17 november in Leusden spreekt Klaas Knot met dagvoorzitter Rens de Jong over de economie in een periode van grote onzekerheid. Geopolitieke spanningen, oplopende overheidsschulden, de invloed van AI, druk op het toezicht en veranderende Europese regelgeving vragen om scherpe analyses.

Knot leverde eerder een bijdrage aan het rapport van Peter Wennink over de toekomst van de Nederlandse economie. Die moet weerbaarder worden en werken aan productiviteitsgroei, zeker in een vergrijzende economie waarin economische groei minder vanzelfsprekend wordt. Zijn we bereid meer risico's te accepteren, om als Europa economisch sterker en weerbaarder te worden?

De fundamentele vraag is hoeveel zekerheid we willen en tegen welke prijs. En wat betekent dat voor accountants? Daarover spreekt Klaas Knot op de komende Accountantsdag.

• Aanmelden voor de Accountantsdag 2026 kan via de speciale congrespagina.