Opinie 30 september 2008

66 procent krijgt een vergunning

Van alle 699 aanvragen voor een Niet-OOB vergunning, door de AFM met enig gevoel voor humor afgekort tot n00b, kreeg vandaag 66 procent een vergunning.

De afgelopen periode overziend vallen wat opmerkelijke zaken waar te nemen. De wijze waarop de AFM interpreteert, de mate waarin de AFM gevoelig blijkt voor inhoudelijke argumenten, en de wijze waarop de AFM communiceert, het waren leerzame maanden. 

Er zijn op dit moment een paar lessen te trekken: 

De soep wordt wel degelijk heet gegeten, maar de AFM stelt zich niet op als ‘de vijand'. 

Dat 34 procent van de aanvragers géén vergunning heeft gekregen, maar zich grotendeels al gedurende het proces heeft teruggetrokken moet betekenen dat de AFM de normen vrij strikt heeft gehanteerd. Ik heb in de praktijk gezien dat de AFM daarbij vrij redelijk is, en de ruimte geeft om zaken te herstellen. Dat geeft goede verwachtingen voor de toekomst. We hebben te maken met een redelijke toezichthouder waar mee te praten valt, maar die geen ruimte geeft aan hen die de randen opzoeken. 

Zowel accountants, hun adviseurs als de AFM zelf, hebben geleerd van dit proces

Of iedereen dat zal willen toegeven weet ik niet, maar ik heb gezien hoe de kantoren van elkaars ervaringen leerden, hoe ‘wij adviseurs' leerden van de ontwikkelingen en ook hoe de AFM zich ontwikkelde. Dat is een proces dat voortgaat. Te hopen, en te verwachten, is dat de AFM vanaf nu tijd gaat vinden om de ervaringen te consolideren, en langzaam maar zeker beleidslijnen voor het accountantstoezicht gaat vastleggen en publiceren. 

De zelfverzekerdheid van het beroep was niet terecht, maar de zwartgalligheid van ‘anderen' evenmin

Het beroep heeft tikken gehad, en heeft moeten accepteren dat de zaken toch niet zo geweldig gingen als wel werd gesuggereerd. Een toezichthouder was nodig, en niet alleen omdat een paar grote jongens zich misdroegen, maar omdat beroepsbreed verbetering noodzakelijk was. Maar de negatieve benadering die het beroep heeft moeten ervaren was soms wel wat al te heftig. Het Nederlandse accountantsberoep was niet in topconditie, maar doodziek ook zeker niet. 

Het lopend toezicht kan beginnen!

Wat zullen we de komende maanden en jaren gaan zien? Ik voorspel: 

• Enkele kantoren keren terug naar business as usual, en komen daardoor in de problemen met de toezichthouder.
• Kantoren die de ‘compliance' op peil houden merken dat de kostprijs hiervan moeilijk op de markt is af te wentelen. Enkele kantoren zullen daardoor alsnog de handdoek in de ring gooien.

Kantoren die hun compliance-functie weten te optimaliseren, dienstbaar te maken aan het primaire proces en die ontdekken dat beter bij controle ook efficiënter betekent, ontdekken dat de assurance-functie voor een uitstekend belegde boterham kan zorgen, en niet alleen een noodzakelijk kwaad is om andere diensten te kunnen verkopen.